Οι ειδικοί ζητούν αλλαγή στο σύστημα υγείας και την αγορά
Μια διεθνής μελέτη στην οποία συμμετείχαν πάνω από 9.000 παιδιά αποκαλύπτει ότι τα μέτρα που απευθύνονται στους γονείς δεν είναι αποτελεσματικά στην πρόληψη της παιδικής παχυσαρκίας. Η ερευνήτρια Nina Cecilie Øverby, του Πανεπιστημίου του Άγκντερ (UiA), δηλώνει πως «Πρέπει να σκεφτούμε διαφορετικά».
Η παχυσαρκία στα παιδιά και τους εφήβους χαρακτηρίζεται πλέον ως παγκόσμια κρίση υγείας. Για πρώτη φορά, υπάρχουν περισσότερα άτομα με υπερβολικό βάρος από ό,τι άτομα με υποβαθμισμένο βάρος στην ηλικιακή ομάδα 5-19 ετών. Η προηγούμενη επιστημονική προσέγγιση θεωρούσε ζωτικής σημασίας την εστίαση στους γονείς κατά το πρώτο έτος της ζωής του παιδιού.
Η απογοήτευση από τα δεδομένα
Η μεγάλη διεθνής μελέτη, υπό την ηγεσία του Πανεπιστημίου του Σίδνεϊ, συνέλεξε και ανέλυσε εκ νέου δεδομένα από δεκαεπτά διαφορετικές μελέτες και 9.000 παιδιά από δέκα χώρες. Αυτή η συγκεντρωτική ανάλυση θεωρείται το «χρυσό πρότυπο» και της επιτρέπει να μιλήσει με μεγαλύτερη αυθεντία από ό,τι οποιαδήποτε μεμονωμένη μελέτη.
Τα ευρήματα ήταν απογοητευτικά. Τα μέτρα που απευθύνονταν στους γονείς δεν είχαν καμία επίδραση στο βάρος των παιδιών στην ηλικία των δύο ετών. Όπως εξηγεί η Δρ Øverby, η διαφορά ήταν μόλις 0,01 μονάδες στον ΔΜΣ, πολύ κάτω από το όριο για να θεωρηθεί σημαντική. Οι ερευνητές δεν βρήκαν επίσης καμία σχέση μεταξύ των παρεμβάσεων που εστίαζαν στους γονείς και της διατροφής ή της σωματικής δραστηριότητας των παιδιών. Η μόνη μετρήσιμη διαφορά ήταν ότι τα παιδιά που συμμετείχαν είχαν δέκα λεπτά λιγότερο χρόνο μπροστά στην οθόνη.
Παρόλο που μελέτες από το UiA είχαν δείξει ότι οι παρεμβάσεις (όπως εκπαιδευτικά βίντεο) κατάφεραν να πείσουν τις οικογένειες να αλλάξουν τη διατροφή τους, αυτό δεν είχε καμία επίδραση στο βάρος των παιδιών.
Οι ερευνητές πιστεύουν ότι η μελέτη καταδεικνύει ότι είναι πιο σημαντικό να αλλάξουμε το σύστημα γύρω από τους γονείς παρά να παρέχουμε απλώς γνώσεις και πληροφορίες σε μεμονωμένες οικογένειες. Αυτό σημαίνει ότι πρέπει να εφαρμοστούν προγράμματα που εστιάζουν στη διατροφή σε νηπιαγωγεία και σχολεία και να συμπεριληφθεί η εκπαίδευση σχετικά με τη διατροφή ως μέρος των υπηρεσιών στα κέντρα υγείας για παιδιά.
Προτείνονται επίσης μέτρα πολιτικής όπως αυστηρότεροι κανόνες για τη διαφήμιση ανθυγιεινών τροφίμων στα παιδιά και η μείωση της τιμής των υγιεινών τροφίμων στα καταστήματα. Οι ερευνητές είναι σαφείς ότι η καλή διατροφή παραμένει απαραίτητη για την ανάπτυξη των παιδιών, αλλά πρέπει να βρεθούν πιο αποτελεσματικοί τρόποι για την προώθηση υγιεινών συνηθειών, με έμφαση στη συνεργασία με θεσμούς που φτάνουν σε όλες τις οικογένειες.