Περισσότερες από 5.000 διαφημιστικές αφίσες στο μετρό του Λονδίνου καλούν τους καταναλωτές να σταματήσουν να αγοράζουν σολομό, καταγγέλλοντας τις συνθήκες παραγωγής του στη Σκωτία. Η εκστρατεία ξεκίνησε στις 6 Οκτωβρίου 2026 από την οργάνωση Project Slingshot και στοχεύει ιδιαίτερα τη βρετανική αλυσίδα Marks & Spencer (M&S), ζητώντας να αποσύρει τον σολομό εντατικής εκτροφής από τα καταστήματά της και να ανακοινώσει συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Τυρί του τοστ: Ανάκληση-μαμούθ 235,7 τόνων – Τρεις από τους 13 ασθενείς εμφάνισαν αιμολυτικό ουραιμικό σύνδρομο (Φωτο)
Κεντρικό θέμα των αφισών αποτελεί το χαρακτηριστικό ροζ χρώμα του σολομού. Στο φυσικό περιβάλλον, ο χρωματισμός της σάρκας προέρχεται από καροτενοειδή, που προσλαμβάνονται μέσω της τροφικής αλυσίδας. Στις ιχθυοκαλλιέργειες, η ουσία προστίθεται στις ζωοτροφές, ώστε να επιτευχθεί ο επιθυμητός χρωματισμός και οι παραγωγοί προσθέτουν στις ζωοτροφές ασταξανθίνη, συχνά συνθετικής προέλευσης, ώστε η σάρκα να αποκτήσει την επιθυμητή απόχρωση. Μάλιστα, χρησιμοποιούνται ειδικά χρωματολόγια, όπως το SalmoFan, για την αξιολόγηση του τελικού χρώματος. Επιστημονικές μελέτες επιβεβαιώνουν ότι η σύνθεση των χρωστικών στην τροφή επηρεάζει άμεσα την εμφάνιση του ψαριού και την εμπορική του αξία.
Η πρακτική αυτή είναι νόμιμη και επιστημονικά αξιολογημένη. Τον Απρίλιο του 2026, η Ευρωπαϊκή Αρχή για την Ασφάλεια των Τροφίμων επιβεβαίωσε ότι η εγκεκριμένη χρήση ασταξανθίνης στις ζωοτροφές παραμένει ασφαλής για τους καταναλωτές. Ωστόσο, η δυνατότητα ελέγχου του χρώματος εγείρει ερωτήματα σχετικά με την αντίληψη της ποιότητας, καθώς η έντονη ροζ απόχρωση δεν αποδεικνύει από μόνη της καλύτερη διατροφή, υψηλότερη θρεπτική αξία ή ευνοϊκότερες συνθήκες εκτροφής.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Το κόλπο με τη σάλτσα που κάνει ένα γεύμα να φαίνεται πιο υγιεινό
Πέρα από το χρώμα, η Project Slingshot καταγγέλλει σοβαρά προβλήματα ευζωίας στις μονάδες εκτροφής. Ο σολομός διατηρείται σε θαλάσσιους κλωβούς, όπου μπορεί να εμφανίσει τραυματισμούς, ασθένειες των βραγχίων και προσβολές από θαλάσσιες ψείρες. Τα παράσιτα τρέφονται από τους ιστούς των ψαριών, ενώ οι μέθοδοι αντιμετώπισής τους περιλαμβάνουν φαρμακευτικές αγωγές, μηχανική απομάκρυνση και επεξεργασία με θερμό νερό, που ενδέχεται να προκαλέσουν πρόσθετη καταπόνηση.
Οι αφίσες, που έχουν τοποθετηθεί σε σταθμούς και συρμούς του London Underground, χρησιμοποιούν φωτογραφίες σολομού, έντονα χρώματα και σατιρικά μηνύματα. Μία παρουσιάζει μια φέτα ψαριού με τη μισή σάρκα γκρίζα και την υπόλοιπη πορτοκαλί, συνοδευόμενη από την προτροπή . Άλλες αναφέρονται στα παράσιτα, στις χημικές θεραπείες και στις συνθήκες εκτροφής, αμφισβητώντας την εικόνα ενός ποιοτικού προϊόντος που προβάλλουν οι εταιρείες.
Στην εκστρατεία συμμετέχει ο Βρετανός φυσιοδίφης και τηλεοπτικός παρουσιαστής Chris Packham, πρωταγωνιστώντας σε σατιρικό βίντεο που παρουσιάζει ένα ειδυλλιακό σκωτσέζικο πικνίκ. Στο τραπέζι εμφανίζονται χρωματολόγια και υποτιθέμενα χημικά καρυκεύματα, ενώ στη συνέχεια αποκαλύπτεται ότι το φυσικό τοπίο είναι σκηνικό στούντιο. Η παραγωγή επιχειρεί να αμφισβητήσει τον τρόπο με τον οποίο προωθείται εμπορικά ο σολομός, συνδέοντας τη διαφήμισή του με τις πραγματικές συνθήκες ιχθυοκαλλιέργειας.
Οι περιβαλλοντικές επιπτώσεις της εκτροφής σολομού αποτελούν επίσης αντικείμενο επιστημονικής έρευνας. Θαλάσσιες ψείρες μπορούν να μεταφερθούν από εγκαταστάσεις εκτροφής σε άγριους πληθυσμούς, ενώ η διαφυγή εκτρεφόμενων ψαριών ενδέχεται να επηρεάσει τη γενετική σύνθεση των άγριων σολομών μέσω διασταυρώσεων. Παράλληλα, τα οργανικά απόβλητα και η υπολειμματική τροφή επιβαρύνουν τον θαλάσσιο πυθμένα, ενώ ορισμένες αντιπαρασιτικές ουσίες μπορούν να επηρεάσουν οργανισμούς που δεν αποτελούν στόχο της θεραπείας.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που επικαλείται η εκστρατεία, περίπου 34 εκατομμύρια σολομοί οδηγήθηκαν σε σφαγή στη σκωτσέζικη βιομηχανία το 2025, ενώ η Animal Equality υπολογίζει ότι άλλα 12 εκατομμύρια πέθαναν στις μονάδες πριν φτάσουν σε ηλικία σφαγής. Η οργάνωση αναφέρεται επίσης σε έρευνες που κατέγραψαν τραυματισμένα και άρρωστα ψάρια. Οι αριθμοί και οι καταγγελίες χρειάζονται αξιολόγηση με βάση τα πρωτογενή δεδομένα των αρμόδιων αρχών.
Η Marks & Spencer βρίσκεται στο επίκεντρο της κινητοποίησης λόγω της συνεργασίας της με τη Scottish Sea Farms και της εμπορικής διάθεσης σκωτσέζικου σολομού, μεταξύ άλλων με την επωνυμία Lochmuir. Σύμφωνα με την έκθεση ευζωίας της εταιρείας, το 2024 προμηθεύτηκε 12.151 τόνους εκτρεφόμενου σολομού Ατλαντικού. Η Project Slingshot ζητά από τη διοίκηση της αλυσίδας δημόσια δέσμευση για διακοπή των πωλήσεων και σαφές χρονοδιάγραμμα εφαρμογής.
Η εκστρατεία στο μετρό του Λονδίνου συνδυάζει τη μαζική υπαίθρια διαφήμιση με διαδικτυακή κινητοποίηση, καλώντας τους πολίτες να στείλουν ηλεκτρονικά μηνύματα στον διευθύνοντα σύμβουλο της M&S, Stuart Machin. Οι ισχυρισμοί των οργανώσεων για την ευζωία και τη ρύπανση απαιτούν ξεχωριστή τεκμηρίωση, όπως και οι διαβεβαιώσεις της βιομηχανίας περί υπεύθυνης παραγωγής. Η αντιπαράθεση αφορά πλέον και τις πληροφορίες που λαμβάνει ο καταναλωτής πριν επιλέξει σολομό στο σούπερ μάρκετ.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
- 30 επικίνδυνες κρέμες προσώπου με υδράργυρο και υδροκινόνη – Δείτε τη λίστα
- Σκλαβενίτης, Lidl, ΑΒ, My Market, Μασούτης: Ποιοι κερδίζουν και ποιοι χάνουν στη μάχη των δισεκατομμυρίων
- Ελαιόλαδο και σάκχαρο: Νέα επιστημονική μελέτη εξετάζει αν έχει σημασία πότε το καταναλώνουμε
- Εργαζόμενος ξενοδοχείου κατηγορείται ότι έκλεψε 192 ουρές αστακού από το εστιατόριο αξίας 7.800 δολαρίων (βίντεο)