Η Copa-Cogeca, η οποία εκπροσωπεί γεωργικούς οργανισμούς και συνεταιρισμούς της ΕΕ, δήλωσε ότι οι φορείς είναι «ενωμένοι» στην καταδίκη της συμφωνίας
Οι γεωργικοί φορείς της Ευρωπαϊκής Ένωσης έχουν εκφράσει έντονη αντίθεση στην εμπορική συμφωνία με το μπλοκ της Mercosur (βγαίνει από το “Mercado Común del Sur”, που σημαίνει «Νότια Κοινή Αγορά») στη Νότια Αμερική, χαρακτηρίζοντάς την «θεμελιωδώς άνιση» και «ελαττωματική». Η αντίδραση ήρθε αμέσως μετά τη θετική ψήφο πλειοψηφίας των κρατών μελών της ΕΕ στις 9 Ιανουαρίου υπέρ της συμφωνίας με τη Βραζιλία, την Αργεντινή, την Παραγουάη και την Ουρουγουάη.
Η Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, δήλωσε κατά την υπογραφή της συμφωνίας: «Έχουμε επιτύχει μια ουσιαστική και αμοιβαία επωφελή συμφωνία, η οποία θα αυξήσει την ευημερία και θα δημιουργήσει απίστευτες ευκαιρίες. Αυτή η συμφωνία σηματοδοτεί μια νέα εποχή εμπορίου και συνεργασίας με τους εταίρους μας στη Mercosur». Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο υπέγραψε επίσης τη συμφωνία, επισημαίνοντας ότι αυτή «προσφέρει μειώσεις δασμών και ανοίγει την πρόσβαση σε νέες αγορές για ένα ευρύ φάσμα αγαθών και υπηρεσιών. Κρίσιμοι τομείς, όπως η γεωργία, η αυτοκινητοβιομηχανία, οι φαρμακευτικές και οι χημικές βιομηχανίες, θα ωφεληθούν από βελτιωμένους εμπορικούς όρους».
Ωστόσο, σε ανακοίνωση που εκδόθηκε την ίδια ημέρα, η Copa-Cogeca, η οποία εκπροσωπεί γεωργικούς οργανισμούς και συνεταιρισμούς της ΕΕ, δήλωσε ότι οι φορείς είναι «ενωμένοι» στην καταδίκη της συμφωνίας «παρά τις τελευταίες προσαρμογές στα πρόσθετα μέτρα προστασίας». Το γεωργικό λόμπι προειδοποίησε ότι η συμφωνία «υπονομεύει την εμπιστοσύνη στη διακυβέρνηση της Ευρώπης, στις δημοκρατικές διαδικασίες και στον κοινοβουλευτικό έλεγχο, σε μια περίοδο κατά την οποία η θεσμική αξιοπιστία βρίσκεται ήδη υπό πίεση».
Η Copa-Cogeca επέκρινε ιδιαίτερα την «τελευταίας στιγμής απόφαση του Συμβουλίου να αποσύρει τη δήλωση που εξασφάλιζε ότι δεν θα υπάρξει προσωρινή εφαρμογή της συμφωνίας πριν η Ευρωπαϊκή Βουλή έχει την ευκαιρία να εκφράσει γνώμη, παρά τις προηγούμενες δεσμεύσεις ότι κάτι τέτοιο δεν θα συνέβαινε, γεγονός που είναι εξαιρετικά ανησυχητικό». Η οργάνωση δήλωσε ότι θα συνεχίσει να κινητοποιεί τους αγρότες ενάντια στη συμφωνία.
Σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, η συμφωνία θα δημιουργήσει τη «μεγαλύτερη ζώνη ελεύθερου εμπορίου στον κόσμο», καλύπτοντας μια αγορά με περισσότερους από 700 εκατομμύρια καταναλωτές. Η συμφωνία είχε αρχικά συμφωνηθεί το 2019, αλλά επανειλημμένα καθυστέρησε λόγω αντίστασης ορισμένων χωρών της ΕΕ, με την επίτευξη μιας «πολιτικής συμφωνίας» τον Δεκέμβριο του 2024. Η πρόεδρος της Επιτροπής προγραμματίζεται να ταξιδέψει στην Παραγουάη για την υπογραφή της, αν και η τελική έγκριση από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο παραμένει απαραίτητη.
Η ΕΕ αποτελεί τον δεύτερο μεγαλύτερο εμπορικό εταίρο της Mercosur, αντιπροσωπεύοντας σχεδόν το 17% του συνολικού εμπορίου του μπλοκ το 2024. Την ίδια χρονιά, το εμπόριο αγαθών μεταξύ των δύο πλευρών υπερέβη τα 111 δισεκατομμύρια ευρώ. Στο επίκεντρο της συμφωνίας βρίσκεται η αμοιβαία μείωση των δασμών εισαγωγής. Η ΕΕ θα καταργήσει σταδιακά τους δασμούς για το 92% των εξαγωγών της Mercosur εντός δέκα ετών, ενώ η Mercosur θα εξαλείψει τους δασμούς για το 91% των εξαγωγών της ΕΕ εντός 15 ετών.
Η φον ντερ Λάιεν περιέγραψε τη συμφωνία ως «win-win», προσθέτοντας ότι «έχουμε ακούσει τις ανησυχίες των γεωργών μας και έχουμε πράξει αναλόγως. Η συμφωνία περιλαμβάνει ισχυρά μέτρα για την προστασία των εισοδημάτων τους. Ενισχύουμε επίσης τους ελέγχους στις εισαγωγές, καθώς οι κανόνες πρέπει να τηρούνται και από τους εισαγωγείς».
Για την αντιμετώπιση των ανησυχιών των Ευρωπαίων γεωργών σχετικά με την πιθανή ανταγωνιστικότητα των νοτιοαμερικανικών προϊόντων, η συμφωνία περιλαμβάνει μηχανισμούς ασφαλείας και ποσοστώσεις για ευαίσθητα προϊόντα. Έχει συμφωνηθεί μια προσωρινή κατανόηση τον Δεκέμβριο, η οποία επιτρέπει στην ΕΕ να αναστείλει προσωρινά τις προτιμησιακές εισαγωγές σε προϊόντα όπως πουλερικά, βοδινό, ζάχαρη, αυγά και εσπεριδοειδή, εάν οι εισαγωγές βλάπτουν τους Ευρωπαίους παραγωγούς. Οι έρευνες για την αναστολή των δασμών θα ενεργοποιούνται όταν οι εισαγωγές αυξηθούν περισσότερο από 8% ή οι τιμές μειωθούν κατά περισσότερο από 8% σε σύγκριση με τον μέσο όρο τριών ετών.
Η φον ντερ Λάιεν τόνισε ότι περίπου 60.000 ευρωπαϊκές εταιρείες εξάγουν ήδη στη Mercosur, οι μισές εκ των οποίων είναι μικρομεσαίες, και θα επωφεληθούν από μειωμένους δασμούς, εξοικονομώντας περίπου 4 δισεκατομμύρια ευρώ ετησίως, μαζί με απλοποιημένες διαδικασίες εκτελωνισμού και καλύτερη πρόσβαση σε πρώτες ύλες. Η πρόεδρος της Επιτροπής εκτίμησε ότι οι εξαγωγές της ΕΕ προς τη Mercosur θα αυξηθούν κατά σχεδόν 50 δισεκατομμύρια ευρώ έως το 2040, ενώ οι εξαγωγές της Mercosur προς την ΕΕ αναμένεται να αυξηθούν κατά περίπου 9 δισεκατομμύρια ευρώ.
