Τι περιλαμβάνουν οι πιθανές αλλαγές σύμφωνα με την CFA.
Σύμφωνα με την Chilled Food Association (CFA*) της Βρετανίας αναμένονται αλλαγές από την ΕΕ στη νομοθεσία για τη Listeria monocytogenes στον κανονισμό 2073/2005 για τα μικροβιολογικά κριτήρια της ΕΕ για τα τρόφιμα.
Οι πιθανές αλλαγές στον κανονισμό περιλαμβάνουν:
- Αντικατάσταση του ορίου 100 cfu/g ως ανώτατο όριο Listeria monocytogenes στα τρόφιμα έτοιμα για κατανάλωση κατά την διάρκεια ζωής τους με την εισαγωγή της μηδενικής ανοχής/απουσίας στα 25g
- Εισαγωγή απαίτησης για καθορισμό της διάρκειας ζωής των προϊόντων με δοκιμασία challenge και όχι δοκιμή αντοχής (durability testing).
Nα σημειωθεί ότι η απουσία στα 25g με τον ισχύοντα κανονισμό ισχύει σήμερα Α. για τα τρόφιμα έτοιμα για κατανάλωση πριν αποδεσμευτούν από τον άμεσο έλεγχο του υπεύθυνου της επιχείρησης τροφίμων που το παρήγαγε και Β. για βρεφικά τρόφιμα και για τρόφιμα για ειδικούς ιατρικούς σκοπούς.
H CFA υποστηρίζει πως μια τέτοια πιθανή αλλαγή θα επιφέρει στις επιχειρήσεις του Ηνωμένου Βασιλείου υψηλότερο κόστος για ελέγχους και αναλύσεις, μια και έχουν σημαντική εμπορική δραστηριότητα στην ΕΕ. Και μάλιστα για μια νομοθεσία που δεν θα είναι υποχρεωτική στην χώρα τους. Σχολιάζουν δε πως το ποσοστό λιστερίωσης στο Ηνωμένο Βασίλειο είναι σταθερά το μισό από αυτό της Ευρώπης συνολικά. Και αυτό οφείλεται στην πιο αποτελεσματική προσέγγιση του προβλήματος. Η CFA τονίζει πως είναι ζωτικής σημασίας οι επιχειρήσεις/ενώσεις του Ηνωμένου Βασιλείου να υποβάλλουν παρατηρήσεις στην ΕΕ, μόλις η πρόταση τεθεί σε δημόσια διαβούλευση.
Ο ισχύον κανονισμός καθορίζει τα μικροβιολογικά κριτήρια για συγκεκριμένους μικροοργανισμούς και τους κανόνες εφαρμογής προς τους οποίους πρέπει να συμμορφώνονται οι υπεύθυνοι επιχειρήσεων τροφίμων όταν εφαρμόζουν τα γενικά και ειδικά μέτρα υγιεινής που αναφέρονται στο άρθρο 4 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 852/2004. Η αρμόδια αρχή επαληθεύει τη συμμόρφωση προς τους κανόνες και τα κριτήρια που ορίζονται, με την επιφύλαξη του δικαιώματός της να προβεί σε περαιτέρω δειγματοληψία και αναλύσεις προκειμένου να ανιχνεύσει και να μετρήσει άλλους μικροοργανισμούς, τις τοξίνες τους ή τους μεταβολίτες τους, είτε για την επαλήθευση των διαδικασιών, σε περίπτωση τροφίμων για τα οποία υπάρχουν υποψίες ότι δεν είναι ασφαλή, είτε στο πλαίσιο ανάλυσης κινδύνου.
Το 2021 η λιστερίωση ήταν η πέμπτη περισσότερο αναφερόμενη ζωονόσος στην ΕΕ, με 2.268 κρούσματα — αύξηση κατά 14 % του ποσοστού κοινοποίησης της ΕΕ σε σύγκριση με το 2020. Επηρέασε κυρίως άτομα ηλικίας άνω των 64 ετών.
Η Listeria spp είναι μια οικογένεια βακτηρίων που περιέχει δέκα είδη. Ένα από αυτά, η Listeria monocytogenes, προκαλεί τη νόσο λιστερίωση. Η θερμική επεξεργασία σε θερμοκρασίες υψηλότερες από 65OC σκοτώνει τα εν λόγω βακτήρια. Ωστόσο, η L. monocytogenes μπορεί να μολύνει τα τρόφιμα μετά την παραγωγή (για παράδειγμα, η μόλυνση μπορεί να συμβεί μετά την θερμική επεξεργασία αλλά πριν από τη συσκευασία του). Συμπεραίνουμε πως τα έτοιμα προς κατανάλωση τρόφιμα που δεν θα υποστούν θερμική επεξεργασία πριν την κατανάλωση θεωρούνται ‘’επίφοβα’’ για την περίπτωση της L. monocytogenes. Σε αντίθεση με πολλά άλλα τροφιμογενή βακτήρια, η L. monocytogenes ανέχεται αλμυρά περιβάλλοντα και μπορεί ακόμη και να πολλαπλασιαστεί σε χαμηλές θερμοκρασίες (μεταξύ + 2 OC και 4 OC).
Η ανθεκτικότητα αυτών των βακτηρίων, σε συνδυασμό με τα υψηλά ποσοστά θνησιμότητας στους ανθρώπους, σημαίνει ότι ο ασφαλής χειρισμός των τροφίμων είναι υψίστης σημασίας για τη διασφάλιση της δημόσιας υγείας, σύμφωνα με την EFSA. Listeria monocytogenes μπορεί να βρεθεί σε πολλά τρόφιμα. Σημαντικά παραδείγματα που απασχολούν πολύ συχνά είναι τα καπνιστά ψάρια, κρεατοσκευάσματα, αλλαντικά, τυριά (ιδιαίτερα μαλακά τυριά) και ωμά λαχανικά (σαλάτες με φυλλώδη λαχανικά).
*Η CFA αντιπροσωπεύει πολλούς από τους μεγαλύτερους κατασκευαστές τροφίμων σε απλή ψύξη του Ηνωμένου Βασιλείου. Τα μέλη της, προμηθεύουν μεγάλους λιανοπωλητές με παγωμένα τρόφιμα που κυμαίνονται από σάντουιτς έως έτοιμες σαλάτες, έτοιμα γεύματα με απλή ψύξη και επιδόρπια.
