Αναλυτική παρουσίαση της επιδημιολογικής εικόνας της ευλογιάς των αιγοπροβάτων με έμφαση στην αποτροπή χαλάρωσης ενόψει της εορταστικής περιόδου
Το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων παρουσίασε σε συνέντευξη Τύπου την επικαιροποιημένη εικόνα για την πορεία της ευλογιάς των αιγοπροβάτων στη χώρα, τα ισχύοντα μέτρα πρόληψης και βιοασφάλειας, την εξέλιξη των ελέγχων και το πλαίσιο των οικονομικών παρεμβάσεων στήριξης των κτηνοτρόφων.
Τη συνέντευξη συντόνισαν ο Γενικός Γραμματέας Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων και συντονιστής της Εθνικής Επιστημονικής Επιτροπής Διαχείρισης και Ελέγχου της Ευλογιάς, Σπύρος Πρωτοψάλτης, και ο καθηγητής Χαράλαμπος Μπιλλίνης, πρύτανης του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας και πρόεδρος της Επιτροπής. Όπως επισημάνθηκε, βασικός στόχος της ενημέρωσης ήταν η πλήρης και διαφανής πληροφόρηση κτηνοτρόφων, επαγγελματικών φορέων, αγοράς και πολιτών για την εξέλιξη της νόσου και τη σημασία της αυστηρής εφαρμογής των μέτρων.
Σύμφωνα με τα επικαιροποιημένα επιδημιολογικά στοιχεία για την περίοδο από τον Αύγουστο του 2024 έως τις 11 Δεκεμβρίου 2025, έχουν καταγραφεί 1.911 επιβεβαιωμένα κρούσματα, που αφορούν 2.365 εκτροφές, ενώ οι θανατώσεις αιγοπροβάτων λόγω της νόσου ανέρχονται σε 441.273 ζώα. Για το διάστημα από την 1η έως την 11η Δεκεμβρίου 2025 καταγράφηκαν 77 επιβεβαιωμένα κρούσματα σε 95 εκτροφές.
Κατά τη διάρκεια της παρουσίασης τονίστηκε ότι δεν υπάρχει κανένα περιθώριο χαλάρωσης των μέτρων, ιδιαίτερα ενόψει της εορταστικής περιόδου και των αυξημένων μετακινήσεων. Οι μετακινήσεις αιγοπροβάτων προς σφαγή επιτρέπονται μόνο κατόπιν άδειας της αρμόδιας κτηνιατρικής αρχής και με τα προβλεπόμενα υγειονομικά έγγραφα, ενώ εξακολουθεί να ισχύει η απαγόρευση εισαγωγής ζώντων ζώων από τη Ρουμανία και τη Βουλγαρία. Στις ζώνες όπου ισχύουν περιορισμοί, οι μετακινήσεις επιτρέπονται αποκλειστικά για άμεση σφαγή στο πλησιέστερο σφαγείο, με αρνητικό αποτέλεσμα PCR στο σίελο. Προβλέπεται μία μετακίνηση ανά εκτροφή, χωρίς συλλογή ζώων από διαφορετικές μονάδες, καθώς και προκαθορισμένες ημέρες σφαγής αποκλειστικά για αιγοπρόβατα. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στη βιοασφάλεια κατά τη μεταφορά, με υποχρεωτικό καθαρισμό και απολύμανση των οχημάτων πριν και μετά, καθώς και με τις αντίστοιχες βεβαιώσεις.
Όσον αφορά τη διακίνηση ζωοτροφών, αυτή επιτρέπεται σε όλη τη χώρα υπό αυστηρούς όρους βιοασφάλειας. Οι ζωοτροφές πρέπει να προέρχονται από χώρους όπου δεν υπάρχουν αιγοπρόβατα και οι διαδρομές μεταφοράς να αποφεύγουν περιοχές με εκτροφές, χρησιμοποιώντας κυρίως μεγάλες οδικές αρτηρίες. Δεν επιτρέπονται στάσεις ή εκφορτώσεις πριν τον τελικό προορισμό, ενώ είναι υποχρεωτικός ο καθαρισμός και η απολύμανση των οχημάτων κατά τη φόρτωση και εκφόρτωση. Τα σχετικά παραστατικά και τα αρχεία απολυμάνσεων πρέπει να είναι διαθέσιμα, ενώ προβλέπεται χρήση μέσων ατομικής προστασίας μίας χρήσης και φορητού εξοπλισμού απολύμανσης από οδηγούς και μεταφορείς.
Στο πλαίσιο της εντατικοποίησης των ελέγχων, παρουσιάστηκαν στοιχεία συνεργασίας με τις αστυνομικές και λιμενικές αρχές. Για το διάστημα από τον Αύγουστο του 2024 έως τις 11 Δεκεμβρίου 2025 πραγματοποιήθηκαν 10.330 έλεγχοι, από τους οποίους προέκυψαν 41 βεβαιωμένες παραβάσεις και 36 συλλήψεις.
Παράλληλα, παρουσιάστηκε το συνολικό πακέτο οικονομικών μέτρων στήριξης των κτηνοτρόφων, ύψους 187 εκατομμυρίων ευρώ. Το πλαίσιο περιλαμβάνει ενισχύσεις για ζωοτροφές, αποζημιώσεις για τις θανατώσεις ζώων, κάλυψη λειτουργικών δαπανών των Περιφερειών, καθώς και μέτρο για την απώλεια εισοδήματος.
Σε δηλώσεις του, ο Σπύρος Πρωτοψάλτης ανέφερε ότι η αντιμετώπιση της ευλογιάς εξαρτάται από τη συνεπή εφαρμογή των μέτρων σε καθημερινή βάση, υπογραμμίζοντας ότι οι έλεγχοι ενισχύονται και η στήριξη προς τους κτηνοτρόφους συνεχίζεται, ώστε οι διαθέσιμοι πόροι να φτάνουν έγκαιρα και δίκαια στους δικαιούχους. Όπως σημείωσε, η πλήρης συμμόρφωση είναι κρίσιμη, ιδίως κατά την εορταστική περίοδο, καθώς κάθε παράνομη μετακίνηση μπορεί να θέσει σε κίνδυνο ολόκληρες περιοχές.
Από την πλευρά του, ο καθηγητής Χαράλαμπος Μπιλλίνης επισήμανε ότι η βιοασφάλεια αποτελεί απαραίτητη προϋπόθεση για τον περιορισμό της νόσου. Τόνισε τη σημασία της έγκαιρης δήλωσης ύποπτων περιστατικών, της αυστηρής τήρησης των κανόνων σε μετακινήσεις, σφαγεία και διακίνηση ζωοτροφών και της συνεργασίας όλων των εμπλεκόμενων φορέων για την προστασία της κτηνοτροφίας και τη σταδιακή επιστροφή στην κανονικότητα. Μαζί με την ανακοίνωση διατέθηκαν η παρουσίαση της συνέντευξης Τύπου και ενημερωτικό δελτίο με τα συγκεντρωτικά στοιχεία και τις οδηγίες βιοασφάλειας, επικαιροποιημένο έως τις 15 Δεκεμβρίου 2025.