Αιτήματα καταχώρισης νέων ονομασιών στο Κοινοτικό Μητρώο ΠΟΠ-ΠΓΕ-ΕΠΙΠ για τη γαρίδα και τη σαρδέλα Αμβρακικού
Το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων δημοσίευσε τα αιτήματα προς την ΕΕ προκειμένου να ενταχθούν η σαρδέλα και η γαρίδα/γάρμπαρη Αμβρακικού, στα προϊόντα Προστατευόμενης Γεωγραφικής Ένδειξης (ΠΓΕ). Ως «γεωγραφική ένδειξη» νοείται η ονομασία συμπεριλαμβανομένης παραδοσιακά χρησιμοποιούμενης ονομασίας, που ταυτοποιεί ένα προϊόν:
α) καταγόμενο από συγκεκριμένο τόπο, περιοχή ή χώρα
β) του οποίου ένα συγκεκριμένο ποιοτικό χαρακτηριστικό, η φήμη ή άλλο χαρακτηριστικό μπορεί να αποδοθεί κατά κύριο λόγο στη γεωγραφική του προέλευση και
γ) του οποίου ένα τουλάχιστον από τα στάδια της παραγωγής εκτελείται εντός της οριοθετημένης γεωγραφικής περιοχής.
Η ονομασία «Γαρίδα Αμβρακικού / Garida Amvrakikou / Γάμπαρη Αμβρακικού / Gampari Amvrakikou» αφορά στο είδος γαρίδας Melicertus kerathurus που αλιεύεται με παραδοσιακές μεθόδους αλιείας και με παραδοσιακά αλιευτικά εργαλεία στα ύδατα εντός του Αμβρακικού κόλπου, κυρίως στις παράκτιες περιοχές του και στις λιμνοθάλασσες που έχουν δημιουργηθεί φυσικά εντός του κόλπου. Συγκεκριμένα, αλιεύεται με μικρό αλιευτικό σκάφος, το πριάρι, το οποίο χρησιμοποιούταν ιστορικά από τους ψαράδες στα αβαθή νερά των λιμνοθαλασσών του Αμβρακικού κόλπου λόγω του επίπεδου πυθμένα του. Τα παραδοσιακά αλιευτικά εργαλεία που χρησιμοποιούν οι ντόπιοι ψαράδες είναι το «γαμπαρόδιχτο» ή «γαριδόδιχτο» και ο «κλώτσος». Η γαρίδα με την ονομασία «Γαρίδα Αμβρακικού / Garida Amvrakikou / Γάμπαρη Αμβρακικού / Gampari Amvrakikou» είναι φημισμένη για τη γλυκιά της γεύση και αλιεύεται όλο το χρόνο, αλλά κυρίως το καλοκαίρι, λόγω μεγαλύτερης ζήτησης, με εξαίρεση το μήνα Ιούλιο για τον οποίον υπάρχει απαγόρευση αλιείας, λόγω αναπαραγωγής. Η οριοθετημένη γεωγραφική περιοχή περιλαμβάνει τον Αμβρακικό κόλπο, καθώς και τις περιφερειακές ενότητες Άρτας, Πρέβεζας και Αιτωλοακαρνανίας που βρέχονται από τα νερά του.
Η ονομασία «Σαρδέλα Amvrakikou / Sardela Amvrakikou» αποδίδεται στο πελαγικό είδος σαρδέλας Sardina pilchardus που αλιεύεται στις θαλάσσιες περιοχές εντός του Αμβρακικού κόλπου και εκφορτώνεται νωπή από αδειοδοτημένα αλιευτικά σκάφη στα τοπικά λιμάνια και αλιευτικά καταφύγια, καθώς και στους παραδοσιακούς όρμους της οριοθετημένης ζώνης. Η «Σαρδέλα Amvrakikou / Sardela Amvrakikou» παρουσιάζει έντονη διαφοροποίηση ως προς το σχήμα του σώματος σε σύγκριση με τη σαρδέλα του Ιονίου και του Αιγαίου Πελάγους και ειδικότερα, έχει προτεταμένη ραχιαία επιφάνεια, πεπλατυσμένη κοιλιακή περιοχή και διεύρυνση του ματιού. Η παραδοσιακή μέθοδος αλιείας του προϊόντος είναι το ψάρεμα των κοπαδιών «Σαρδέλα Amvrakikou / Sardela Amvrakikou» με «σαρδελιό», που είναι ειδικό δίχτυ απλάδι και στοχεύει επιλεκτικά τη σαρδέλα, όταν μετακινούνται από την ανοιχτή θάλασσα εντός του κόλπου και εν συνεχεία, προσεγγίζουν τις ακτές. Στη ξηρά τα ψάρια πωλούνται από τους αλιείς, είτε απευθείας στους τελικούς καταναλωτές, είτε μεταφέρονται στους πελάτες χονδρικής σε πάγο και κιβώτια ψύξης, προκειμένου να μην υποβαθμιστεί η ποιότητά τους. Οι έμποροι δύναται να αγοράζουν τα ψάρια, είτε απευθείας από τα αλιευτικά σκάφη, είτε από την ιχθυόσκαλα Πρέβεζας. Η αιτιώδης σχέση του προϊόντος με την οριοθετημένη γεωγραφική περιοχή βασίζεται αφενός, στις παραδοσιακές πρακτικές παραγωγής (αλίευσης) και αφετέρου, στη φήμη του προϊόντος, καθόσον η «Σαρδέλα Αμβρακικού / Sardela Amvrakikou» είναι φημισμένη για τη γεύση της. Η μακρόχρονη παράδοση αλίευσης του προϊόντος στην οριοθετημένη γεωγραφική περιοχή είναι προφανής στις δεξιότητες που έχουν αποκτήσει οι αλιείς του Αμβρακικού Κόλπου. Στις δεξιότητες αυτές, που μεταβιβάζονται από γενιά σε γενιά, περιλαμβάνονται το ρίξιμο του μη κυκλικού διχτυού «σαρδελιό» με την κατάλληλη τεχνική, ούτως ώστε να καθίσταται δυνατή η σύλληψη των κοπαδιών «Σαρδέλα Αμβρακικού / Sardela Amvrakikou», η ικανότητα εντοπισμού των ψαριών όταν προσεγγίζουν τις παράκτιες περιοχές του κόλπου και η επιλογή των ψαρότοπων ανάλογα με την εποχή και τις περιβαλλοντικές, καιρικές και ωκεανογραφικές συνθήκες που επικρατούν εντός του Αμβρακικού. Επιπρόσθετα, οι ντόπιοι αλιείς εφαρμόζουν την παραδοσιακή τεχνική του «ξεψαρίσματος» (το καθάρισμα των διχτυών από τα ψάρια που έχουν πιάσει) πριν την εκφόρτωση των ψαριών στη ξηρά
