Έντονη δραστηριότητα στο σύστημα RASFF με αιχμή τα αλλεργιογόνα και τα φυτοφάρμακα
Η τέταρτη εβδομάδα του 2026 χαρακτηρίστηκε από μια σταθερή ροή ειδοποιήσεων στο Ευρωπαϊκό Σύστημα Ταχείας Προειδοποίησης για Τρόφιμα και Ζωοτροφές (RASFF). Οι ευρωπαϊκές αρχές ελέγχου εστίασαν σε κρίσιμα ζητήματα που αφορούν τη δημόσια υγεία, με τις μη δηλωμένες αλλεργιογόνες ουσίες και τα υπολείμματα μη εγκεκριμένων φυτοφαρμάκων να βρίσκονται στην κορυφή της λίστας των επικίνδυνων ευρημάτων. Η κατάσταση αυτή υπογραμμίζει την ανάγκη για διαρκή επαγρύπνηση στην εφοδιαστική αλυσίδα, καθώς τα προβλήματα εντοπίζονται τόσο σε εγχώρια προϊόντα όσο και σε εισαγωγές από τρίτες χώρες.
Στο επίκεντρο των ελέγχων βρέθηκαν κατηγορίες προϊόντων που καταναλώνονται καθημερινά, όπως τα πουλερικά, τα φρούτα και τα δημητριακά. Οι ειδοποιήσεις «Alert» (συναγερμός), οι οποίες αφορούν προϊόντα που βρίσκονται ήδη στην αγορά και απαιτούν άμεση δράση, αυξήθηκαν ελαφρώς σε σύγκριση με τις προηγούμενες ημέρες. Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στον εντοπισμό παθογόνων μικροοργανισμών, όπως η Salmonella, η οποία συνεχίζει να αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους βιολογικούς κινδύνους για τον Ευρωπαίο καταναλωτή.
Αλλεργιογόνα και χημικοί κίνδυνοι
Μια από τις πλέον ανησυχητικές αναφορές της εβδομάδας αφορούσε τον εντοπισμό μη δηλωμένου σιναπιού (mustard) σε κατεψυγμένες κις (quiche) άγνωστης προέλευσης, γεγονός που οδήγησε σε έκδοση ειδοποίησης για δυνητικά σοβαρό κίνδυνο. Παράλληλα, στις Ηνωμένες Πολιτείες εντοπίστηκε σιρόπι καφέ με εσφαλμένη επισήμανση αλλεργιογόνων (ξηροί καρποί), το οποίο είχε διακινηθεί στη Γερμανία. Αυτά τα περιστατικά αναδεικνύουν το πόσο εύκολα μπορεί ένα σφάλμα στην επισήμανση να μετατραπεί σε απειλή για τη ζωή ατόμων με τροφικές αλλεργίες.
Στον τομέα των χημικών επιμολυντών, οι αρχές της Εσθονίας εντόπισαν διοξείδιο του τιτανίου (E171) σε διάφορους τύπους ζαχαρωτών από τη Ρωσία. Υπενθυμίζεται ότι η χρήση της συγκεκριμένης χρωστικής έχει απαγορευτεί στην ΕΕ λόγω ανησυχιών για τη γονοτοξικότητά της. Επιπλέον, στα φρούτα και τα λαχανικά, εντοπίστηκε η μη εγκεκριμένη ουσία Oxamyl σε λούφα (Luffa) από το Μεξικό μέσω Ιταλίας, ενώ αποξηραμένα σύκα από την Τουρκία απορρίφθηκαν στα σύνορα της Γαλλίας λόγω υπέρβασης των ορίων σε αφλατοξίνες και ωχρατοξίνη Α.
Μικροβιολογικοί έλεγχοι και ζωικά προϊόντα
Η παρουσία της Salmonella Infantis σε νωπό φιλέτο στήθους κοτόπουλου από την Ουκρανία προκάλεσε την κινητοποίηση των αρχών στην Ουγγαρία, επιβεβαιώνοντας τη συνεχιζόμενη πίεση που δέχεται ο τομέας των πουλερικών. Στην Ιταλία, οι αρχές προχώρησαν στην κατάσχεση κατεψυγμένου κρέατος αλόγου από την Αργεντινή, το οποίο βρέθηκε σε κακή κατάσταση υγιεινής και είχε λήξει κατά την είσοδό του στην ΕΕ. Η περίπτωση αυτή αναδεικνύει την αποτελεσματικότητα των συνοριακών ελέγχων στην αποτροπή εισόδου ακατάλληλων τροφίμων στην ευρωπαϊκή αγορά.
Αξίζει να σημειωθεί ότι και η Ελλάδα βρέθηκε στο στόχαστρο των ειδοποιήσεων, καθώς η Γερμανία εξέδωσε ειδοποίηση Alert για την παρουσία ξένου σώματος σε ελληνική φέτα. Το περιστατικό αυτό, που προήλθε από καταγγελία καταναλωτή, οδήγησε σε άμεση ενημέρωση των αρχών για τη λήψη μέτρων. Η διαχείριση τέτοιων περιστατικών είναι κρίσιμη για τη διατήρηση της αξιοπιστίας των εθνικών προϊόντων στις διεθνείς αγορές και την προστασία του κύρους της εγχώριας παραγωγής.
Η 4η εβδομάδα του 2026 έκλεισε με την υπενθύμιση ότι η ασφάλεια των τροφίμων δεν είναι ποτέ δεδομένη. Η εμφάνιση νέων κινδύνων, όπως η παρουσία kratom (μη εγκεκριμένο νέο τρόφιμο) σε σκόνη από την Ινδονησία που εντοπίστηκε στη Γερμανία, δείχνει ότι το σύστημα ελέγχου πρέπει να προσαρμόζεται διαρκώς σε νέες προκλήσεις. Η συνεργασία μεταξύ των κρατών μελών και η ταχύτητα διαβίβασης της πληροφορίας μέσω του RASFF παραμένουν οι μοναδικοί τρόποι για να διασφαλιστεί ότι το πιάτο του Ευρωπαίου πολίτη παραμένει ασφαλές.
