Πόσο επηρεάζει η παρουσία λίπους τη μετανάστευση χημικών από την κονσέρβα στο περιεχόμενο και ποια είναι η συμβουλή της επιστημονικής ομάδας FoodChemPack για την κατανάλωση υγρών από κονσέρβες
Τα κονσερβοποιημένα τρόφιμα θεωρούνται εδώ και δεκαετίες μια ασφαλής και πρακτική επιλογή για τη μακροχρόνια αποθήκευση φαγητού. Είναι εύχρηστα, διατηρούν τη γεύση και τα θρεπτικά συστατικά, και έχουν μεγάλη διάρκεια ζωής χωρίς ψύξη. Ωστόσο, επιστήμονες επισημαίνουν πλέον ότι ορισμένες ουσίες που προέρχονται από τις ίδιες τις συσκευασίες μπορεί να μεταφέρονται στο περιεχόμενο, γεγονός που εγείρει ερωτήματα για τις πιθανές επιπτώσεις στην υγεία.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Καρκινογόνος ουσία σε ελληνικό τρόφιμο 7400% πάνω από το όριο! – Μας “κάρφωσε” η Ιρλανδία στην Ευρώπη
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Δημοφιλές τυρί λιανικής κρύβει υψηλή ποσότητα τοξικής ουσίας, σύμφωνα με νέα μελέτη που ανέλυσε 125 δείγματα
Η ερευνητική ομάδα FoodChemPack του Πανεπιστημίου της Σαντιάγο ντε Κομποστέλα μελετά συστηματικά τις επιστρώσεις στο εσωτερικό των κονσερβοκουτιών. Στόχος τους όπως ανέφεραν σε άρθρο τους οι Ντι Λεστινέτ Κασσένα -Διδακτορικό στον τομέα της Καινοτομίας στην Ασφάλεια και τις Τεχνολογίες Τροφίμων- και η Λίσα Παέζ Σάτο- Διδακτορική φοιτήτρια στο πρόγραμμα Καινοτομίας στην Ασφάλεια και τις Τεχνολογίες Τροφίμων-, είναι να εντοπίσουν ουσίες που μπορεί να περνούν από τη συσκευασία στο τρόφιμο κατά την αποθήκευση ή τη θέρμανση. Ένας από τους βασικούς παράγοντες που εξετάζεται είναι η παρουσία της δισφαινόλης Α (BPA), μιας χημικής ένωσης που έχει αναγνωριστεί ως ενδοκρινικός διαταράκτης και μπορεί να επηρεάσει το ορμονικό σύστημα, την αναπαραγωγή και τον μεταβολισμό.
Η συγκεκριμένη ουσία έχει ήδη απαγορευτεί στην Ευρωπαϊκή Ένωση σε υλικά που έρχονται σε επαφή με τρόφιμα, ενώ προηγουμένως είχε περιοριστεί η χρήση της σε προϊόντα για βρέφη. Παρόλα αυτά, ορισμένα παράγωγά της, όπως η ένωση cyclo-di-BADGE, εξακολουθούν να χρησιμοποιούνται και δεν έχουν ακόμη ρυθμιστεί πλήρως, κυρίως λόγω έλλειψης ολοκληρωμένων δεδομένων για την τοξικότητά τους. Η έρευνα δείχνει ότι οι ουσίες αυτές τείνουν να μεταναστεύουν ευκολότερα στα τρόφιμα που περιέχουν λιπαρά ή οξέα, όπως ο τόνος σε λάδι ή σε μαρινάδα. Η ποσότητα που τελικά απορροφάται από τον οργανισμό εξαρτάται από παράγοντες όπως η σύσταση του φαγητού, το pH του στομάχου και η ηλικία του καταναλωτή. Τα παιδιά και οι ηλικιωμένοι, για παράδειγμα, μπορεί να είναι πιο ευάλωτοι λόγω των φυσιολογικών διαφορών στη γαστρεντερική λειτουργία.
Οι συγκεντρώσεις μιας άλλης ένωσης που ονομάζεται κυκλο-δι-BADGE ήταν υψηλότερες σε κονσέρβες τόνου που περιείχαν ντομάτα, μαρινάδα ή λάδι σε σχέση με τον απλό τόνο. Σε αντίθεση με την BPA, αυτή η ένωση δεν έχει ακόμη ρυθμιστεί, κυρίως λόγω έλλειψης τοξικολογικών πληροφοριών. Με βάση αυτό το εύρημα, οι ερευνητές συνιστούν στους καταναλωτές να αποφεύγουν την κατανάλωση υγρών από κονσέρβες και να μην χρησιμοποιούν αυτά τα υγρά σε σαλάτες ή άλλα πιάτα, καθώς αυτό θα μπορούσε να αυξήσει την έκθεση σε αυτές τις ουσίες.
Επίσης, η ομάδα των ερευνητών προσομοίωσε συνθήκες πέψης για να αξιολογήσει πόσο απορροφώνται αυτές οι ουσίες από τον οργανισμό. Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι η παρουσία λίπους στο φαγητό αυξάνει τη βιοδιαθεσιμότητα των χημικών, ενισχύοντας έτσι την πιθανή έκθεση του καταναλωτή. Μια επιπλέον πρακτική που εφιστά την προσοχή των ειδικών είναι η θέρμανση των κονσερβοποιημένων τροφίμων μέσα στα ίδια τα κουτιά, κάτι που γίνεται συχνά στο κάμπινγκ ή σε καταστάσεις έκτακτης ανάγκης. Η θερμότητα επιταχύνει τη διαδικασία μεταφοράς χημικών ουσιών από την εσωτερική επένδυση στο τρόφιμο, ενισχύοντας την πιθανότητα πρόσληψης. Αν και στις περισσότερες περιπτώσεις τα επίπεδα των ουσιών που μετρώνται βρίσκονται εντός των ορίων ασφαλείας που ορίζει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, οι ειδικοί τονίζουν ότι αυτό δεν σημαίνει απαραίτητα μηδενικό κίνδυνο. Η συνεχής και πολύπλευρη έκθεση, μέσω διαφορετικών πηγών και για μεγάλο χρονικό διάστημα, είναι κάτι που χρειάζεται περαιτέρω διερεύνηση.