Ο σχεδιασμός του ΕΦΕΤ για τη διετία 2026-2027, οι στοχευμένες δράσεις για την καταπολέμηση της νοθείας και τα νέα αυστηρά κριτήρια για την ασφάλεια των προϊόντων κρέατος, αυγών και ψηφιακού εμπορίου
Σε μια κρίσιμη φάση για την προστασία του καταναλωτή και τη διασφάλιση της ποιότητας των προϊόντων που φτάνουν στο τραπέζι μας, ο Ενιαίος Φορέας Ελέγχου Τροφίμων ενέκρινε το νέο Πρόγραμμα Επισήμου Ελέγχου για τα έτη 2026 και 2027. Η απόφαση αυτή, που λήφθηκε λίγο πριν την εκπνοή του 2025, θέτει το πλαίσιο για τη στρατηγική των ελέγχων σε όλη την επικράτεια, εστιάζοντας τόσο στην πρόληψη υγειονομικών κινδύνων όσο και στην καταπολέμηση της απάτης.
Η οργάνωση του νέου συστήματος ελέγχων συνεκτιμά τις πρόσφατες επιστημονικές εξελίξεις και τις αυστηρότερες απαιτήσεις της ευρωπαϊκής νομοθεσίας. Ένα από τα κεντρικά σημεία του προγράμματος είναι η αντιμετώπιση επικίνδυνων παθογόνων μικροοργανισμών, με ιδιαίτερη έμφαση στη Λιστέρια, για την οποία έχουν θεσπιστεί νέα κριτήρια ασφάλειας. Οι έλεγχοι αυτοί θα επικεντρωθούν σε έτοιμα προς κατανάλωση τρόφιμα, στα οποία περιλαμβάνονται πλέον και προϊόντα που γνωρίζουν μεγάλη άνθηση στην αγορά, όπως το συσκευασμένο σούσι, καθώς και τα καπνιστά αλιεύματα.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ελλάδα: Το ένα ευρώ που κόστισε πεντακόσια – Τι εντόπισαν ελεγκτές σε απόδειξη εστιατορίου
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Κρεοπώλης πουλούσε εισαγoμένο συκώτι ως ελληνικό – Μπαράζ προστίμων σε κρεοπωλεία
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται στον τομέα του κρέατος, όπου οι αρχές προχωρούν σε αυστηροποίηση των κανόνων για τα προϊόντα ξηρής ωρίμανσης, μια κατηγορία που απαιτεί ειδικά μέτρα παραγωγής για τη διασφάλιση της υγείας των καταναλωτών. Παράλληλα, οι έλεγχοι επεκτείνονται στη χρήση προσθέτων, όπως τα νιτρώδη και νιτρικά άλατα, για τα οποία ισχύουν ήδη μειωμένα επιτρεπόμενα όρια από τον Οκτώβριο του 2025. Η συμμόρφωση των επιχειρήσεων με αυτά τα νέα επίπεδα αποτελεί προτεραιότητα για τη διετία που έρχεται.
Στον τομέα των αυγών, η νέα νομοθεσία φέρνει μια σημαντική αλλαγή που αποσκοπεί στην πλήρη ιχνηλασιμότητα. Πλέον, καθίσταται υποχρεωτική η σήμανση κάθε αυγού με τον κωδικό του παραγωγού απευθείας στη μονάδα παραγωγής. Το μέτρο αυτό θεωρείται καθοριστικό για την αποτροπή περιπτώσεων ψευδούς σήμανσης και την προστασία της αγοράς από σκόπιμες ή μη παραπλανητικές πρακτικές.
Μια καινοτομία του προγράμματος 2026-2027 είναι η πιλοτική εφαρμογή ειδικών εντύπων ελέγχου αυθεντικότητας, τα οποία θα χρησιμοποιούνται σε ευάλωτα προϊόντα όπως το μέλι και το ελαιόλαδο. Οι αρχές επιδιώκουν να εντοπίσουν δόλιες πρακτικές που αφορούν τη νόθευση ή την παραπλανητική δήλωση συστατικών σε σύνθετα τρόφιμα. Για παράδειγμα, θα διενεργούνται στοχευμένοι έλεγχοι σε προϊόντα που δηλώνουν ότι περιέχουν ελαιόλαδο ή γαλακτοκομικά, ώστε να επαληθεύεται η εγκυρότητα αυτών των ισχυρισμών.
Το ηλεκτρονικό εμπόριο τίθεται επίσης υπό στενή παρακολούθηση. Με την αλματώδη αύξηση των εξ αποστάσεως αγορών, ο ΕΦΕΤ θα εστιάσει στην ορθότητα της παρουσίασης των τροφίμων στο διαδίκτυο. Ιδιαίτερη προσοχή θα δοθεί σε φυτικά παρασκευάσματα που συχνά χρησιμοποιούν καταχρηστικά γαλακτοκομικούς όρους, παραπλανώντας τους καταναλωτές ως προς την πραγματική φύση του προϊόντος.
Η αποτελεσματικότητα του προγράμματος βασίζεται στη στενή συνεργασία των Περιφερειακών Διευθύνσεων του ΕΦΕΤ με τις τοπικές αρχές και τις Διευθύνσεις Αγροτικής Οικονομίας και Κτηνιατρικής. Παρά τους υφιστάμενους περιορισμούς, όπως η ανάγκη επικαιροποίησης των μητρώων επιχειρήσεων και η έλλειψη διασύνδεσης πληροφοριακών συστημάτων, ο εθνικός σχεδιασμός επιδιώκει την αξιοποίηση κάθε διαθέσιμου πόρου.
Οι έλεγχοι θα επεκταθούν σε όλη την αλυσίδα παραγωγής και διάθεσης, από τις μεγάλες βιομηχανίες μεταποίησης έως τις υπεραγορές τροφίμων και τις επιχειρήσεις μαζικής εστίασης, όπως τα Catering που τροφοδοτούν σχολεία και νοσοκομεία. Στόχος παραμένει η διατήρηση υψηλού επιπέδου ασφάλειας, η προστασία των οικονομικών συμφερόντων του κοινού και η διασφάλιση ότι οι πληροφορίες που αναγράφονται στις ετικέτες ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα.
