Όταν βρισκόμαστε μπροστά στα ράφια ενός σούπερ μάρκετ ή ενός μηχανήματος αυτόματης πώλησης με άδειο στομάχι, η τελική μας επιλογή επηρεάζεται από παράγοντες που σπάνια συνειδητοποιούμε. Ενώ είναι ήδη γνωστό ότι τα θαμπά περιτυλίγματα υποδηλώνουν πιο υγιεινές επιλογές ή ότι τα γυαλιστερά πακέτα συνδέονται στο μυαλό μας με υψηλότερα λιπαρά, μια νέα επιστημονική μελέτη έρχεται να προσθέσει μια αναπάντεχη παράμετρο: τον ίδιο τον ήχο της ονομασίας του προϊόντος.
Σύμφωνα με τα ευρήματα της έρευνας, στην οποία συμμετείχαν περισσότεροι από 600 εθελοντές, οι καταναλωτές τείνουν να θεωρούν ότι τα σνακ με ονόματα που περιέχουν «βαριά» ή «μεγάλα» φωνήεντα και σύμφωνα είναι πιο θερμιδογόνα και πιο χορταστικά. Αντίθετα, ονόματα που ηχούν «μικρά» δημιουργούν την προσδοκία ενός ελαφριού γεύματος.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | ΑΒ Βασιλόπουλος: Πρόστιμο 1500 ευρώ για παραβάσεις στα σχολικά είδη
Για να καταλήξουν σε αυτά τα συμπεράσματα, οι ερευνητές χρησιμοποίησαν επινοημένες μάρκες για μια ευρεία ποικιλία τροφίμων, από ανθυγιεινά τσιπς μέχρι υγιεινά μπολ βρώμης. Τα αποτελέσματα ήταν εντυπωσιακά συνεπή: οι συμμετέχοντες αξιολόγησαν συστηματικά σνακ με ονόματα όπως «Gobo», «Boge» ή «Norgo» ως σημαντικά πιο βαριά και ικανά να τους χορτάσουν, σε σύγκριση με προϊόντα που έφεραν ονόματα όπως «Iskee», «Tikee» ή «Kipi».
Η επιστημονική βάση αυτού του φαινομένου ανατρέχει σχεδόν ένα αιώνα πίσω, στο λεγόμενο φαινόμενο «mil/mal» που διατυπώθηκε το 1929, ως παράλληλη θεωρία του γνωστού ψυχολογικού φαινομένου «bouba/kiki». Η θεωρία αυτή περιγράφει την υποσυνείδητη τάση των ανθρώπων να συνδέουν φθόγγους όπως το «ει» (ee) ή το «τ» με μικρά μεγέθη, ενώ φθόγγους όπως το «ο» (oh) ή το «μπ» (b) με μεγαλύτερα μεγέθη. Οι επιστήμονες πιθανολογούν ότι αυτό σχετίζεται είτε με το εύρος που παίρνει το στόμα κατά την προφορά των λέξεων είτε με τους ήχους που παράγουν τα αντικείμενα και τα ζώα στο φυσικό περιβάλλον, όπως το αχνό τσίριγμα ενός νεοσσού σε σύγκριση με το βαρύ βογκητό μιας αρκούδας.
Το αξιοσημείωτο στοιχείο της μελέτης είναι ότι αυτή η αίσθηση παρέμεινε ισχυρή ανεξάρτητα από το είδος του τροφίμου, τη διάρκεια της λέξης, την ευκολία προφοράς ή το πόσο αρεστή ήταν η ονομασία. Ωστόσο, η πρόθεση αγοράς αποδείχθηκε πιο σύνθετη υπόθεση. Όπως διαπιστώθηκε, το αν κάποιος θα επιλέξει τελικά το «βαρύ» ή το «ελαφρύ» σνακ εξαρτάται άμεσα από τον τρέχοντα στόχο του. Όταν οι συμμετέχοντες κλήθηκαν να επιλέξουν τροφή για κάποιον που αναζητούσε ένα πλούσιο γεύμα, προτίμησαν τα σνακ με «μεγάλα» ονόματα, ενώ συνέβη το αντίθετο όταν ο στόχος ήταν μια ελαφριά διατροφή.
Παράλληλα, οι ερευνητές κατέγραψαν ορισμένες ακραίες προτιμήσεις στις τεχνητές λέξεις που χρησιμοποίησαν. Η ονομασία «Teek» συγκέντρωσε την υψηλότερη δημοφιλία, ενώ η λέξη «Blorogo» αποδείχθηκε εξαιρετικά απωθητική για τους καταναλωτές, προσφέροντας ένα χρήσιμο μάθημα για όσους σχεδιάζουν να λανσάρουν νέες ετικέτες στην αγορά.
Οι επιστήμονες επισημαίνουν ότι το επόμενο βήμα της έρευνας θα είναι να εξεταστεί αν αυτές οι προσδοκίες επηρεάζουν και την πραγματική αίσθηση κορεσμού μετά την κατανάλωση. Καθώς οι προσδοκίες μας συχνά διαμορφώνουν την ίδια την εμπειρία, είναι πιθανό ένα σνακ με «βαρύ» όνομα να μας κάνει να νιώθουμε όντως πιο γεμάτοι. Την επόμενη φορά, λοιπόν, που θα πιάσετε ασυνείδητα από το ράφι ένα προϊόν αντί για ένα άλλο, αναλογιστείτε αν την απόφαση την πήρε η γεύση σας ή ο ήχος του ονόματός του.
Ταυτότητα της Έρευνας:
That sounds lean and light! Sound symbolism shapes food expectations – Συγγραφείς: David M. Sidhu, Johanna Peetz, Rachel J. Burns (Carleton University, Καναδάς) Επιστημονικό Περιοδικό: Food Quality and Preference (DOI): 10.1016/j.foodqual.2026.106068
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
- Ανακαλούνται πάνω από 83 τόνοι κρέατος – Τα έριξαν στην αγορά με πλαστές σφραγίδες ελέγχων
- Τσουχτερό πρόστιμο σε φαρμακείο στο Ελληνικό που χρέωνε καλλυντικά ακριβότερα στο ταμείο από τις τιμές στο ράφι
- Οι Ελληνικές Αρχές ενημέρωσαν την Ευρώπη για επικίνδυνο καλλυντικό (φωτογραφία)
- Το κόλπο για να μη σας σκιστεί ποτέ ξανά το αλουμινόχαρτο
Το Cibum είναι εξειδικευμένο site ενημέρωσης για την ασφάλεια τροφίμων. Οι πληροφορίες του άρθρου έχουν ενημερωτικό χαρακτήρα. Για περισσότερες λεπτομέρειες πατήστε ΕΔΩ.
