Σε ισχύ από 23 Φεβρουαρίου ο Κανονισμός 2026/250, τι αλλάζει για επιχειρήσεις, εργαστήρια και προθεσμίες διάθεσης συσκευασιών μίας και πολλαπλής χρήσης στην αγορά
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εξέδωσε τον Κανονισμό (ΕΕ) 2026/250, διορθώνοντας τεχνικά σημεία του Κανονισμού (ΕΕ) 2024/3190 για την απαγόρευση του Bisphenol A (BPA) σε υλικά και αντικείμενα που έρχονται σε επαφή με τρόφιμα. Ο νέος κανονισμός δεν μεταβάλλει τη γενική προσέγγιση του υφιστάμενου πλαισίου. Προχωρά όμως σε αποσαφηνίσεις ως προς τις απαγορεύσεις και τις εξαιρέσεις, τις απαιτήσεις αναλυτικού ελέγχου των υλικών σε επαφή με τρόφιμα, τις υποχρεώσεις τεκμηρίωσης, καθώς και τις μεταβατικές προθεσμίες διάθεσης στην αγορά ορισμένων προϊόντων μίας και πολλαπλής χρήσης που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του. Ο κανονισμός τίθεται σε ισχύ στις 23 Φεβρουαρίου.
Οι επιχειρήσεις που παράγουν, εισάγουν ή χρησιμοποιούν υλικά και αντικείμενα σε επαφή με τρόφιμα οφείλουν να επανεξετάσουν το χαρτοφυλάκιο προϊόντων τους σύμφωνα με τις τροποποιημένες μεταβατικές διατάξεις. Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται για τις μεταλλικές συσκευασίες με επίστρωση και για τα προϊόντα πολλαπλής χρήσης. Παράλληλα, τα εργαστήρια πρέπει να επιβεβαιώσουν ότι οι εφαρμοζόμενες αναλυτικές μέθοδοι συμμορφώνονται με τις διευκρινισμένες απαιτήσεις. Απαιτείται επίσης επικαιροποίηση των εσωτερικών οδηγιών συμμόρφωσης και επανεξέταση των δηλώσεων συμμόρφωσης, ιδίως όταν οι διατυπώσεις χρειάζονται προσαρμογή λόγω των απαιτήσεων ταυτοποίησης. Οι νομικοί σύμβουλοι καλούνται να διασφαλίσουν ότι οι εμπορικές συναλλαγές λαμβάνουν υπόψη τις ισχύουσες προθεσμίες διάθεσης στην αγορά.
Οι μεταβατικές διατάξεις καλύπτουν τα τελικά προϊόντα μίας χρήσης που έρχονται σε επαφή με τρόφιμα, καθώς και τα τελικά προϊόντα πολλαπλής χρήσης. Προβλέπονται συγκεκριμένες προθεσμίες διάθεσης στην αγορά ανά κατηγορία προϊόντος. Η προθεσμία διάθεσης στην αγορά δεν αφορά την απόσυρση από χρήση των σχετικών αντικειμένων. Τα προϊόντα μπορούν να συνεχίσουν να χρησιμοποιούνται, για παράδειγμα ως μέρος εξοπλισμού, έως ότου καταστούν μη λειτουργικά.
Πιο αναλυτικά οι μεταβατικές προθεσμίες για τα προϊόντα που περιέχουν BPA διαφοροποιούνται ανάλογα με το είδος και τη χρήση τους. Για αντικείμενα που χρησιμοποιούνται ως εξοπλισμός στη βιομηχανία τροφίμων, η πρώτη διάθεση στην αγορά επιτρέπεται έως τις 20 Ιανουαρίου 2028. Τα προϊόντα που θα έχουν διατεθεί για πρώτη φορά έως την ημερομηνία αυτή μπορούν να παραμείνουν στην αγορά έως τις 20 Ιανουαρίου 2029. Στην κατηγορία αυτή περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, καλούπια ζαχαροπλαστικής, στεγανοποιητικά, αντλίες, βαλβίδες, μετρητές και ενσωματωμένα παράθυρα παρακολούθησης.
Για τα λοιπά αντικείμενα πολλαπλής χρήσης που δεν εντάσσονται στην παραπάνω κατηγορία, η πρώτη διάθεση στην αγορά επιτρέπεται έως τις 20 Ιουλίου 2026. Τα προϊόντα που θα έχουν διατεθεί για πρώτη φορά έως τότε μπορούν να παραμείνουν στην αγορά έως τις 20 Ιουλίου 2027. Στην κατηγορία αυτή εντάσσονται δοχεία αποθήκευσης τροφίμων ή ποτών, σκεύη μαγειρικής και κάθε άλλο αντικείμενο πολλαπλής χρήσης που έρχεται σε επαφή με τρόφιμα.
Ως προς τα προϊόντα μίας χρήσης που χρησιμοποιούνται για τη συντήρηση φρούτων ή λαχανικών, εξαιρουμένων των χυμών, καθώς και τα προϊόντα μίας χρήσης για τη συντήρηση αλιευμάτων, αλλά και τα αντικείμενα μίας χρήσης στα οποία μόνο η εξωτερική μεταλλική επιφάνεια φέρει βερνίκι ή επίστρωση που έχει παραχθεί με χρήση BPA, η πρώτη διάθεση στην αγορά επιτρέπεται έως τις 20 Ιανουαρίου 2028. Μετά τη λήξη της μεταβατικής περιόδου, για διάστημα 12 μηνών, έως τις 20 Ιανουαρίου 2029, επιτρέπεται η πλήρωση και το κλείσιμο των σχετικών συσκευασιών. Τα τρόφιμα που θα συσκευαστούν κατά το διάστημα αυτό μπορούν να διατίθενται στην αγορά μέχρι εξαντλήσεως των αποθεμάτων. Στα σχετικά παραδείγματα περιλαμβάνονται μεταλλικά κουτιά κονσερβών με εσωτερική επικάλυψη που έχει παραχθεί με χρήση BPA για φρούτα και λαχανικά, γυάλινα βάζα με βερνικωμένα μεταλλικά καπάκια για διατήρηση φρούτων και λαχανικών, καθώς και μεταλλικά κουτιά για την επεξεργασία και συντήρηση αλιευμάτων που περιέχουν βερνίκια και επιστρώσεις με BPA. Περιλαμβάνονται επίσης άλλοι τύποι κονσερβοκουτιών.
Για τα λοιπά αντικείμενα μίας χρήσης που δεν εμπίπτουν στις παραπάνω κατηγορίες, η πρώτη διάθεση στην αγορά επιτρέπεται έως τις 20 Ιουλίου 2026. Μετά τη λήξη της σχετικής μεταβατικής περιόδου, για διάστημα 12 μηνών, έως τις 20 Ιουλίου 2027, επιτρέπεται η πλήρωση και το κλείσιμο των συσκευασιών. Τα τρόφιμα που θα προκύψουν μπορούν να διατίθενται έως την εξάντληση των αποθεμάτων. Στην κατηγορία αυτή εντάσσονται, μεταξύ άλλων, κονσερβοκούτια για τρόφιμα διαφορετικά από εκείνα που αναφέρονται στις προηγούμενες περιπτώσεις, των οποίων η εσωτερική επιφάνεια φέρει επίστρωση που περιέχει δισφαινόλες, βερνικωμένα καπάκια γυάλινων περιεκτών, φιάλες, φύλλα και σακούλες, καθώς και κάθε άλλο προϊόν μίας χρήσης που έρχεται σε επαφή με τρόφιμα.
Η προθεσμία διάθεσης στην αγορά δεν συνεπάγεται υποχρέωση άμεσης απόσυρσης από χρήση. Τα αντικείμενα μπορούν να συνεχίσουν να χρησιμοποιούνται, για παράδειγμα ως μέρος εξοπλισμού, έως ότου καταστούν μη λειτουργικά.
