Tο φούσκωμα έχει συχνά αιτίες άσχετες με το φαγητό, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να αποτελεί σύμπτωμα σοβαρότερης πάθησης
Πολλοί άνθρωποι που υποφέρουν από επίμονο φούσκωμα δοκιμάζουν να αποκλείσουν τρόφιμα: πρώτα τα γαλακτοκομικά, μετά τη γλουτένη, μετά τη ζάχαρη. Όταν τίποτα δεν βοηθά, η απογοήτευση είναι μεγάλη. Ο Βρετανός γενικός ιατρός Sami Kader, με ειδικό ενδιαφέρον στην Ιατρική Τρόπου Ζωής και δεκαετή εμπειρία σε νοσοκομεία και ιατρεία του NHS, εξήγησε σε βίντεο γιατί αυτή η προσέγγιση δεν αρκεί.
Το φούσκωμα συμβαίνει για δύο βασικούς λόγους, τη συσσώρευση αερίων ή υγρών και τη πίεση στο έντερο. Και οι αιτίες που το προκαλούν είναι πολύ πιο ποικίλες από ό,τι συνήθως νομίζουμε.
Οι πέντε αιτίες και πότε χρειάζεται γιατρός
Η πρώτη και πιο συνηθισμένη αιτία είναι η δυσκοιλιότητα. Όταν τα έντερα δεν αδειάζουν τακτικά, η πίεση συσσωρεύεται και δημιουργεί αίσθημα φουσκώματος ανεξάρτητα από το τι τρώμε. Η δεύτερη αιτία είναι τα αέρια από ζύμωση, καθώς ορισμένοι υδατάνθρακες δεν διασπώνται πλήρως στο λεπτό έντερο και αποικοδομούνται από τα εντερικά βακτήρια, παράγοντας υδρογόνο και μεθάνιο. Τρόφιμα όπως κρεμμύδια, σκόρδο, όσπρια, ανθρακούχα ποτά, σάκχαρα και αλκοόλ ανήκουν σε αυτή την κατηγορία. Το μεθάνιο μάλιστα επιβραδύνει την κινητικότητα του εντέρου, επιδεινώνοντας το πρόβλημα.
Η τρίτη αιτία αφορά τροφικές δυσανεξίες, ιδιαίτερα στη λακτόζη, τη φρουκτόζη και τρόφιμα υψηλής περιεκτικότητας σε FODMAP. Αν το φούσκωμα επιδεινώνεται μετά από ψωμί, ζυμαρικά, γάλα, μήλα ή ορισμένα λαχανικά, αυτή μπορεί να είναι η αιτία. Η τέταρτη αιτία, που συχνά παραβλέπεται, είναι η κατάποση αέρα: Χρήση καλαμακιού, ηλεκτρονικό τσιγάρο, γρήγορο φαγητό, ομιλία κατά τη διάρκεια του φαγητού, μάσηση τσίχλας και κατανάλωση ανθρακούχων ποτών οδηγούν σε κατάποση αέρα που συσσωρεύεται στο πεπτικό σύστημα.
Η πέμπτη αιτία είναι οι ορμόνες, ένας παράγοντας που σπάνια συζητείται στο πλαίσιο του φουσκώματος. Η κορτιζόλη (ορμόνη του στρες), οι θυρεοειδικές ορμόνες, τα οιστρογόνα και η προγεστερόνη επηρεάζουν όλα την εντερική λειτουργία και μπορούν να προκαλέσουν φούσκωμα ανεξάρτητα από τη διατροφή.
Το NHS συστήνει επίσκεψη στον γιατρό αν το φούσκωμα εμφανίζεται τακτικά ή αν παραμένει παρά τις αλλαγές διατροφής. Απαιτείται επίσης επίσκεψη αν συνοδεύεται από ακούσια απώλεια βάρους ή αίμα στα κόπρανα. Επείγουσα αξιολόγηση ή επικοινωνία με το NHS 111 χρειάζεται όταν το φούσκωμα συνοδεύεται από εμετό, διάρροια, δυσκοιλιότητα, πυρετό, διόγκωση ή σκληρότητα στην κοιλία, αδυναμία ούρησης ή κένωσης, ή γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση.
Σε σπάνιες περιπτώσεις, το επίμονο φούσκωμα μπορεί να αποτελεί σύμπτωμα καρκίνου ωοθηκών. Το NHS επισημαίνει ότι αν μια γυναίκα εμφανίζει φούσκωμα 12 ή περισσότερες φορές τον μήνα σε συνδυασμό με πόνο στην κοιλιά ή την πύελο, γρήγορο κορεσμό κατά το φαγητό, συχνή ανάγκη ούρησης, αδυναμία ή ανεξήγητη απώλεια βάρους, χρειάζεται άμεση ιατρική αξιολόγηση
