Σύμφωνα με ειδικούς, οι βρισιές είναι η φυσιολογική «Βαλβίδα Αποσυμπίεσης» του Οργανισμού μας και μπορεί να αυξήσει την αντοχή στον πόνο και τη σωματική δύναμη και να μειώσει το έντονο στρες.
Το βρίσιμο αποτελεί ένα από τα πιο αινιγματικά και παγκόσμια χαρακτηριστικά της ανθρώπινης επικοινωνίας. Αν και σε κοινωνικό επίπεδο συχνά επικρίνεται ως δείγμα κακής αγωγής, έλλειψης λεξιλογίου ή συναισθηματικής αδυναμίας, η επιστήμη αποκαλύπτει μια πολύ πιο σύνθετη πραγματικότητα. Οι βωμολοχίες δεν είναι απλές λέξεις. Είναι γλωσσικά «εργαλεία» με τεράστια ψυχολογική και βιολογική ισχύ. Από την εκτόνωση του θυμού έως το δέσιμο μιας κοινωνικής ομάδας, το βρίσιμο διατρέχει όλους τους πολιτισμούς και τους αιώνες, υποδηλώνοντας ότι εξυπηρετεί βαθύτερες ανάγκες του ανθρώπινου ψυχισμού και της φυσιολογίας μας. Αλλά δεν είναι μόνο αυτά, καθώς φαίνεται πως μας κάνει και καλό στην υγεία!
Σύμφωνα με το άρθρο της Michelle Spear, Καθηγήτριας Ανατομίας στο Πανεπιστήμιο του Μπρίστολ, το οποίο δημοσιεύτηκε στο The Conversation, το βρίσιμο δεν αποτελεί απλώς μια έλλειψη καλών τρόπων, αλλά μια βαθιά ριζωμένη ανακλαστική λειτουργία του ανθρώπινου οργανισμού. Η Spear εξηγεί ότι η παρόρμηση για βωμολοχία δεν ξεκινά από το επίπεδο της συνειδητής ομιλίας στον εγκεφαλικό φλοιό, αλλά πηγάζει από το μεταίχμιο σύστημα (limbic system), ένα πολύ αρχαιότερο δίκτυο που ελέγχει τα συναισθήματα και την επιβίωση. Συγκεκριμένα, η αμυγδαλή και τα βασικά γάγγλια ενεργοποιούνται ακαριαία σε περιπτώσεις σοκ ή πόνου, στέλνοντας σήματα πριν ακόμα προλάβει το σκεπτόμενο μέρος του εγκεφάλου να αντιδράσει, γεγονός που εξηγεί την ταχύτητα και την αυθορμητότητα αυτών των λέξεων.
Αυτή η σωματική αντίδραση κινητοποιεί άμεσα το αυτόνομο νευρικό σύστημα, προκαλώντας προσωρινή αύξηση των καρδιακών παλμών, της αρτηριακής πίεσης και της εγρήγορσης. Η καθηγήτρια περιγράφει πώς η βωμολοχία μετατρέπεται σε μια έντονη φυσική πράξη: το διάφραγμα συσπάται με δύναμη, οι μύες σφίγγουν και οι ιδρωτοποιοί αδένες ενεργοποιούνται. Ταυτόχρονα, στο εσωτερικό του εγκεφάλου, η υπόφυση και η φαιά ουσία απελευθερώνουν φυσικά παυσίπονα, όπως ενδορφίνες και εγκεφαλίνες. Αυτό το ολοκληρωμένο σύστημα απόκρισης προετοιμάζει το σώμα είτε να αμυνθεί είτε να αποσυρθεί, προσφέροντας μια άμεση αίσθηση ανακούφισης και ικανοποίησης μετά το ξέσπασμα.
Η Spear παραθέτει πρόσφατες έρευνες του 2024 που επιβεβαιώνουν ότι το βρίσιμο μπορεί να αυξήσει την αντοχή στον πόνο και τη σωματική δύναμη. Μελέτες έδειξαν ότι άτομα που χρησιμοποιούσαν απαγορευμένες λέξεις μπορούσαν να κρατήσουν τα χέρια τους σε παγωμένο νερό για πολύ περισσότερη ώρα σε σύγκριση με εκείνους που χρησιμοποιούσαν ουδέτερο λεξιλόγιο. Η επίδραση αυτή φαίνεται να είναι ισχυρότερη σε άτομα που δεν βρίζουν συστηματικά, υποδηλώνοντας ότι η συναισθηματική φόρτιση ή η καινοτομία της λέξης παίζει καθοριστικό ρόλο στην ενεργοποίηση των φυσικών συστημάτων ελέγχου του πόνου του οργανισμού.
Τέλος, το άρθρο επισημαίνει ότι το βρίσιμο βοηθά το σώμα να ανακάμψει ταχύτερα από το έντονο στρες. Όταν βρισκόμαστε σε κατάσταση σοκ, ο οργανισμός κατακλύζεται από αδρεναλίνη και κορτιζόλη· αν αυτή η ενέργεια δεν εκτονωθεί, μπορεί να οδηγήσει σε άγχος και προβλήματα υγείας. Η βωμολοχία λειτουργεί ως βαλβίδα αποσυμπίεσης, βοηθώντας το καρδιαγγειακό σύστημα να επιστρέψει σε ηρεμία πιο γράγορα μέσω της επίδρασης του πνευμονογαστρικού νεύρου. Συμπερασματικά, η Spear τονίζει ότι η βωμολοχία είναι μια αρχέγονη, προστατευτική αντίδραση που μοιραζόμαστε με άλλα πρωτεύοντα θηλαστικά, αποτελώντας μια «γέφυρα» μεταξύ του νου και του σώματος που έχει επιβιώσει μέσα από την εξέλιξη.
