Οι διατροφικές διαταραχές αποτελούν ένα από τα σοβαρότερα προβλήματα ψυχικής υγείας, όμως η πραγματική τους έκταση φαίνεται ότι ήταν για χρόνια υποτιμημένη. Νέα ανάλυση στη Βρετανία που δημοσίευσε η Daily Mail εκτιμά ότι περίπου 3,5 εκατομμύρια άνθρωποι μπορεί να επηρεάζονται από διατροφικές διαταραχές, αριθμός σχεδόν τριπλάσιος από προηγούμενη εκτίμηση. Τα στοιχεία αυτά δεν σημαίνουν απαραίτητα ότι όλες οι περιπτώσεις εμφανίστηκαν τα τελευταία χρόνια, αλλά δείχνουν ότι πολλές περιπτώσεις πιθανώς δεν είχαν καταγραφεί ή διαγνωστεί. Το ζήτημα όμως δεν αφορά μόνο τη Βρετανία. Οι διατροφικές διαταραχές, όπως η νευρική ανορεξία, η βουλιμία και η διαταραχή επεισοδιακής υπερφαγίας, επηρεάζουν ανθρώπους σε όλο τον κόσμο, με ιδιαίτερη συχνότητα στην εφηβεία και τη νεαρή ενήλικη ζωή. Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας αναφέρει ότι το 2021 περίπου 16 εκατομμύρια άνθρωποι παγκοσμίως αντιμετώπιζαν διατροφικές διαταραχές, μεταξύ των οποίων σχεδόν 3,4 εκατομμύρια παιδιά και έφηβοι.
Η αύξηση της αναγνώρισης των περιστατικών, οι αλλαγές στα διαγνωστικά κριτήρια και η καλύτερη συλλογή δεδομένων εξηγούν μέρος της εικόνας. Παράλληλα, οι ειδικοί θεωρούν ότι υπάρχουν ενδείξεις πραγματικής αύξησης, ιδιαίτερα μεταξύ των νέων, με παράγοντες όπως η πίεση για συγκεκριμένα πρότυπα εμφάνισης, η χρήση κοινωνικών δικτύων, το άγχος και οι επιπτώσεις της πανδημίας να εξετάζονται ως πιθανοί παράγοντες που επηρεάζουν την κατάσταση.
Οι διαταραχές που συχνά μένουν αδιάγνωστες
Οι διατροφικές διαταραχές δεν αποτελούν απλώς «προβλήματα διατροφής», αλλά σύνθετες ψυχικές διαταραχές που συνδέονται με τη σχέση του ανθρώπου με το φαγητό, το σώμα και την εικόνα εαυτού. Μπορούν να προκαλέσουν σοβαρές σωματικές επιπλοκές, όπως καρδιαγγειακά προβλήματα, διαταραχές ορμονών, απώλεια οστικής πυκνότητας και εξασθένηση του ανοσοποιητικού συστήματος.
Η νευρική ανορεξία θεωρείται μία από τις ψυχικές διαταραχές με τη μεγαλύτερη θνητότητα, καθώς μπορεί να οδηγήσει σε σοβαρό υποσιτισμό, ιατρικές επιπλοκές ή αυξημένο κίνδυνο αυτοκτονίας. Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας επισημαίνει ότι η ανορεξία μπορεί να οδηγήσει σε πρόωρο θάνατο και συχνά εμφανίζεται κατά την εφηβεία ή τη νεαρή ενήλικη ζωή.
Παράλληλα, πολλές περιπτώσεις δεν αφορούν τις πιο γνωστές μορφές της νόσου. Η διαταραχή επεισοδιακής υπερφαγίας, η αποφευκτική περιοριστική διαταραχή πρόσληψης τροφής και άλλες μορφές μπορεί να παραμένουν για μεγάλο διάστημα χωρίς διάγνωση, επειδή δεν ταιριάζουν με τη στερεοτυπική εικόνα που έχει συχνά το κοινό για τις διατροφικές διαταραχές.
Αυτός είναι ένας από τους λόγους για τους οποίους οι νέες εκτιμήσεις είναι υψηλότερες. Η βελτίωση της διάγνωσης έχει αποκαλύψει ανθρώπους που στο παρελθόν πιθανώς δεν λάμβαναν την κατάλληλη υποστήριξη.
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί η αύξηση των περιστατικών σε παιδιά και εφήβους. Τα τελευταία χρόνια, πολλές χώρες έχουν καταγράψει μεγαλύτερη ζήτηση για υπηρεσίες αντιμετώπισης διατροφικών διαταραχών, με τα συστήματα υγείας να δυσκολεύονται συχνά να ανταποκριθούν στον αυξημένο αριθμό ασθενών. Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας σημειώνει ότι η εφηβεία είναι μια περίοδος κατά την οποία εμφανίζονται συχνά προβλήματα ψυχικής υγείας και ότι οι διατροφικές διαταραχές μπορούν να συνυπάρχουν με κατάθλιψη, αγχώδεις διαταραχές και άλλες δυσκολίες. Η έκθεση στα κοινωνικά δίκτυα αποτελεί έναν από τους παράγοντες που ερευνώνται περισσότερο. Η συνεχής προβολή μη ρεαλιστικών προτύπων σώματος, οι συγκρίσεις και περιεχόμενο που ενισχύει ακραίες διατροφικές συμπεριφορές θεωρούνται πιθανές επιβαρυντικές επιρροές, αν και οι επιστήμονες τονίζουν ότι οι διατροφικές διαταραχές δεν προκαλούνται από έναν μόνο παράγοντα.
