Η Επιτροπή και τα κράτη μέλη καλούνται να επιλέξουν μεταξύ δημόσιας υγείας και αγροχημικών συμφερόντων
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή και τα κράτη μέλη συνεδριάζουν στις 14 και 15 Μαΐου υπό το πλαίσιο της επιτροπής SCoPAFF, με αντικείμενο κρίσιμες αποφάσεις για την υγεία και το περιβάλλον. Στην κορυφή της ατζέντας βρίσκεται η πιθανή απαγόρευση φυτοφαρμάκων που περιέχουν PFAS, ενώ εξετάζεται επίσης η παραμονή στην αγορά τεσσάρων ενδοκρινικών διαταρακτών και ενός ακόμη μέλους της λίστας των «Τοξικών 12».
Στο επίκεντρο βρίσκεται η φλουτολανίλη, ένα φυτοφάρμακο PFAS που διασπάται σε τριφθοροοξικό οξύ (TFA), μια ουσία που δεν αποδομείται στο περιβάλλον, συσσωρεύεται και ενδέχεται να είναι τοξική για την αναπαραγωγή. Το TFA έχει εντοπιστεί σε όλα τα δείγματα κρασιών από δέκα ευρωπαϊκές χώρες που εξετάστηκαν πρόσφατα, γεγονός που αποδεικνύει την ευρεία διάχυσή του στο διατροφικό μας σύστημα.
Παρά την τεκμηριωμένη ανησυχία και την πρόταση της Επιτροπής για απαγόρευση, η απόφαση έχει αναβληθεί ήδη δύο φορές εξαιτίας έλλειψης στήριξης από τα κράτη μέλη. Η σημερινή συνεδρίαση θεωρείται καθοριστική για την τύχη της φλουτολανίλης και εν γένει για την ευρωπαϊκή στάση απέναντι στα PFAS.
Παράλληλα, εξετάζονται οι ουσίες fludioxonil, bruprofezin, cyprodinil και fenoxaprop-P-ethyl, φυτοφάρμακα που διαταράσσουν το ορμονικό σύστημα, επηρεάζοντας την αναπαραγωγή, την ανάπτυξη και την υγεία της άγριας ζωής. Αν και σύμφωνα με τη νομοθεσία θα έπρεπε να είχαν ήδη αποσυρθεί, παραμένουν στην αγορά λόγω καθυστερήσεων στις διαδικασίες επαναξιολόγησης.
Η fludioxonil ξεχωρίζει τόσο για τη διπλή της ιδιότητα (είναι και PFAS και ενδοκρινικός διαταράκτης) όσο και για την ευρεία παρουσία της στα φρούτα και τα λαχανικά, σύμφωνα με την έκθεση Forbidden Fruit. Κι όμως, ορισμένα κράτη μέλη ζητούν την ανανέωσή της επικαλούμενα νομική εξαίρεση, παρότι η ίδια η Επιτροπή έχει κρίνει πως δεν πληρούνται οι προϋποθέσεις για κάτι τέτοιο. Οι επιστημονικές ενδείξεις καθιστούν σαφές ότι η διατήρηση αυτών των ουσιών στην αγορά θέτει σε κίνδυνο τη δημόσια υγεία.
Στο τραπέζι βρίσκεται επίσης η κινολιν-8-όλη, ένα από τα αποκαλούμενα «Τοξικά 12» φυτοφάρμακα. Πρόκειται για ένα μυκητοκτόνο ταξινομημένο ως τοξικό για την αναπαραγωγή ήδη εδώ και σχεδόν δέκα χρόνια. Παρά τη γνωστή επικινδυνότητά του, η Επιτροπή προτείνει την ανανέωση της άδειάς του για επτά χρόνια, αποκλειστικά για χρήση σε θερμοκήπια, με το επιχείρημα ότι η έκθεση του ανθρώπου είναι περιορισμένη.
Ωστόσο, ακόμη και η Ευρωπαϊκή Αρχή για την Ασφάλεια των Τροφίμων (EFSA) ομολογεί ότι δεν μπορεί να εγγυηθεί επαρκή προστασία για εργαζομένους, εγκύους και παιδιά, λόγω της ελλιπούς τεκμηρίωσης.