Αναπροσαρμογή της ασφάλειας του γλυκαντικού ως πρόσθετου τροφίμων και συνέπειες για βιομηχανία και κατανάλωση
Η Ευρωπαϊκή Αρχή για την Ασφάλεια των Τροφίμων (EFSA) ανακοίνωσε ότι μετά από εκτενή επιστημονική αξιολόγηση συνεχίζει να θεωρεί τη σουκραλόζη ασφαλή για τις χρήσεις που έχουν ήδη εγκριθεί ως πρόσθετο τροφίμων, αλλά δεν επιβεβαιώνει τη σιγουριά της για επεκταμένες εφαρμογές που περιλαμβάνουν παρατεταμένη έκθεση σε υψηλές θερμοκρασίες κατά την επεξεργασία ή μαγείρεψη τροφίμων. Η ανακοίνωση αυτή αποτελεί μέρος της τακτικής ανασκόπησης που η EFSA διεξάγει για πρόσθετα εγκεκριμένα πριν από τον Ιανουάριο του 2009, όπως απαιτείται από την ισχύουσα νομοθεσία της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Η σουκραλόζη, γνωστή ως E 955, είναι ένα τεχνητό γλυκαντικό περίπου 600 φορές πιο γλυκό από τη ζάχαρη και χρησιμοποιείται ευρέως σε προϊόντα με μειωμένη ή μηδενική περιεκτικότητα σε ζάχαρη, όπως αναψυκτικά, επιδόρπια, καραμέλες, μαρμελάδες και άλλα τρόφιμα και ροφήματα που στοχεύουν στη μείωση θερμίδων. Η EFSA επιβεβαίωσε ότι η Αποδεκτή Ημερήσια Πρόσληψη (ADI) παραμένει στα 15 mg ανά κιλό σωματικού βάρους ημερησίως και ότι η τρέχουσα έκθεση των καταναλωτών σε σουκραλόζη μέσω της διατροφής παραμένει κάτω από αυτό το όριο.
Όμως η αρμόδια επιστημονική επιτροπή δεν μπόρεσε να επιβεβαιώσει ότι η σουκραλόζη είναι ασφαλής όταν χρησιμοποιείται σε διαδικασίες που περιλαμβάνουν παρατεταμένη υψηλή θερμική επεξεργασία, όπως αυτές που εφαρμόζονται σε πολλές βιομηχανικές παρασκευές αρτοσκευασμάτων ή γλυκών. Ένα πρόσφατο επιστημονικό στοιχείο που εξετάστηκε δείχνει ότι όταν η ουσία εκτίθεται σε υψηλές θερμοκρασίες για μεγάλα χρονικά διαστήματα, ενδέχεται να αποβάλλει χλώριο, το οποίο μπορεί να σχηματίσει χλωριωμένες ενώσεις. Οι πιθανές επιπτώσεις στην υγεία από τέτοιες ουσίες δεν έχουν ακόμη διερευνηθεί επαρκώς, γεγονός που οδήγησε την EFSA στο να μην επιβεβαιώσει τη γενική ασφάλεια για αυτά τα νέα ενδεχόμενα είδη χρήσης.
Η απόφαση της EFSA σηματοδοτεί ότι η ουσία παραμένει ασφαλής για τις ήδη εγκεκριμένες χρήσεις ως πρόσθετο τροφίμων, αλλά ότι απαιτείται επιπλέον επιστημονική τεκμηρίωση πριν εγκριθούν νέες εφαρμογές σε τρόφιμα που υφίστανται έντονη θερμική επεξεργασία, όπως μπισκότα, κέικ, πίτες και άλλα προϊόντα που ψήνονται ή τηγανίζονται σε βιομηχανικές γραμμές παραγωγής. Οι ειδικοί επιστήμονες τόνισαν επίσης ότι, λόγω των μεταβολών θερμοκρασίας, η ίδια η οικιακή μαγειρική σε υψηλές θερμοκρασίες δεν μπορεί να αποκλειστεί ως πιθανός παράγοντας σχηματισμού τέτοιων χλωριωμένων ενώσεων, κάτι που θα πρέπει να ληφθεί υπόψη από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και τα κράτη μέλη στη συζήτηση για περαιτέρω κατευθύνσεις. Δεδομένα από αναλύσεις προϊόντων δείχνουν ότι η σουκραλόζη ήταν το πιο κοινό γλυκαντικό σε περίπου το 30% των παγκόσμιων λανσαρισμάτων τροφίμων και ροφημάτων με γλυκαντικά μεταξύ του Ιουλίου 2024 και του Ιουνίου 2025, γεγονός που αντανακλά τη σημασία της στην προσπάθεια των καταναλωτών να μειώσουν την πρόσληψη ζάχαρης.