Νέα κατεύθυνση για την επιθεώρηση και επεξεργασία κρέατος στις ΗΠΑ δίνει εκτελεστικό διάταγμα του Ντόναλντ Τραμπ, το οποίο προβλέπει τον εκσυγχρονισμό των ελέγχων, την κατάργηση απαιτήσεων που η κυβέρνηση χαρακτηρίζει περιττές και την ευρύτερη συμμετοχή των πολιτειακών αρχών στα προγράμματα επιθεώρησης. Η απόφαση εντάσσεται στην προσπάθεια της αμερικανικής κυβέρνησης να αυξήσει τις επιλογές των κτηνοτρόφων, να ενισχύσει τους μικρούς και περιφερειακούς επεξεργαστές κρέατος και να περιορίσει τη συγκέντρωση της αγοράς σε λίγες μεγάλες επιχειρήσεις.
Το διάταγμα, που υπεγράφη στις 4 Σεπτεμβρίου 2026, ζητά από το υπουργείο Γεωργίας των ΗΠΑ (USDA) να εκσυγχρονίσει την επιθεώρηση κρέατος ώστε να επικεντρώνεται στις βασικές απαιτήσεις ασφάλειας τροφίμων, ενώ παράλληλα να αξιοποιεί περισσότερο την τεχνολογία και να μειώνει το κόστος για παραγωγούς και καταναλωτές. Προβλέπει επίσης την κατάργηση ορισμένων απαιτήσεων αναφοράς της Υπηρεσίας Ασφάλειας και Επιθεώρησης Τροφίμων (FSIS), καθώς και υπερβολικά λεπτομερών απαιτήσεων που, σύμφωνα με το διάταγμα, δεν προσφέρουν ουσιαστική πρόσθετη προστασία για την ασφάλεια των τροφίμων.
Περισσότερος χώρος στα πολιτειακά συστήματα επιθεώρησης
Μία από τις σημαντικότερες αλλαγές αφορά τους μικρούς και πολύ μικρούς επεξεργαστές κρέατος, οι οποίοι αντιμετωπίζουν μεγαλύτερα εμπόδια όταν θέλουν να διαθέσουν τα προϊόντα τους εκτός της πολιτείας όπου λειτουργούν. Το διάταγμα ζητά από το USDA να επιταχύνει τις διαδικασίες για τη συμμετοχή περισσότερων πολιτειών στο State Meat and Poultry Inspection Program, στο Cooperative Interstate Shipment Program και στο Talmadge-Aiken Cooperative Inspection Program.
Στόχος είναι να μπορούν περισσότερες κρατικά επιθεωρούμενες εγκαταστάσεις να αποκτήσουν πρόσβαση στη διαπολιτειακή αγορά, εφόσον πληρούν τις προβλεπόμενες προϋποθέσεις. Παράλληλα, το USDA καλείται να δημιουργήσει προγράμματα τεχνικής υποστήριξης και εκπαίδευσης για μικρές μονάδες, καθώς και μια διαδικτυακή πλατφόρμα που θα συγκεντρώνει πληροφορίες για τις διαθέσιμες εγκαταστάσεις σφαγής και επεξεργασίας κρέατος, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που μπορούν να εξυπηρετήσουν διαπολιτειακές αποστολές.
Η κυβέρνηση συνδέει τις αλλαγές με τη συγκέντρωση της αμερικανικής αγοράς κρέατος. Σύμφωνα με τον Λευκό Οίκο, οι τέσσερις μεγαλύτερες εταιρείες συσκευασίας βοείου κρέατος αντιστοιχούν σήμερα στο 85% των αγορών βοοειδών για σφαγή, έναντι 36% πριν από περισσότερες από τέσσερις δεκαετίες. Η ενίσχυση μικρότερων και περιφερειακών μονάδων θεωρείται από την κυβέρνηση τρόπος να αυξηθούν οι επιλογές των κτηνοτρόφων και να ενισχυθεί ο ανταγωνισμός.
Το ζήτημα της ασφάλειας τροφίμων
Η αλλαγή έχει προκαλέσει συζήτηση επειδή η μείωση της κανονιστικής επιβάρυνσης στην επιθεώρηση κρέατος αγγίζει άμεσα ένα από τα πιο κρίσιμα στάδια της ασφάλειας τροφίμων. Το εκτελεστικό διάταγμα δεν καταργεί το ομοσπονδιακό σύστημα επιθεώρησης ούτε προβλέπει γενική απελευθέρωση των ελέγχων. Αντίθετα, αναφέρει ρητά ότι οι αλλαγές πρέπει να εφαρμοστούν σύμφωνα με την ισχύουσα νομοθεσία και με διατήρηση των βασικών απαιτήσεων ασφάλειας.
Ωστόσο, εκπρόσωποι του κλάδου έχουν ήδη εκφράσει ανησυχίες για την προοπτική χαλάρωσης των ομοσπονδιακών απαιτήσεων. Όπως σημειώνει το Food Safety Magazine, προηγούμενες δηλώσεις Τραμπ και της υπουργού Γεωργίας Μπρουκ Ρόλινς σχετικά με τη δυνατότητα κτηνοτρόφων να επεξεργάζονται οι ίδιοι το κρέας τους προκάλεσαν αντιδράσεις από οργανώσεις του κλάδου, οι οποίες υποστήριξαν ότι η ασφάλεια τροφίμων δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται ως «γραφειοκρατία». Το ίδιο το νέο διάταγμα, πάντως, δεν δίνει ρητά στους αγρότες και τους κτηνοτρόφους γενικό δικαίωμα να επεξεργάζονται και να πωλούν κρέας σε άλλες πολιτείες χωρίς τους προβλεπόμενους ελέγχους. Παράλληλα, το USDA θα πρέπει μέσα σε 60 ημέρες να εξετάσει τα υφιστάμενα εμπόδια για τη διαπολιτειακή διακίνηση προϊόντων από κρατικά επιθεωρούμενες μονάδες και να προτείνει αλλαγές. Το διάταγμα προβλέπει επίσης τη δημιουργία εγγυημένου δανειακού προγράμματος για μικρές και περιφερειακές μονάδες επεξεργασίας, ώστε να μπορέσουν να διατηρήσουν ή να επεκτείνουν τη δραστηριότητά τους.
