Νέα έρευνα αποδεικνύει την αποτελεσματικότητα των γαλακτωμάτων θυμαριού, ρίγανης και κόλιανδρου κατά της μόλυνσης του σιταριού από μύκητες
Τις αντιμυκητιακές ιδιότητες του θυμαριού, της ρίγανης και του κόλιανδρου αποκάλυψαν ερευνητές από τη Ρουμανία μετά από εφαρμογή αιθέριων ελαίων και γαλακτωμάτων των τριών βοτάνων σε μύκητες που αναπτύσσονται στο σιτάρι.
Σημαντικό μέρος της παραγωγής δημητριακών στην παγκόσμια βιομηχανία τροφίμων επηρεάζεται από προσβολές μυκήτων στο χωράφι ή κατά την αποθήκευση, προκαλώντας σημαντικές απώλειες από οικονομική άποψη αλλά και αρνητικές επιπτώσεις στην υγεία ανθρώπων και ζώων. Για παράδειγμα ο μύκητας του γένους Fusarium και ιδιαίτερα τα Fusarium graminearum και Fusarium culmorum εμφανίζονται συχνά στα δημητριακά και παράγουν μυκοτοξίνες. Η συχνότητα μόλυνσης από μυκοτοξίνες είναι ευρέως διαδεδομένη και υπολογίζεται ότι το 25-60% της παραγωγής σιτηρών παγκοσμίως είναι μολυσμένο με μυκοτοξίνες. Στα δημητριακά, η μυκητιακή μόλυνση οδηγεί στην ανάπτυξη μυκοτοξινών από την ομάδα των τριχοθεκενίων. Η δεοξυνιβαλενόλη (DON, που ονομάζεται επίσης εμετοξίνη) είναι το πιο κοινό τριχοθηκένιο που αναπτύσσεται στο σιτάρι και σε προϊόντα με βάση το σιτάρι. Ο πληθυσμός της ΕΕ εκτίθεται συχνά στη DON, κυρίως λόγω της κατανάλωσης ψωμιού και άλλων προϊόντων αρτοποιίας.
Μια νέα μελέτη που δημοσιεύτηκε στο περιοδικό Foods διερευνά φυσικά μέτρα για την καταπολέμηση της μυκοτοξινογένεσης αλλά και τη μείωση της κατανάλωσης χημικών ουσιών στη βιομηχανία τροφίμων. Συγκεκριμένα, η ερευνητική ομάδα μελέτησε το αντιμυκητιακό δυναμικό των γαλακτωμάτων και αιθέριων ελαίων που εξάγονται από τα Origanum sativum (ρίγανη), Coriandrum sativum (κόλιανδρος) και Thymus vulgaris (θυμάρι). Τα γαλακτώματα και αιθέρια έλαια των βοτάνων εφαρμόστηκαν σε μύκητες που αναπτύσσονται σε κόκκους σιταριού που προορίζονται για τη βιομηχανία αρτοποιίας.
Τα αποτελέσματα της μελέτης έδειξαν ότι η αποθήκευση των σπόρων σιταριού σε ατμόσφαιρα εμπλουτισμένη με τα αιθέρια έλαια των βοτάνων επηρέασε άμεσα την ανάπτυξη των μυκήτων, ιδιαίτερα μετά από 28 ημέρες. Μετά από 7 ημέρες θεραπείας με τα δυαδικά μείγματα ρίγανης, κόλιανδρου και θυμαριού, η ανάπτυξη του Fusarium ανεστάλη. Επίσης, ο έλεγχος του μύκητα του γένους Cladosporium ήταν αποτελεσματικός μετά από 14 ημέρες. Όλοι οι δυαδικοί/τριτογενείς συνδυασμοί των βοτάνων εμφάνισαν ανασταλτικό δυναμικό σε μύκητες και παραγωγή DON. Τα αντιμυκητιακά και αντιμυκητοτοξικά αποτελέσματα ήταν μέγιστα όταν το μείγμα με βάση το θυμάρι και τη ρίγανη εφαρμόστηκε στους σπόρους σιταριού. Σε ό,τι αφορά στην επίδραση των βοτάνων στα χαρακτηριστικά του σιταριού, παρατηρήθηκε αύξηση της περιεκτικότητάς του σε πρωτεΐνες και μέταλλα με ευεργετικές επιδράσεις στη θρεπτική του αξία, ενώ σημειώθηκαν και αλλαγές στο χρώμα των δειγμάτων.
Συμπερασματικά, τα αποτελέσματα που ελήφθησαν από αυτή τη μελέτη καταδεικνύουν τη δυνατότητα χρήσης δυαδικών/τριτογενών μειγμάτων αιθέριων ελαίων και γαλακτωμάτων με βάση τη ρίγανη, τον κόλιανδρο και το θυμάρι ως υγιεινές και φιλικές προς το περιβάλλον εναλλακτικές λύσεις αντί των συνθετικών μυκητοκτόνων στη βιομηχανία επεξεργασίας σίτου.
