Ο Σερ Κιρ Στάρμερ ανοίγει τη βρετανική θάλασσα.
Καθώς το Ηνωμένο Βασίλειο επιχειρεί επαναπροσέγγιση με την ΕΕ, ο πρωθυπουργός Σερ Κιρ Στάρμερ εμφανίζεται διατεθειμένος να επαναφέρει στο τραπέζι τα αλιευτικά δικαιώματα ως αντάλλαγμα για στρατηγική συμμετοχή στα αμυντικά προγράμματα της Ευρώπης.
Σύμφωνα με δημοσίευμα των Times, ο Στάρμερ εξετάζει το ενδεχόμενο να επιτρέψει στη Γαλλία και σε άλλα κράτη μέλη της ΕΕ να διατηρήσουν δικαιώματα αλιείας στα βρετανικά ύδατα, προκειμένου να διευκολυνθεί η πρόσβαση βρετανικών αμυντικών εταιρειών, όπως η BAE Systems και η Babcock, στο φιλόδοξο ευρωπαϊκό πρόγραμμα ασφάλειας SAFE, ύψους 150 δισεκατομμυρίων ευρώ.
Η σημερινή συμφωνία για την αλιεία λήγει εντός του 2026 και η επαναδιαπραγμάτευσή της αποκτά νέο βάρος, καθώς οι Βρυξέλλες αξιοποιούν την επιρροή χωρών με ισχυρούς αλιευτικούς στόλους (όπως η Γαλλία) για να διατηρήσουν πιέσεις στις διαπραγματεύσεις. Το Λονδίνο, από την πλευρά του, φαίνεται έτοιμο να προσφέρει πολυετή συμφωνία ποσοστώσεων, στο πλαίσιο μιας ευρύτερης «επαναφοράς» της σχέσης του με την ΕΕ.
Να τονιστεί πως οι εξαγωγές όπλων του Ηνωμένου Βασιλείου το 2023 ανήλθαν σε 14,5 δισ. λίρες, ξεπερνώντας κατά πολύ τα έσοδα από την αλιεία. Παράλληλα, ο Στάρμερ εξετάζει τη σύγκλιση των προτύπων τροφίμων με αυτά της ΕΕ, σε μια προσπάθεια μείωσης της γραφειοκρατίας στα σύνορα και ιδιαίτερα των καθυστερήσεων στο Ντόβερ, που έχουν προκαλέσει δυσαρέσκεια στους εξαγωγείς. Ένας Ευρωπαίος διπλωμάτης χαρακτήρισε τη στάση του Ηνωμένου Βασιλείου «ώριμη» και σημείωσε πως πρόκειται για αλλαγή σε σχέση με τις σκληρές γραμμές των διαπραγματεύσεων του Brexit.
Η πρώην πρωθυπουργός της Εσθονίας και σημερινή αξιωματούχος της ΕΕ, Kaja Kallas, δεν δίστασε να επικρίνει εμμέσως τη Γαλλία, που φέρεται να δίνει υπερβολική έμφαση στην αλιεία έναντι της κοινής ευρωπαϊκής ασφάλειας. Μιλώντας στο BBC, υπογράμμισε τη σημασία της βρετανικής συμβολής στον τομέα της άμυνας, χαρακτηρίζοντας το Ηνωμένο Βασίλειο ως «τον πιο λογικό και σημαντικό εταίρο».
Παράλληλα με την ευρωπαϊκή διπλωματία, ο Στάρμερ ενισχύει και τις σχέσεις με τη Νέα Ζηλανδία. Κατά τη διάρκεια επίσημης επίσκεψης της πρωθυπουργού της χώρας, Κρίστοφερ Λούξον, αναμένεται επίσκεψη σε στρατιωτική βάση όπου εκπαιδεύονται ουκρανικά στρατεύματα από βρετανούς και κιουϊλανδέζους στρατιωτικούς. Μέχρι στιγμής, πάνω από 54.000 Ουκρανοί έχουν εκπαιδευτεί μέσω της Επιχείρησης Interflex, η οποία πρόκειται να συνεχιστεί μέχρι το τέλος του 2025 με τη συμμετοχή και της Νέας Ζηλανδίας.
Η εμβάθυνση των αμυντικών δεσμών αποτυπώνεται και σε νέα συμφωνία ύψους 30 εκατομμυρίων λιρών για μη επανδρωμένα αεροσκάφη από τη νεοζηλανδική SYOS Aerospace, που διατηρεί εργοστάσιο στο Χαμπσάιρ. Τα drones αυτά έχουν αναδειχθεί σε κρίσιμο εργαλείο στον πόλεμο της Ουκρανίας, υπερβαίνοντας ακόμη και το πυροβολικό σε αριθμό απωλειών στο πεδίο της μάχης.
Ο Στάρμερ και ο Λούξον αναμένεται επίσης να δώσουν εντολή για την έναρξη μιας νέας αμυντικής εταιρικής σχέσης, αντικαθιστώντας τη συμφωνία του 2015. Η Βρετανία και η Νέα Ζηλανδία συνδέονται ήδη μέσω του δικτύου ανταλλαγής πληροφοριών Five Eyes και με κοινές επιχειρήσεις του Πολεμικού Ναυτικού, όπως αυτή της φρεγάτας HMNZS Te Kaha που θα συμμετάσχει στη βρετανική ομάδα κρούσης στον Ινδικό Ωκεανό.
