Ένας μολυσμένος αγριόχοιρος πυροδότησε κρίση που έχει ήδη κοστίσει στην ισπανική χοιροτροφία πάνω από 600 εκατομμύρια €
Στις αρχές του περασμένου Νοεμβρίου, σε μια δασώδη περιοχή στα περίχωρα της Βαρκελώνης, βρέθηκε το πτώμα ενός αγριόχοιρου μολυσμένου από τον ιό της Αφρικανικής Πανώλης Χοίρων. Ήταν μια ανακάλυψη που φαινόταν τοπική, αλλά οι συνέπειές της άπλωσαν γρήγορα σε όλη τη χώρα και πέρα από τα σύνορά της. Η Ισπανία, που μετά από τρεις δεκαετίες απουσίας της νόσου είχε χτίσει τη μεγαλύτερη χοιροτροφική βιομηχανία στην Ευρώπη με αξία 25 δισ. €, βρέθηκε ξαφνικά αντιμέτωπη με το σενάριο που ο κλάδος φοβόταν περισσότερο.
Η Αφρικανική Πανώλη Χοίρων είναι ένας ιός εξαιρετικά μεταδοτικός και θανατηφόρος για τους χοίρους και τους αγριόχοιρους. Κρίσιμο είναι το γεγονός ότι δεν επηρεάζει τους ανθρώπους, οπότε το ισπανικό χοιρινό παραμένει απολύτως ασφαλές για κατανάλωση. Ωστόσο, αυτό δεν αρκεί για να αποτρέψει τις εμπορικές συνέπειες. Μόλις μια χώρα ανακοινώνει κρούσμα, οι αγορές εξαγωγών κλείνουν αυτόματα. Βραζιλία, Ιαπωνία, Μεξικό, Νότια Αφρική και ΗΠΑ σταμάτησαν εντελώς τις εισαγωγές ισπανικού χοιρινού. Άλλες αγορές, όπως η ΕΕ, η Κίνα και το Ηνωμένο Βασίλειο, υιοθέτησαν πιο στοχευμένη προσέγγιση, απαγορεύοντας μόνο προϊόντα που προέρχονται από τη βορειοανατολική Ισπανία.
Το επίκεντρο της έκρηξης είναι το Πάρκο Κολσερόλα, μια περιοχή στα όρια της Βαρκελώνης. Οι αρχές έκλεισαν αμέσως το πάρκο, περιορίζοντας την πρόσβαση και αναζητώντας μολυσμένα πτώματα. Έως το τέλος Μαρτίου, 232 αγριόχοιροι είχαν βρεθεί θετικοί στον ιό. Ο Υπουργός Γεωργίας της Καταλονίας, Òscar Ordeig, εκτιμά ότι η περιοχή φιλοξενεί μεταξύ 120.000 και 180.000 αγριόχοιρους, πληθυσμό που χαρακτηρίζει ως σοβαρό πρόβλημα. Στόχος της τοπικής κυβέρνησης είναι να μειώσει τον πληθυσμό κατά τη μισό, και 24.000 ζώα έχουν ήδη θανατωθεί φέτος.
Οι επιχειρήσεις θανάτωσης γίνονται με δίχτυα, μεταλλικές παγίδες και αθόρυβα όπλα, ενώ κάμερες και drones παρακολουθούν τις παγίδες και τις κινήσεις των ζώων. Η περιοχή υψηλού κινδύνου καλύπτει ακτίνα 6 χιλιομέτρων γύρω από τα πρώτα κρούσματα, ενώ έχει οριστεί και δευτερεύουσα ζώνη χαμηλότερου κινδύνου 20 χιλιομέτρων. Αξιωματούχοι που περιπολούν αυτές τις ζώνες απολυμαίνουν τα οχήματα και τα παπούτσια τους μετά κάθε περιπολία. Ωστόσο, η αποτελεσματικότητα των μέτρων αμφισβητήθηκε τον Φεβρουάριο, όταν βρέθηκαν θετικοί αγριόχοιροι έξω από την αρχική ζώνη υψηλού κινδύνου. Η αγορά Mercolleida, σημείο αναφοράς για τις τιμές αγροτικών προϊόντων στην Ισπανία, επέκρινε τον ρυθμό θανάτωσης ως υπερβολικά αργό.
Οι οικονομικές συνέπειες ήταν άμεσες και σοβαρές. Οι εξαγωγές χοιρινού από την Καταλονία υποχώρησαν 17% τον Ιανουάριο σε σχέση με πέρυσι. Ο Jordi Saltiveri, χοιροτρόφος τρίτης γενιάς με 8.000 χοίρους στην επαρχία Lleida και πρόεδρος της ομοσπονδίας αγροτικών συνεταιρισμών Καταλονίας, περιγράφει την απώλεια ανά ζώο σε 30 € έως 40 € σε σύγκριση με τις τιμές πριν από την έκρηξη. Συνολικά, η ισπανική χοιροτροφία έχει χάσει ήδη πάνω από 600 εκατ. € από την έναρξη της κρίσης, σύμφωνα με το αγροτικό σωματείο Unión de Uniones.