Το καλοκαίρι στην Ευρώπη συνδέεται παραδοσιακά με ταξίδια, παραλίες και διακοπές, όμως για εκατομμύρια πολίτες η δυνατότητα να φύγουν έστω και για λίγες ημέρες παραμένει μια πολυτέλεια. Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία της Eurostat για το 2025, σχεδόν τρεις στους δέκα κατοίκους της Ευρωπαϊκής Ένωσης ηλικίας 16 ετών και άνω δεν μπορούσαν να αντέξουν οικονομικά μία εβδομάδα ετήσιων διακοπών εκτός του σπιτιού τους.
Το ποσοστό των Ευρωπαίων που στερούνται αυτή τη δυνατότητα ανήλθε το 2025 στο 28,9%, σημειώνοντας μικρή αύξηση κατά 0,5 ποσοστιαίες μονάδες σε σύγκριση με το 2024. Παρότι η εικόνα είναι βελτιωμένη σε σχέση με πριν από μία δεκαετία, καθώς το αντίστοιχο ποσοστό έχει μειωθεί κατά 7,7 μονάδες από το 2015, οι οικονομικές πιέσεις εξακολουθούν να αφήνουν πολλούς πολίτες εκτός τουριστικής εμπειρίας.
Οι αυξημένες τιμές στη διαμονή, στις μεταφορές και στα τρόφιμα, σε συνδυασμό με τη μείωση της αγοραστικής δύναμης, θεωρούνται από τους ειδικούς βασικοί παράγοντες που ενισχύουν το φαινόμενο της λεγόμενης «τουριστικής φτώχειας».
Η Ελλάδα ανάμεσα στις χώρες όπου οι διακοπές γίνονται άπιαστο όνειρο
Η Ελλάδα βρίσκεται ανάμεσα στις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης με τα υψηλότερα ποσοστά πολιτών που δεν μπορούν να χρηματοδοτήσουν μία εβδομάδα διακοπών εκτός κατοικίας. Μαζί με τη Ρουμανία, τη Βουλγαρία και την Ουγγαρία, καταγράφεται στις χώρες όπου η οικονομική αδυναμία για διακοπές είναι πιο έντονη.
Η εικόνα αυτή παρουσιάζει ιδιαίτερο ενδιαφέρον για μια χώρα που αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους τουριστικούς προορισμούς παγκοσμίως. Παρά τα εκατομμύρια επισκεπτών που καταφθάνουν κάθε χρόνο στην Ελλάδα, ένα σημαντικό μέρος των Ελλήνων πολιτών δυσκολεύεται να πραγματοποιήσει ακόμη και σύντομες διακοπές, λόγω της πίεσης που ασκούν το κόστος ζωής και οι τιμές της καλοκαιρινής περιόδου.
Παράλληλα, η Ελλάδα ανήκει στις χώρες όπου οι κάτοικοι επιλέγουν σε μεγάλο βαθμό εγχώριους προορισμούς. Το 2024, το 85% των ταξιδιών των Ελλήνων τουριστών πραγματοποιήθηκε εντός της χώρας, ποσοστό αντίστοιχο με αυτό που καταγράφηκε στη Γαλλία και την Πορτογαλία.
(% του πληθυσμού ηλικίας 16 ετών και άνω) Πηγή: Eurostat
Οι Ευρωπαίοι που δυσκολεύονται περισσότερο και εκείνοι που ταξιδεύουν πιο εύκολα
Τη μεγαλύτερη δυσκολία να εξασφαλίσουν μία εβδομάδα διακοπών παρουσίασαν το 2025 οι πολίτες της Ρουμανίας, της Ελλάδας, της Βουλγαρίας και της Ουγγαρίας. Οι ίδιες χώρες εμφανίζουν επίσης υψηλότερα επίπεδα σοβαρής υλικής και κοινωνικής στέρησης, ιδιαίτερα μεταξύ των νέων. Στον αντίποδα, οι χώρες με τα χαμηλότερα ποσοστά πολιτών που στερούνται διακοπές ήταν το Λουξεμβούργο, η Σουηδία και η Ολλανδία, όπου το μεγαλύτερο μέρος του πληθυσμού έχει μεγαλύτερη οικονομική δυνατότητα για ταξίδια και αναψυχή.
Η Ευρωπαϊκή Συνομοσπονδία Συνδικάτων επισημαίνει ότι η δυνατότητα διακοπών δεν αποτελεί απλώς θέμα αναψυχής αλλά συνδέεται και με την ποιότητα ζωής και την υγεία των εργαζομένων. Όπως ανέφερε η γενική γραμματέας της Συνομοσπονδίας Esther Lynch, η ξεκούραση με την οικογένεια ή τους φίλους είναι σημαντική για τη σωματική και ψυχική υγεία, ωστόσο για πολλούς εργαζόμενους μετατρέπεται σταδιακά σε προνόμιο λίγων.
Οι Ευρωπαίοι προτιμούν τις διακοπές στη χώρα τους
Παρά την αύξηση των διεθνών ταξιδιών, οι περισσότεροι Ευρωπαίοι εξακολουθούν να επιλέγουν προορισμούς μέσα στη χώρα τους. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Eurostat, επτά στα δέκα ταξίδια Ευρωπαίων τουριστών το 2024 πραγματοποιήθηκαν στο εσωτερικό της χώρας κατοικίας τους.
Τα υψηλότερα ποσοστά εγχώριων ταξιδιών καταγράφηκαν στη Ρουμανία, όπου το 90% των ταξιδιών έγινε εντός χώρας, στην Ισπανία με 88%, ενώ ακολούθησαν η Γαλλία, η Πορτογαλία και η Ελλάδα με ποσοστό 85%. Αντίθετα, χώρες όπως το Λουξεμβούργο, το Βέλγιο και η Μάλτα παρουσίασαν μεγαλύτερη τάση για ταξίδια στο εξωτερικό, καθώς οι κάτοικοί τους πραγματοποιούν περισσότερες διεθνείς μετακινήσεις.
Κατά μέσο όρο, οι Ευρωπαίοι που ταξίδεψαν εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης το 2024 έμειναν περίπου τέσσερις νύχτες στον προορισμό τους, ενώ τα ταξίδια εκτός ΕΕ είχαν μεγαλύτερη διάρκεια, περίπου οκτώ νύχτες.
Τα στοιχεία αποτυπώνουν μια αυξανόμενη κοινωνική αντίθεση: την ίδια στιγμή που εκατομμύρια τουρίστες γεμίζουν τους δημοφιλείς καλοκαιρινούς προορισμούς της Ευρώπης, ένα σημαντικό κομμάτι του πληθυσμού αδυνατεί να απολαύσει ακόμη και λίγες ημέρες ξεκούρασης μακριά από το σπίτι του.
