Νέα μελέτη του Ιδρύματος Οικονομικών και Βιομηχανικών Ερευνών (ΙΟΒΕ) αναδεικνύει την ανάγκη εξορθολογισμού του φορολογικού πλαισίου, καθώς οι φόροι αγγίζουν το 55% της λιανικής τιμής, τροφοδοτώντας το παράνομο εμπόριο
Σημαντικά οφέλη για την ελληνική οικονομία, τα δημόσια έσοδα και την απασχόληση θα επέφερε η σύγκλιση του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης (ΕΦΚ) στα αποστάγματα με τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, σύμφωνα με τα ευρήματα της νέας μελέτης του ΙΟΒΕ που παρουσιάστηκε σήμερα, 2 Μαρτίου 2026.
Η «ακτινογραφία» του κλάδου
Ο κλάδος των αποσταγμάτων (ουίσκι, βότκα, τζιν, ούζο, τσίπουρο κ.ά.) αποτελεί πυλώνα της ελληνικής οικονομίας, συνεισφέροντας 2,1 δισ. ευρώ στο ΑΕΠ και υποστηρίζοντας 73.400 θέσεις εργασίας πλήρους απασχόλησης (στοιχεία 2024). Παρά την αυξητική τάση της εγχώριας παραγωγής —που έφτασε τα 56 εκατ. λίτρα το 2024— η νόμιμη κατανάλωση παραμένει καθηλωμένη στο 64% των επιπέδων του 2009, εξαιτίας της υπερφορολόγησης.
Πρωταθλήτρια ακρίβειας η Ελλάδα λόγω φόρων
Η μελέτη κρούει τον κώδωνα του κινδύνου, επισημαίνοντας ότι η Ελλάδα έχει τον υψηλότερο συντελεστή ΕΦΚ στην ΕΕ-27 (σε μονάδες αγοραστικής δύναμης), ο οποίος είναι υπερδιπλάσιος από εκείνον γειτονικών και τουριστικά ανταγωνιστικών χωρών.
«Οι φόροι (ΕΦΚ και ΦΠΑ) αντιπροσωπεύουν πλέον πάνω από το ήμισυ (55%) της τελικής τιμής στο ράφι», σημειώνει το ΙΟΒΕ, τονίζοντας ότι αυτή η πίεση ενισχύει το κίνητρο για παράνομο εμπόριο. Είναι χαρακτηριστικό ότι την τριετία 2022-2024 κατασχέθηκαν περίπου 500.000 λίτρα παράνομων αλκοολούχων ποτών.
Το σενάριο της μείωσης: Φθηνότερο μπουκάλι και περισσότερα έσοδα
Το ΙΟΒΕ προτείνει τη μείωση του ΕΦΚ από τα 2.548€ στα 1.930€ ανά 100 λίτρα αιθυλικής αλκοόλης (μέσος όρος ΕΕ). Σύμφωνα με το μοντέλο προσομοίωσης, μια τέτοια κίνηση θα οδηγούσε σε:
- Πτώση τιμών: Μείωση της λιανικής τιμής μιας τυπικής φιάλης κατά 13,6%.
- Τόνωση της οικονομίας: Αύξηση του ΑΕΠ κατά 180 εκατ. ευρώ.
- Νέες θέσεις εργασίας: Δημιουργία 13.100 νέων θέσεων πλήρους απασχόλησης σε όλη την αλυσίδα εφοδιασμού.
- Δημοσιονομικό όφελος: Η μετακίνηση της κατανάλωσης από το παράνομο στο νόμιμο εμπόριο θα διατηρούσε το δημοσιονομικό ισοζύγιο ουδέτερο ή και οριακά θετικό (έως +2,4 εκατ. ευρώ).
Περιφερειακή ανάπτυξη και Τουρισμός
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην περιφερειακή διάσταση, καθώς το 67% της παραγωγής συγκεντρώνεται στη Θεσσαλία, το Βόρειο Αιγαίο και την Ανατολική Μακεδονία & Θράκη. Ο εξορθολογισμός του φόρου εκτιμάται ότι θα ενισχύσει την ανθεκτικότητα των επιχειρήσεων HORECA (εστίαση/ξενοδοχεία) και θα καταστήσει το ελληνικό τουριστικό προϊόν πιο ανταγωνιστικό έναντι των γειτονικών χωρών.