Τι δείχνουν τα αποτελέσματα σουηδικής έρευνας
Η επίδραση του καπνίσματος σε ηλικιωμένες γυναίκες – μια ομάδα ιδιαίτερα επιρρεπή σε κατάγματα λόγω οστεοπόρωσης – μελετήθηκε σε σουηδική έρευνα που δημοσιεύθηκε στο Journal of Bone and Mineral Research. Οι επιστήμονες διαπίστωσαν ότι οι γυναίκες προχωρημένης ηλικίας που καπνίζουν διατρέχουν αυξημένο κίνδυνο για οποιοδήποτε κάταγμα σε σύγκριση με γυναίκες που δεν έχουν καπνίσει ποτέ. Οι πρώην καπνίστριες παρουσιάζουν επίσης αυξημένο κίνδυνο για οστεοπορωτικά κατάγματα σε σχέση με τις μη καπνίστριες, αλλά ο κίνδυνος είναι μικρότερος από εκείνον των νυν καπνιστριών. Επιπλέον, οι πρώην καπνίστριες δεν εμφανίζουν αυξημένο κίνδυνο κατάγματος ισχίου, υποδηλώνοντας ότι η διακοπή του καπνίσματος μπορεί να προφυλάξει ακόμη και τις ηλικιωμένες γυναίκες.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Κύβοι φαγητού: Πολύ αλάτι και πρόσθετα, ελάχιστα θρεπτικά συστατικά – Τι δείχνει ανάλυση των συστατικών σε γνωστές μάρκες
Η επίδραση του καπνού στα οστά είναι πολύπλοκη και περιλαμβάνει διάφορους μηχανισμούς: επηρεάζει την οστική μάζα μέσω μεταβολών στο σωματικό βάρος, τη σχέση παραθορμόνης–βιταμίνης D, τις ορμόνες των επινεφριδίων και του φύλου, και προκαλεί αυξημένο οξειδωτικό στρες στους οστικούς ιστούς. Επηρεάζει επίσης την οστεογένεση και την αγγειογένεση των οστών, δημιουργώντας ανισορροπία στον μεταβολισμό τους, οδηγώντας σε οστεοπόρωση και κατάγματα.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Φυτοφάρμακα, μυκοτοξίνες και αρσενικό σε δημοφιλή συμπληρώματα διατροφής – Εργαστηριακό τεστ
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Χάσαμε το… μέτρημα! Η Mondelez (ξανά) ανακαλεί δημοφιλή σοκολάτα της λόγω σοβαρού κινδύνου
«Η οστεοπόρωση χαρακτηρίζεται από φθορά και μειωμένη πυκνότητα των οστών, κάνοντάς τα πιο εύθραυστα και επιρρεπή σε κατάγματα. Κάθε χρόνο καταγράφονται περισσότερα από 8,9 εκατομμύρια κατάγματα παγκοσμίως, με αυξανόμενο αριθμό λόγω της γήρανσης του πληθυσμού. Το ετήσιο κόστος στην Ευρωπαϊκή Ένωση εκτιμάται σε 57 δισεκατομμύρια ευρώ. Ένα κάταγμα προκαλεί χρόνιο πόνο, μειωμένη αυτονομία και υψηλότερο κίνδυνο θανάτου», εξηγεί ο Χειρουργός Ορθοπαιδικός, επικεφαλής του Τμήματος Επανορθωτικής & Ελάχιστα Επεμβατικής Χειρουργικής Ισχίου – Γόνατος της Osteon Orthopedic & Spine Clinic, δρ Βασίλειος Σακελλαρίου.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Οι χειρότερες αεροπορικές εταιρείες του 2026 – Καθυστερήσεις, ακυρώσεις και υπέρογκες τελικές χρεώσεις καταγγέλουν οι επιβάτες
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ολοκληρώθηκε η επιστημονική μελέτη για το πώς η πίτσα της Nestlé σκότωσε δυο παιδιά και αρρώστησε δεκάδες καταναλωτές
Για να μελετήσουν την επίδραση του καπνίσματος στις ηλικιωμένες γυναίκες, ερευνητές από το Πανεπιστήμιο του Γκέτεμποργκ της Σουηδίας συνέλεξαν δεδομένα από 3.024 γυναίκες ηλικίας 75 έως 80 ετών. Οι συμμετέχουσες δήλωσαν κατά την έναρξη της μελέτης αν κάπνιζαν (5,2%), είχαν διακόψει το κάπνισμα (44,4%) ή δεν είχαν καπνίσει ποτέ (50,4%). Υποβλήθηκαν σε μέτρηση οστικής πυκνότητας με τη μέθοδο DXA (Dual-energy X-ray absorptiometry) και σε περιφερική ποσοτική αξονική τομογραφία υψηλής ανάλυσης, καθώς και σε σειρά τεστ φυσικής κατάστασης.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Μπορεί η σοκολάτα να μας βοηθήσει να γεράσουμε καλύτερα; Ελληνίδα διατροφολόγος εξηγεί
Αρχικά, οι καπνίστριες είχαν χαμηλότερη οστική πυκνότητα στον αυχένα του μηριαίου οστού και στο σύνολο του ισχίου, καθώς και χαμηλότερη βαθμολογία δοκιδωτού/σπογγώδους οστού, σε σύγκριση με τις πρώην καπνίστριες και τις μη καπνίστριες. Κατά τη διάρκεια της μελέτης, οι νυν καπνίστριες παρουσίασαν σημαντικά υψηλότερο κίνδυνο καταγμάτων, ιδιαίτερα ισχίου. Είχαν επίσης χαμηλότερη οστική πυκνότητα και περπατούσαν πιο αργά – παράγοντες που αυξάνουν περαιτέρω τον κίνδυνο.
Οι γυναίκες που είχαν διακόψει το κάπνισμα 5–10 χρόνια νωρίτερα διέτρεχαν περίπου το μισό κίνδυνο κατάγματος σε σχέση με τις καπνίστριες, ενώ κάθε επιπλέον χρόνο χωρίς κάπνισμα μείωνε περαιτέρω τον κίνδυνο.
«Στα άτομα τρίτης ηλικίας, ένα κάταγμα μπορεί να είναι η αρχή σοβαρότερων προβλημάτων και μακροχρόνιας αναπηρίας. Αν και οι πτώσεις είναι η συχνότερη αιτία, ένα οστό μπορεί να σπάσει και από υπερβολική χρήση ή επαναλαμβανόμενες κινήσεις. Η διακοπή του καπνίσματος αναστρέφει τον κίνδυνο ακόμα και σε προχωρημένες ηλικίες, γι’ αυτό καπνίστριες και καπνιστές θα πρέπει να επαναπροσδιορίσουν τη σχέση τους με το κάπνισμα όσο το δυνατόν συντομότερα. Τα περισσότερα κατάγματα ισχίου συμβαίνουν είτε στον αυχένα του μηριαίου οστού είτε στη μεσοτροχαντήρια περιοχή. Η αντιμετώπισή τους συνδυάζει χειρουργική αποκατάσταση, φυσικοθεραπείες και φαρμακευτική αγωγή. Η σοβαρότητα και η θέση του κατάγματος καθορίζουν τον τύπο της επέμβασης, που μπορεί να είναι εσωτερική σταθεροποίηση, ημι-αρθροπλαστική ή ολική αρθροπλαστική ισχίου. Οι ελάχιστα επεμβατικές μέθοδοι, όπως η MicroHip, σε συνδυασμό με ρομποτική υποστήριξη, προσφέρουν ταχύτερη ανάρρωση και λιγότερες επιπλοκές», προσθέτει ο δρ Σακελλαρίου.
