Συμπέρασμα πειράματος στο οποίο συμμετείχαν 580 καταναλωτές και 36 σουπερμάρκετ
Μια απλή αλλαγή στη διάταξη των σούπερ μάρκετ φαίνεται ότι μπορεί να επηρεάσει άμεσα τις διατροφικές επιλογές των καταναλωτών. Σύμφωνα με μελέτη που δημοσιεύτηκε στο PLOS Medicine και χρηματοδοτήθηκε από το National Institute for Health and Care Research, η τοποθέτηση φρούτων και λαχανικών κοντά στην είσοδο των καταστημάτων οδηγεί σε αισθητή αύξηση των αγορών τους και μπορεί να βελτιώσει τη συνολική ποιότητα της διατροφής. Το πρόβλημα είναι ότι σήμερα συμβαίνει το αντίθετο. Τα πιο προβεβλημένα σημεία των καταστημάτων καταλαμβάνονται κυρίως από προϊόντα χαμηλής διατροφικής αξίας, ενώ τα φρούτα και τα λαχανικά σπάνια προωθούνται με τον ίδιο τρόπο. Έτσι, το περιβάλλον αγορών ουσιαστικά ενισχύει τις λιγότερο υγιεινές επιλογές.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Lidl dk: Ανάκληση αυγών λόγω σαλμονέλας – Oι κίνδυνοι από τη χρήση μολυσμένων προϊόντων ενόψει Πάσχα
Το συμπέρασμα αυτό προέκυψε θεωρητικά από πραγματικό πείραμα. Οι ερευνητές πραγματοποίησαν μια μακροχρόνια παρέμβαση σε 36 καταστήματα discount σούπερ μάρκετ στην Αγγλία, από το 2018 έως το 2022. Τα μισά καταστήματα άλλαξαν τη διάταξή τους, μεταφέροντας τα φρούτα και τα λαχανικά στην είσοδο, ενώ τα υπόλοιπα λειτούργησαν ως ομάδα ελέγχου χωρίς καμία αλλαγή. Στο πείραμα συμμετείχαν 580 γυναίκες ηλικίας 18 έως 60 ετών, ώστε να καταγραφεί όχι μόνο τι αγοράζεται αλλά και πώς επηρεάζεται η διατροφή στην πράξη.
Στα καταστήματα όπου εφαρμόστηκε η αλλαγή, καταγράφηκαν περίπου 2.525 επιπλέον αγορές μερίδες φρούτων και λαχανικών την εβδομάδα ανά κατάστημα. Αυτό αποκτά ιδιαίτερη σημασία αν λάβει κανείς υπόψη ότι την ίδια περίοδο, λόγω της πανδημίας και της αύξησης του κόστους ζωής, η κατανάλωση τέτοιων προϊόντων γενικά μειωνόταν. Επιπλέον, μετά από έξι μήνες έκθεσης σε αυτή τη νέα διάταξη, διαπιστώθηκε βελτίωση στην ποιότητα της διατροφής των γυναικών που ψώνιζαν στα συγκεκριμένα καταστήματα, ιδιαίτερα σε νοικοκυριά που βασίζονταν κυρίως σε αυτά για τις αγορές τους.
Σύμφωνα με τους ερευνητές, οι καταναλωτές επηρεάζονται έντονα από το τι βλέπουν πρώτο όταν μπαίνουν σε έναν χώρο. Η αρχική οπτική επαφή λειτουργεί σαν οδηγός για τις επόμενες επιλογές. Όταν τα φρούτα και τα λαχανικά βρίσκονται μπροστά τους από την αρχή, αυξάνεται η πιθανότητα να τα επιλέξουν, χωρίς να απαιτείται κάποια συνειδητή προσπάθεια ή αλλαγή στάσης.
Οι ερευνητές υποστηρίζουν ότι τα ευρήματα αυτά έχουν άμεσες πολιτικές προεκτάσεις. Προτείνουν να εξεταστεί η υποχρεωτική τοποθέτηση φρέσκων προϊόντων στις εισόδους των καταστημάτων, σε συνδυασμό με περιορισμούς στην προβολή ανθυγιεινών τροφίμων σε σημεία υψηλής ορατότητας. Μικρές, στοχευμένες αλλαγές στον τρόπο που οργανώνονται τα σούπερ μάρκετ μπορούν να έχουν μετρήσιμο αντίκτυπο στη δημόσια υγεία, χωρίς κόστος για τον καταναλωτή και χωρίς πολύπλοκες παρεμβάσεις.
