Από σήμερα, 12 Αυγούστου 2026, εφαρμόζονται στην Ευρωπαϊκή Ένωση οι διατάξεις του νέου Κανονισμού για τις Συσκευασίες και τα Απόβλητα Συσκευασίας που αφορούν τις PFAS στις συσκευασίες τροφίμων. Η ημερομηνία αυτή έχει ιδιαίτερη σημασία για τις επιχειρήσεις που διαθέτουν στην ευρωπαϊκή αγορά συσκευασίες οι οποίες προορίζονται να έρθουν σε επαφή με τρόφιμα, καθώς από εδώ και πέρα τα συγκεκριμένα υλικά πρέπει να συμμορφώνονται με τα νέα ανώτατα όρια για τις PFAS. Οι PFAS είναι μια μεγάλη ομάδα συνθετικών χημικών ουσιών που χρησιμοποιούνται σε πολλές διαφορετικές εφαρμογές λόγω της αντοχής τους στο νερό, το λίπος και τη θερμότητα. Στον τομέα της συσκευασίας τροφίμων έχουν χρησιμοποιηθεί σε υλικά όπου απαιτείται προστασία από τη διείσδυση λιπαρών ουσιών ή υγρασίας. Η ανθεκτικότητά τους στο περιβάλλον είναι ένας από τους λόγους για τους οποίους έχουν βρεθεί στο επίκεντρο της ευρωπαϊκής πολιτικής για τα χημικά και τα υλικά συσκευασίας.
Τα όρια που εφαρμόζονται πλέον
Το σημαντικό νέο από σήμερα είναι ότι δεν πρόκειται για γενική απαγόρευση κάθε PFAS, αλλά για συγκεκριμένα όρια που καθορίζουν πότε μια συσκευασία τροφίμων δεν μπορεί να διατίθεται στην αγορά της ΕΕ. Ο Κανονισμός 2025/40 προβλέπει τρία διαφορετικά όρια, ανάλογα με τον τρόπο με τον οποίο ανιχνεύονται και υπολογίζονται οι συγκεκριμένες ουσίες. Για κάθε μεμονωμένα PFAS που εντοπίζονται μέσω στοχευμένης ανάλυσης, το ανώτατο όριο είναι 25 μικρογραμμάρια ανά κιλό συσκευασίας, ενώ για το άθροισμα των PFAS που ανιχνεύονται με τη συγκεκριμένη μέθοδο το όριο ανέρχεται σε 250 μικρογραμμάρια ανά κιλό. Υπάρχει ακόμη ένα τρίτο όριο, στα 50 χιλιοστόγραμμα συνολικού φθορίου ανά κιλό. Στην τελευταία περίπτωση περιλαμβάνονται και πολυμερείς PFAS.
Η συγκεκριμένη λεπτομέρεια είναι σημαντική, επειδή σημαίνει ότι η συμμόρφωση δεν μπορεί να αξιολογείται απλώς με την παρουσία ή την απουσία μιας συγκεκριμένης PFAS. Το νέο πλαίσιο προβλέπει διαφορετικές αναλυτικές προσεγγίσεις και όρια. Μάλιστα, όταν το συνολικό φθόριο ξεπερνά τα 50 mg/kg, ο κατασκευαστής ή ο εισαγωγέας μπορεί να κληθεί να αποδείξει εάν το φθόριο προέρχεται από PFAS ή από άλλες ενώσεις που περιέχουν φθόριο. Αυτό μεταφέρει σημαντικό μέρος της πρακτικής ευθύνης στην αλυσίδα εφοδιασμού των υλικών συσκευασίας. Οι επιχειρήσεις που χρησιμοποιούν τέτοια υλικά στην παραγωγή τροφίμων χρειάζεται να γνωρίζουν τη σύνθεσή τους και να διαθέτουν τα κατάλληλα στοιχεία που αποδεικνύουν τη συμμόρφωσή τους. Η ανάγκη αυτή αφορά ιδιαίτερα τους κατασκευαστές και εισαγωγείς συσκευασιών, αλλά επηρεάζει και τις επιχειρήσεις τροφίμων που αγοράζουν υλικά για τα προϊόντα τους.
Τι σημαίνει πρακτικά για τις συσκευασίες τροφίμων
Οι νέοι κανόνες αφορούν συσκευασίες που προορίζονται να έρθουν σε επαφή με τρόφιμα. Επομένως, το ζήτημα αφορά μεταξύ άλλων υλικά που χρησιμοποιούνται σε συσκευασίες έτοιμων γευμάτων, προϊόντων που περιέχουν λιπαρά συστατικά και άλλων τροφίμων για τα οποία η αντοχή στο λίπος ή την υγρασία αποτελεί σημαντική ιδιότητα. Οι PFAS έχουν χρησιμοποιηθεί σε τέτοιες εφαρμογές ακριβώς επειδή μπορούν να προσφέρουν αυτές τις ιδιότητες. Η εφαρμογή του κανόνα δεν σημαίνει ότι όλες οι συσκευασίες που βρίσκονται ήδη στα καταστήματα πρέπει να αποσυρθούν σήμερα. Το κρίσιμο σημείο είναι η διάθεση στην αγορά από την ημερομηνία εφαρμογής των συγκεκριμένων απαιτήσεων. Συσκευασίες που είχαν ήδη διατεθεί στην αγορά πριν από τις 12 Αυγούστου δεν αντιμετωπίζονται αυτομάτως ως μη συμμορφούμενες μόνο και μόνο επειδή από σήμερα ισχύουν τα νέα όρια.
Η σημερινή ημερομηνία είναι επομένως περισσότερο η αρχή μιας νέας περιόδου συμμόρφωσης για τον κλάδο παρά μια αλλαγή που ο καταναλωτής θα δει απαραίτητα άμεσα πάνω σε κάθε συσκευασία. Οι επιχειρήσεις πρέπει να προσαρμόσουν τα υλικά τους στους νέους κανόνες, ενώ οι προμηθευτές καλούνται να παρέχουν τα στοιχεία που χρειάζονται για να αποδειχθεί ότι οι συσκευασίες πληρούν τα προβλεπόμενα όρια. Οι περιορισμοί για τις PFAS αποτελούν μόνο ένα από τα μέτρα του νέου PPWR. Ο κανονισμός εφαρμόζεται γενικότερα από τις 12 Αυγούστου 2026, αλλά πολλές από τις σημαντικότερες αλλαγές που αφορούν την ανακυκλωσιμότητα, την επαναχρησιμοποίηση, την ελαχιστοποίηση των συσκευασιών και τη χρήση ανακυκλωμένων υλικών θα ενεργοποιηθούν σταδιακά τα επόμενα χρόνια. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει θέσει ως βασικό στόχο το σύνολο των συσκευασιών στην ευρωπαϊκή αγορά να είναι ανακυκλώσιμο με οικονομικά βιώσιμο τρόπο έως το 2030.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
- Ηλεκτρικά πατίνια: Τι αποκαλύπτουν 38.000 τραυματισμοί για τους κινδύνους στους δρόμους
- Μαγνήσιο για καλύτερο ύπνο: Ποια συμπληρώματα μπορεί να ενισχύσουν τη δράση του
- Καστανό ρύζι: Ανεβάζει τελικά το σάκχαρο στο αίμα;
- Θαλάσσιοι καύσωνες: Η κρυφή απειλή για την ανθρώπινη υγεία
- Κέτσαπ: Το νέο καπάκι της Heinz ρυθμίζει πόση σάλτσα θα βγει
- Αποκλειστικό βίντεο: Λαγοκέφαλος στα δίχτυα ψαρά στον Πανορμίτη της Σύμης – «Κόβει τα πάντα, δεν φοβάται τίποτα»
- Αντηλιακά: Στο φως τα στοιχεία νέας έρευνας για τον απαγορευμένο πλαστικοποιητή που επηρεάζει γονιμότητα και ανάπτυξη εμβρύου
- Νέα ανάκληση γιαουρτιού – Συνεχίζεται το μπαράζ αποσύρσεων
- Η Ευρώπη ξεμένει από νερό: Κύπρος, Μάλτα και Ελλάδα στην πιο δύσκολη θέση
- Μουχλιασμένο τυρί: Αρκεί να κόψουμε το σημείο που έχει επηρεαστεί ή πρέπει να το πετάξουμε;
- Φάρμακα αδυνατίσματος: Νέα στοιχεία συνδέουν Ozempic και άλλα GLP-1 με δυσμενείς αλλαγές και στην περίοδο
- Nestlé και Danone στο μικροσκόπιο και των Αυστριακών Εισαγγελικών Αρχών για το μολυσμένο βρεφικό γάλα
