Αναλυτικές οδηγίες και εξηγήσεις για την εφαρμογή του νέου κανονισμού για τις συσκευασίες και τα απόβλητα συσκευασίας – Δείτε ολόκληρο το έγγραφο ερωτήσεων και απαντήσεων (FAQ) της Ευρωπαϊκής Επιτροπής
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δημοσίευσε κατευθυντήριες γραμμές για την εφαρμογή του Κανονισμού (ΕΕ) 2025/40 για τις συσκευασίες και τα απόβλητα συσκευασίας (PPWR), επιχειρώντας να δώσει σαφείς ερμηνείες σε βασικές διατάξεις και να καλύψει πρακτικά ζητήματα που έχουν ανακύψει ενόψει της εφαρμογής του από τον Αύγουστο του 2026, καθώς έχουν ανακύψει πολλά ερωτήματα λόγω της πολυπλοκότητας και της καινοτομίας τους.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ανακαλείται σοκολάτα με «κρυφές» φαρμακευτικές ουσίες για τη… στυτική δυσλειτουργία – Σοβαρός κίνδυνος για την υγεία
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Toyota: Παγκόσμια ανάκληση οχημάτων λόγω σοβαρού κινδύνου τραυματισμού – Δείτε ποια μοντέλα αφορά
Ο κανονισμός, που τέθηκε σε ισχύ τον Φεβρουάριο του 2025, εναρμονίζει το πλαίσιο για τις συσκευασίες σε επίπεδο ΕΕ και εισάγει υποχρεώσεις για όλες τις επιχειρήσεις που διαθέτουν συσκευασίες ή συσκευασμένα προϊόντα στην αγορά. Οι νέες οδηγίες της Επιτροπής συνοδεύονται από αναλυτικό έγγραφο ερωτήσεων και απαντήσεων, το οποίο αποτυπώνει ζητήματα που έχουν τεθεί από κράτη-μέλη και οικονομικούς φορείς.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ελλάδα: 3 θάνατοι παιδιών 5-9 ετών από σαλμονέλα – Στοιχεία μελέτης ΕΟΔΥ και 3 Πανεπιστημίων
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ανακαλούνται πάνω από 75.000 πίτσες και περισσότερα από 140.000 focaccia από μεγάλα σουπερμάρκετ λόγω μολυσμένης πρώτης ύλης
Σύμφωνα με τα στοιχεία της Επιτροπής, κάθε Ευρωπαίος παρήγαγε το 2023 κατά μέσο όρο 178 κιλά αποβλήτων συσκευασίας, ενώ χωρίς παρεμβάσεις η συνολική ποσότητα ενδέχεται να αυξηθεί κατά 19% έως το 2030 και τα πλαστικά απόβλητα έως και κατά 46%.
Το νέο πλαίσιο προβλέπει ότι έως το 2030 όλες οι συσκευασίες που διατίθενται στην αγορά της ΕΕ θα πρέπει να είναι ανακυκλώσιμες με οικονομικά βιώσιμο τρόπο, ενώ θεσπίζονται και στόχοι μείωσης αποβλήτων κατά 5% έως το 2030, 10% έως το 2035 και 15% έως το 2040, σε σύγκριση με τα επίπεδα του 2018 . Παράλληλα, εισάγεται ανώτατο όριο 50% για τον κενό χώρο σε ομαδοποιημένες, μεταφορικές και συσκευασίες ηλεκτρονικού εμπορίου, καθώς και υποχρεωτικά συστήματα επιστροφής εγγύησης για πλαστικά μπουκάλια και μεταλλικά κουτιά ποτών.
Οι κατευθυντήριες γραμμές αποσαφηνίζουν κρίσιμες έννοιες του κανονισμού, όπως τι θεωρείται συσκευασία και ποιος φέρει την ευθύνη συμμόρφωσης. Διευκρινίζεται ότι η ιδιότητα του κατασκευαστή δεν συνδέεται απαραίτητα με τη φυσική παραγωγή της συσκευασίας, αλλά με τον οικονομικό φορέα που καθορίζει τον σχεδιασμό και διαθέτει το προϊόν με το εμπορικό του σήμα. Αντίστοιχα, ο “παραγωγός” είναι εκείνος που διαθέτει για πρώτη φορά τη συσκευασία σε ένα κράτος-μέλος και αναλαμβάνει τις υποχρεώσεις για τη χρηματοδότηση της διαχείρισης αποβλήτων.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Η εκτόξευση των τιμών έως και 180% σε φρούτα και λαχανικά περιορίζει τις αγορές – Δείτε τον συγκριτικό πίνακα
Το έγγραφο περιλαμβάνει και συγκεκριμένα παραδείγματα εφαρμογής των ορισμών. Για παράδειγμα, ένα ποτήρι που πωλείται άδειο σε κατάστημα δεν θεωρείται συσκευασία, αλλά όταν γεμίζεται στο σημείο πώλησης με προϊόν, όπως καφές, εμπίπτει στον ορισμό της συσκευασίας. Αντίστοιχα, γλάστρες που χρησιμοποιούνται αποκλειστικά για μεταφορά και πώληση φυτών θεωρούνται συσκευασία, ενώ εκείνες που χρησιμοποιούνται κατά τη διαδικασία παραγωγής όχι.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στη σύνθεση των υλικών. Συσκευασίες πολλαπλών στρωμάτων χαρακτηρίζονται ως σύνθετες όταν τα επιμέρους υλικά υπερβαίνουν συνολικά το 5% της μάζας, στοιχείο που επηρεάζει τις υποχρεώσεις ανακυκλωσιμότητας και σχεδιασμού. Ο κανονισμός προβλέπει επίσης περιορισμούς σε επικίνδυνες ουσίες, με την απαγόρευση των PFAS σε συσκευασίες που έρχονται σε επαφή με τρόφιμα από το 2026, καθώς και υποχρέωση ελαχιστοποίησης των ουσιών ανησυχίας σε όλο τον κύκλο ζωής της συσκευασίας.
Στο πεδίο της επαναχρησιμοποίησης, θεσπίζονται στόχοι για συγκεκριμένες κατηγορίες συσκευασιών, μεταξύ των οποίων μεταφορικές και συσκευασίες ποτών, ενώ προβλέπονται εξαιρέσεις και ειδικές ρυθμίσεις για ορισμένους κλάδους. Παράλληλα, τα κράτη-μέλη διατηρούν δυνατότητες προσαρμογής, όπως η επιβολή πρόσθετων στόχων ή η εφαρμογή υποχρεωτικής κομποστοποίησης σε συγκεκριμένα προϊόντα.
Οι νέες οδηγίες δεν τροποποιούν τον κανονισμό, αλλά παρέχουν ερμηνευτική καθοδήγηση για την εφαρμογή του. Η Επιτροπή αναμένεται να προχωρήσει σε συμπληρωματικές πράξεις για τεχνικά ζητήματα, όπως τα κριτήρια ανακυκλωσιμότητας, τα ποσοστά ανακυκλωμένου περιεχομένου και η επισήμανση για τη διαλογή αποβλήτων.
Το σύνολο των μέτρων στοχεύει στη μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου, της κατανάλωσης πόρων και του περιβαλλοντικού αποτυπώματος του τομέα συσκευασίας, ενώ παράλληλα επιχειρεί να δημιουργήσει ενιαίο πλαίσιο κανόνων για τις επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στην ευρωπαϊκή αγορά.
