Τα ηλεκτρικά πατίνια έχουν εξελιχθεί σε συνηθισμένο μέσο μετακίνησης στις πόλεις, όμως μια νέα μεγάλη ανάλυση δείχνει ότι οι τραυματισμοί που συνδέονται με τη χρήση τους έχουν διαφορετικό και σε ορισμένες περιπτώσεις σοβαρότερο προφίλ σε σύγκριση με εκείνους που καταγράφονται σε μοτοσικλετιστές και ποδηλάτες. Η μελέτη, που δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό Scientific Reports, εξέτασε συνολικά 38.440 καταγραφές τραυματισμών και περιστατικών από την Αγγλία και την Ουαλία, αναζητώντας διαφορές ανάλογα με το όχημα, την ηλικία, το φύλο και το είδος του τραυματισμού.
Οι ερευνητές ανέλυσαν δύο διαφορετικές βάσεις δεδομένων. Η πρώτη περιλάμβανε 15.247 περιστατικά σοβαρού τραυματισμού από το Εθνικό Μητρώο Μείζονος Τραύματος, για την περίοδο 2020 έως 2022. Πρόκειται για ασθενείς με μέτριους έως σοβαρούς τραυματισμούς, οι οποίοι είτε παρέμειναν στο νοσοκομείο τουλάχιστον 72 ώρες, είτε χρειάστηκαν νοσηλεία σε μονάδα εντατικής θεραπείας, είτε κατέληξαν κατά τη νοσηλεία τους. Η δεύτερη βάση περιλάμβανε 23.193 περιστατικά που δηλώθηκαν από χρήστες ενοικιαζόμενων ηλεκτρικών πατινιών σε 18 πόλεις από το 2020 έως το 2024, καλύπτοντας περισσότερες από 33 εκατομμύρια διαδρομές και σχεδόν 78 εκατομμύρια χιλιόμετρα.
Τρεις τραυματισμοί που ξεχωρίζουν
Στα σοβαρά περιστατικά που χρειάστηκαν νοσοκομειακή αντιμετώπιση, οι χρήστες ηλεκτρικών πατινιών παρουσίασαν 3,5 φορές συχνότερα τραυματική εγκεφαλική κάκωση σε σχέση με τους μοτοσικλετιστές. Η διαφορά ήταν επίσης σημαντική σε σχέση με τους ποδηλάτες, καθώς οι τραυματικές εγκεφαλικές κακώσεις ήταν 1,7 φορές συχνότερες στους χρήστες ηλεκτρικών πατινιών. Οι εγκεφαλικές κακώσεις αντιστοιχούσαν σε περισσότερο από το ένα τρίτο των τραυματισμών στους ενήλικες που νοσηλεύτηκαν μετά από ατύχημα με ηλεκτρικό πατίνι. Η μελέτη εντόπισε επίσης 3,2 φορές συχνότερα αγγειακά τραύματα στους χρήστες ηλεκτρικών πατινιών σε σχέση με τους μοτοσικλετιστές, ενώ οι τραυματισμοί εσωτερικών οργάνων ήταν 1,5 φορά συχνότεροι. Την ίδια στιγμή, οι κατάγματα ήταν σχετικά λιγότερα, με τη συχνότητά τους να διαμορφώνεται στο 0,8 σε σχέση με τους μοτοσικλετιστές. Οι αριθμοί αυτοί δεν δείχνουν ότι ένας χρήστης ηλεκτρικού πατινιού έχει συνολικά 3,5 φορές μεγαλύτερη πιθανότητα να τραυματιστεί από έναν μοτοσικλετιστή. Αφορούν τη σύνθεση των τραυματισμών μεταξύ ανθρώπων που ήδη έχουν τραυματιστεί και νοσηλεύονται, κάτι που αποτελεί σημαντική διευκρίνιση για την ερμηνεία των αποτελεσμάτων.
Το διαφορετικό αυτό προφίλ τραυματισμών μπορεί να σχετίζεται με χαρακτηριστικά των ηλεκτρικών πατινιών, όπως οι μικροί τροχοί, η περιορισμένη ανάρτηση και η διαφορετική γεωμετρία του οχήματος, αλλά η συγκεκριμένη μελέτη δεν ήταν σχεδιασμένη για να αποδείξει ποιος ακριβώς παράγοντας προκαλεί κάθε τύπο τραυματισμού. Οι ερευνητές επισημαίνουν επίσης ότι η χρήση κράνους ήταν περιορισμένη στα δεδομένα που εξετάστηκαν, γεγονός που αποτελεί έναν ακόμη παράγοντα που χρειάζεται να μελετηθεί.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν τα στοιχεία για την ηλικία. Οι ενήλικες αποτελούσαν την πλειονότητα των καταγεγραμμένων σοβαρών περιστατικών, όμως τα παιδιά αντιπροσώπευαν δυσανάλογα μεγάλο μέρος των τραυματισμών από ηλεκτρικά πατίνια σε σύγκριση με τις άλλες δύο κατηγορίες χρηστών που εξετάστηκαν. Στα δεδομένα των εταιρειών ενοικίασης, οι τραυματισμοί εμφανίζονταν επίσης σοβαρότεροι μεταξύ των νεότερων χρηστών ηλικίας 16 έως 19 ετών. Διαφορά καταγράφηκε και μεταξύ ανδρών και γυναικών. Στα δεδομένα των ενοικιαζόμενων ηλεκτρικών πατινιών, ο αναφερόμενος κίνδυνος σύγκρουσης ήταν 36% χαμηλότερος στους άνδρες σε σχέση με τις γυναίκες, ενώ στους ενήλικες ήταν 78% χαμηλότερος σε σχέση με τα παιδιά. Οι ερευνητές δεν αποδίδουν τα ευρήματα σε έναν συγκεκριμένο λόγο και τονίζουν ότι απαιτείται περαιτέρω έρευνα για να εξεταστεί ο ρόλος της ταχύτητας, των συνθηκών του δρόμου, της εμπειρίας, της χρήσης προστατευτικού εξοπλισμού και του τρόπου με τον οποίο αντιδρά το όχημα σε διαφορετικές συνθήκες. Η ανάλυση εξέτασε ακόμη τη σχέση των περιστατικών με τα χαρακτηριστικά των περιοχών όπου σημειώθηκαν. Οι συγκρούσεις ήταν συχνότερες σε περιοχές με μεγαλύτερη κοινωνικοοικονομική στέρηση, όμως οι τραυματισμοί που καταγράφονταν στις πιο εύπορες περιοχές ήταν κατά μέσο όρο σοβαρότεροι. Οι ερευνητές διευκρινίζουν ότι πρόκειται για χαρακτηριστικά της περιοχής και όχι για στοιχεία που δείχνουν την κοινωνικοοικονομική κατάσταση των ίδιων των χρηστών.
Τα αποτελέσματα οδηγούν τους ερευνητές στην ανάγκη για στοχευμένα μέτρα ασφάλειας, όπως υποχρεωτική χρήση κράνους, έλεγχο της ταχύτητας, γεωπερίφραξη σε επικίνδυνα σημεία, ασφαλέστερες υποδομές και βελτιώσεις στον σχεδιασμό των ηλεκτρικών πατινιών. Παράλληλα, υπογραμμίζουν ότι πρόκειται για παρατηρητική μελέτη και επομένως δεν μπορεί να αποδείξει σχέση αιτίας και αποτελέσματος. Επιπλέον, τα δεδομένα των εταιρειών βασίζονταν σε αυτοαναφερόμενα περιστατικά και αφορούσαν ενοικιαζόμενα πατίνια, ενώ οι δύο βάσεις δεδομένων δεν μπορούσαν να συνδεθούν μεταξύ τους σε επίπεδο μεμονωμένου περιστατικού.
Η μελέτη δημοσιεύτηκε στο Scientific Reports με τίτλο E-scooter riders sustain more head and internal injuries than motorcyclists and cyclists in England and Wales.
