Ερευνητές από το Statens Serum Institut (SSI) της Δανίας, τον επίσημο κρατικό οργανισμό δημόσιας υγείας της χώρας, διαπίστωσαν ότι οι παππούδες και οι γιαγιάδες είχαν μεγαλύτερη πιθανότητα να μολυνθούν από τον SARS-CoV-2 τις ημέρες που ακολουθούσαν τα γενέθλια των εγγονιών τους. Η μελέτη αξιοποίησε δεδομένα από τα εθνικά μητρώα της Δανίας και προσφέρει μία από τις πιο ολοκληρωμένες εικόνες για τον τρόπο με τον οποίο μικρές οικογενειακές συγκεντρώσεις συνέβαλαν στη μετάδοση του ιού κατά την περίοδο της πανδημίας. Τα ευρήματα δημοσιεύθηκαν στο JAMA Network Open και βασίστηκαν στην παρακολούθηση 1.106.493 παππούδων και γιαγιάδων, οι οποίοι συνδέθηκαν με περισσότερα από 961.000 εγγόνια μέσω των εθνικών δημογραφικών αρχείων της Δανίας.
Τα παιδικά γενέθλια λειτούργησαν ως φυσικό «πείραμα»
Οι επιστήμονες χρησιμοποίησαν τα γενέθλια των παιδιών ως ένα είδος φυσικού πειράματος. Η ημερομηνία γέννησης δεν επηρεάζεται από την πορεία της πανδημίας και συχνά αποτελεί αφορμή για οικογενειακές συναντήσεις, ακόμη και όταν υπάρχουν συστάσεις περιορισμού των επαφών. Οι ερευνητές εξέτασαν αν οι παππούδες και οι γιαγιάδες εμφάνιζαν συχνότερα θετικό τεστ COVID-19 μέσα στο χρονικό διάστημα δύο έως οκτώ ημέρες μετά τα γενέθλια των εγγονιών τους, περίοδο που αντιστοιχεί στον χρόνο επώασης και πιθανής μετάδοσης του ιού μετά από μία οικογενειακή συγκέντρωση.
Η ανάλυση έδειξε ότι ο κίνδυνος επιβεβαιωμένης λοίμωξης ήταν κατά 9,9% υψηλότερος σε αυτό το χρονικό παράθυρο σε σύγκριση με τις υπόλοιπες ημέρες του έτους. Η αύξηση του κινδύνου ήταν ακόμη μεγαλύτερη όταν τα γενέθλια αφορούσαν παιδιά προσχολικής ηλικίας, φτάνοντας περίπου το 15%, ενώ για παιδιά σχολικής ηλικίας η αύξηση ήταν μικρότερη.
Τι δείχνουν τα ευρήματα
Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι η μελέτη δεν αποδεικνύει πως η μετάδοση έγινε μέσα στο ίδιο το πάρτι ούτε ότι υπεύθυνο ήταν το παιδί που είχε γενέθλια. Ωστόσο, τα αποτελέσματα δείχνουν ότι οι οικογενειακές συγκεντρώσεις αποτέλεσαν έναν μετρήσιμο μηχανισμό μετάδοσης του ιού προς τις μεγαλύτερες ηλικίες κατά τη διάρκεια μεγάλου μέρους της πανδημίας. Ενδιαφέρον παρουσιάζει επίσης το γεγονός ότι η συσχέτιση δεν παρατηρήθηκε κατά την περίοδο επικράτησης της παραλλαγής Alpha, όταν στη Δανία ίσχυαν αυστηρότεροι περιορισμοί στις κοινωνικές συναθροίσεις και είχε αρχίσει η διάθεση των εμβολίων και των ταχέων διαγνωστικών τεστ. Αντίθετα, η αυξημένη πιθανότητα λοίμωξης επανεμφανίστηκε στις περιόδους κυκλοφορίας των παραλλαγών Delta και Omicron.