Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προχώρησε στην έκδοση του Κανονισμού (ΕΕ) 2026/1825, με τον οποίο τροποποιείται ο Κανονισμός (ΕΕ) 2023/915 σχετικά με τα μέγιστα επιτρεπτά επίπεδα ορισμένων χημικών επιμολυντών στα τρόφιμα. Οι αλλαγές αφορούν την 3-μονοχλωροπροπανοδιόλη (3-MCPD), τους εστέρες λιπαρών οξέων με 3-MCPD και τους γλυκιδυλικούς εστέρες λιπαρών οξέων, ουσίες που μπορεί να σχηματιστούν κατά τη βιομηχανική επεξεργασία φυτικών ελαίων και λιπών.
Η αναθεώρηση βασίζεται σε επιστημονικές αξιολογήσεις της Ευρωπαϊκής Αρχής για την Ασφάλεια των Τροφίμων (EFSA), σύμφωνα με τις οποίες οι γλυκιδυλικοί εστέρες προκαλούν ανησυχία για τη δημόσια υγεία, ενώ η παρουσία της 3-MCPD και των εστέρων της μπορεί να αποτελεί λόγο ανησυχίας για συγκεκριμένες ομάδες του πληθυσμού και σε ορισμένα επίπεδα έκθεσης.
Ο κανονισμός του 2023 είχε ήδη θεσπίσει ανώτατα επιτρεπτά επίπεδα για τις συγκεκριμένες ουσίες σε φυτικά έλαια και λίπη, ιχθυέλαια, έλαια από άλλους θαλάσσιους οργανισμούς, καθώς και σε παρασκευάσματα για βρέφη και μικρά παιδιά. Ωστόσο, κατά την περίοδο έκδοσής του δεν υπήρχαν επαρκή δεδομένα για τον καθορισμό αντίστοιχων ορίων στις βρεφικές τροφές και στα μεταποιημένα τρόφιμα με βάση τα δημητριακά που προορίζονται για βρέφη και μικρά παιδιά.
Μετά τη συγκέντρωση νέων στοιχείων σχετικά με την παρουσία των επιμολυντών στις συγκεκριμένες κατηγορίες τροφίμων, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή καθόρισε πλέον μέγιστα επιτρεπτά επίπεδα και για τα προϊόντα αυτά. Παράλληλα, μειώνονται τα αντίστοιχα όρια που ισχύουν για τα φυτικά έλαια και λίπη τα οποία χρησιμοποιούνται ως πρώτες ύλες στην παραγωγή βρεφικών τροφών και μεταποιημένων προϊόντων με βάση τα δημητριακά, ώστε να υπάρχει συνοχή μεταξύ των επιτρεπόμενων επιπέδων στις πρώτες ύλες και στα τελικά προϊόντα.
Για το άθροισμα της 3-MCPD και των εστέρων λιπαρών οξέων με 3-MCPD, εκφραζόμενο ως 3-MCPD, το μέγιστο επιτρεπτό επίπεδο στα φυτικά έλαια και λίπη που προορίζονται για την παραγωγή βρεφικών τροφών και μεταποιημένων τροφίμων με βάση τα δημητριακά μειώνεται από 750 μg/kg σε 500 μg/kg από την 1η Ιανουαρίου 2027.
Για τις βρεφικές τροφές και τα μεταποιημένα τρόφιμα με βάση τα δημητριακά για βρέφη και μικρά παιδιά θεσπίζεται μέγιστο επιτρεπτό επίπεδο 50 μg/kg για το άθροισμα της 3-MCPD και των εστέρων της, όπως διατίθενται στην αγορά.
Αντίστοιχες αλλαγές προβλέπονται και για τους γλυκιδυλικούς εστέρες λιπαρών οξέων. Το ανώτατο επιτρεπτό επίπεδο στα φυτικά έλαια και λίπη που χρησιμοποιούνται για την παραγωγή βρεφικών τροφών μειώνεται από 500 μg/kg σε 250 μg/kg από την 1η Ιανουαρίου 2027. Για τις βρεφικές τροφές και τα μεταποιημένα τρόφιμα με βάση τα δημητριακά για βρέφη και μικρά παιδιά καθορίζεται νέο μέγιστο επιτρεπτό επίπεδο 25 μg/kg.
Ο νέος κανονισμός εισάγει επίσης ειδικές διατάξεις για τα σύνθετα τρόφιμα που περιέχουν περισσότερο από 5% λίπος και περιλαμβάνουν πρόσθετα φυτικά έλαια, λίπη, ιχθυέλαια ή έλαια από άλλους θαλάσσιους οργανισμούς. Τα μέγιστα επιτρεπτά επίπεδα εφαρμόζονται στην περιεκτικότητα του προϊόντος σε λιπαρές ουσίες, όπως αυτή αναγράφεται στην επισήμανση ή προκύπτει από την ανάλυση του προϊόντος.
Στην αιτιολογική έκθεση του κανονισμού αναφέρεται ότι σε ορισμένα σύνθετα τρόφιμα έχουν εντοπιστεί υψηλά επίπεδα των συγκεκριμένων επιμολυντών, γεγονός που δημιούργησε δυσκολίες κατά την εφαρμογή των υφιστάμενων διατάξεων. Επισημαίνεται επίσης ότι δεν καθορίζονται προς το παρόν ειδικά μέγιστα επιτρεπτά επίπεδα για προτηγανισμένα και τηγανισμένα παναρισμένα προϊόντα κρέατος και ψαριών, καθώς απαιτείται περαιτέρω διερεύνηση των παραγόντων που συμβάλλουν στον σχηματισμό της 3-MCPD και των εστέρων της κατά τη διαδικασία του τηγανίσματος. Σύμφωνα με τον κανονισμό, η ολοκλήρωση αυτής της αξιολόγησης δεν αναμένεται πριν από το 2027.
Παράλληλα, διευκρινίζεται ότι το μέγιστο επιτρεπτό επίπεδο που ισχύει για ορισμένες κατηγορίες φυτικών ελαίων εφαρμόζεται και στο εξευγενισμένο ελαιόλαδο, καθώς είχε διαπιστωθεί σύγχυση ως προς την ερμηνεία της σχετικής διάταξης.
Ο κανονισμός περιλαμβάνει ακόμη διευκρίνιση σχετικά με τις επίσημες εργαστηριακές αναλύσεις των γλυκιδυλικών εστέρων. Αναφέρεται ότι οι έμμεσες μέθοδοι προσδιορισμού περιλαμβάνουν και τις ενώσεις 3-MBPD και 3-MIPD λόγω αναλυτικών μετατροπών, ιδίως στα έλαια θαλάσσιων οργανισμών. Για τον λόγο αυτό προβλέπεται ρητά ότι τα μέγιστα επιτρεπτά επίπεδα για τους γλυκιδυλικούς εστέρες καλύπτουν και τις συγκεκριμένες ενώσεις.
Οι νέες απαιτήσεις εφαρμόζονται από την 1η Ιανουαρίου 2027 για τα σημεία που αφορούν τα αναθεωρημένα μέγιστα επιτρεπτά επίπεδα. Προβλέπεται μεταβατική διάταξη, σύμφωνα με την οποία τρόφιμα που είχαν διατεθεί νόμιμα στην αγορά πριν από την ημερομηνία αυτή μπορούν να παραμείνουν στην αγορά έως την ημερομηνία ελάχιστης διατηρησιμότητας ή την τελική ημερομηνία ανάλωσής τους.
 2026/1825 αναθεωρεί τα μέγιστα επιτρεπτά επίπεδα 3-MCPD και γλυκιδυλικών εστέρων σε φυτικά έλαια, βρεφικές τροφές και άλλα τρόφιμα, με εφαρμογή από το 2027.){kind=link}