Καλλιεργητικές μέθοδοι και έκθεση στον ήλιο αυξάνουν τις ουσίες που «πονοκεφαλιάζουν» – Τι λέει η επιστήμη
Αν έχετε παρατηρήσει ότι μετά από ένα ποτήρι κόκκινο κρασί ο πονοκέφαλος κάνει αισθητή την παρουσία του πιο έντονα απ’ ό,τι με ένα ποτήρι λευκό ή αφρώδες, δεν είστε οι μόνοι – και οι επιστήμονες ίσως έχουν βρει γιατί. Στο επίκεντρο της έρευνας βρίσκεται μια φυσική φυτική ουσία, η κουερσετίνη – ένα αντιοξειδωτικό φλαβονοειδές που απαντάται σε πολύ μεγαλύτερες ποσότητες στο κόκκινο κρασί σε σχέση με το λευκό. Αν και θεωρείται υγιεινή, όταν συνδυάζεται με το αλκοόλ μπορεί να αναστατώσει τον μεταβολισμό, οδηγώντας στη συσσώρευση ακεταλδεΰδης – μιας τοξίνης που προκαλεί ερυθρότητα, ναυτία και, φυσικά, πονοκέφαλο.
Σύμφωνα με μελέτη από το Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνια στο Ντέιβις, η περιεκτικότητα του κόκκινου κρασιού σε φλαβονοειδή είναι σχεδόν δέκα φορές υψηλότερη από εκείνη του λευκού. Η επικεφαλής της μελέτης, Δρ. Απραμίτα Ντέβι, τόνισε ότι η κουερσετίνη επηρεάζει ιδιαίτερα άτομα με προϋπάρχουσες ευαισθησίες, όπως ημικρανίες, ή με συγκεκριμένα γονίδια που εμποδίζουν την αποβολή της ακεταλδεΰδης – κάτι που αφορά περίπου το 40% των ανθρώπων ασιατικής καταγωγής.
Ο ρόλος της καλλιέργειας σταφυλιών
Αξιοσημείωτο είναι πως οι ποσότητες κουερσετίνης μπορούν να διαφέρουν σημαντικά ανάλογα με τις καλλιεργητικές πρακτικές. Όσο περισσότερο εκτίθενται οι σταφυλοσυρραφές στον ήλιο – όπως συμβαίνει στις ποικιλίες Cabernet της Napa Valley – τόσο περισσότερο κουερσετίνη παράγεται. «Η διαφορά μπορεί να φτάσει ακόμη και τις πέντε φορές», σημειώνει ο ερευνητής Άντριου Γουότερχαους. Παράγοντες όπως ο χρόνος επαφής με τις φλούδες, η παλαίωση και η διήθηση του κρασιού επηρεάζουν επίσης τα επίπεδα αυτής της ένωσης.
Οι υπόλοιποι «ένοχοι»
Η κουερσετίνη δεν είναι ο μόνος ύποπτος. Το αλκοόλ από μόνο του είναι διουρητικό, γεγονός που οδηγεί σε αφυδάτωση – ένας γνωστός παράγοντας που προκαλεί πονοκέφαλο. Το κόκκινο κρασί, επιπλέον, περιέχει περισσότερες ισταμίνες και τανίνες από το λευκό, και όσοι έχουν δυσανεξία σε αυτά τα στοιχεία μπορεί να επηρεάζονται περισσότερο.
Η διατροφολόγος Κάρολαϊν Σούζι εξηγεί ότι οι τανίνες – που προσδίδουν στο κόκκινο κρασί τη χαρακτηριστική γεύση – έχουν επίσης συνδεθεί με την εμφάνιση πονοκεφάλων σε ευαίσθητα άτομα. Ο ηπατολόγος Δρ. Φράνσις Λι από το Mount Sinai της Νέας Υόρκης προσθέτει ότι, όσο δυσάρεστοι κι αν είναι οι πονοκέφαλοι, μπορεί να λειτουργούν ως «προειδοποιητικό καμπανάκι» που περιορίζει τη συνολική κατανάλωση αλκοόλ – κάτι που ωφελεί τη γενική υγεία.
Τι μπορείτε να κάνετε για να αποφύγετε τον πονοκέφαλο
Αν δεν θέλετε να στερηθείτε το κρασί αλλά θέλετε να αποφύγετε τον πονοκέφαλο, υπάρχουν εναλλακτικές:
- Λευκό κρασί ή σαμπάνια: έχουν λιγότερες ισταμίνες, τανίνες και χαμηλότερη περιεκτικότητα σε αλκοόλ.
- Επιλέξτε ελαφρύτερες ποικιλίες: όπως το Pinot noir αντί για ένα βαρύ Cabernet.
- Ενυδάτωση: Πίνετε νερό πριν, κατά τη διάρκεια και μετά την κατανάλωση κρασιού.
Οι ερευνητές ελπίζουν ότι μελλοντικές μελέτες θα οδηγήσουν σε νέες μεθόδους οινοποίησης που θα μειώνουν τις «πονοκεφαλικές» ενώσεις – ώστε όλοι να μπορούμε να απολαμβάνουμε ένα ποτήρι κόκκινο χωρίς δεύτερες σκέψεις.