Ανησυχίες για τις νέες διατροφικές συνήθειες
Το ιώδιο είναι ένα ιχνοστοιχείο θεμελιώδους σημασίας για την υγεία, κυρίως μέσω της συμβολής του στη σύνθεση των θυρεοειδικών ορμονών. Παρότι απαιτείται σε μικρές ποσότητες, η απουσία ή η περίσσειά του μπορεί να προκαλέσει σοβαρές επιπτώσεις στον οργανισμό. Η πρόκληση σήμερα δεν είναι μόνο η κάλυψη των αναγκών, αλλά η εξασφάλιση μιας ισορροπημένης πρόσληψης, εν μέσω μεταβαλλόμενων διατροφικών συνηθειών.
Ο οργανισμός μας περιέχει το ιώδιο κυρίως στον θυρεοειδή αδένα. Η έλλειψή του μπορεί να οδηγήσει σε υποθυρεοειδισμό ή, σε πιο ακραίες περιπτώσεις, σε κρετινισμό, μια σοβαρή αναπτυξιακή διαταραχή που σχετίζεται με την ανεπάρκεια ιωδίου κατά την παιδική ηλικία. Από την άλλη πλευρά, η υπερβολική πρόσληψη μπορεί να διαταράξει την ομαλή λειτουργία του θυρεοειδούς.
Για τους ενήλικες, η συνιστώμενη ημερήσια πρόσληψη ιωδίου ανέρχεται σε περίπου 150 μικρογραμμάρια (μg), ενώ το ανώτατο όριο ασφαλείας τοποθετείται στα 600 μg την ημέρα.
Πηγές πρόσληψης
Ένας από τους απλούστερους τρόπους για να εξασφαλιστεί η επαρκής πρόσληψη είναι μέσω της χρήσης ιωδιούχου αλατιού. Η Γαλλία ενσωμάτωσε αυτή την πρακτική ήδη από το 1952, επιτρέποντας τη διάθεση διαφόρων τύπων επιτραπέζιου αλατιού, από το ελαφρώς ιωδιωμένο γκρίζο αλάτι μέχρι το λευκό, εμπλουτισμένο ιωδιούχο αλάτι με υψηλότερες συγκεντρώσεις. Ωστόσο, τα επεξεργασμένα τρόφιμα σπανίως παρασκευάζονται με ιωδιούχο αλάτι, γεγονός που περιορίζει τις πηγές πρόσληψης.
Το μεγαλύτερο μέρος του ιωδίου στη διατροφή προέρχεται από θαλασσινά, ψάρια και φύκια, αλλά και από αυγά, γαλακτοκομικά προϊόντα, κρέας και δημητριακά. Ενδεικτικά, τα αποξηραμένα φύκια wakame περιέχουν έως και 34.600 μg/100 g, ενώ ο μαγειρεμένος κρόκος αυγού φτάνει τα 192 μg. Τυριά όπως η παρμεζάνα και τα ψάρια όπως ο μπακαλιάρος και οι σαρδέλες αποτελούν επίσης αξιόλογες πηγές.
Τι προκαλεί ανησυχία
Ωστόσο, νέες διατροφικές τάσεις προκαλούν ανησυχία στους ειδικούς. Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας, σε έκθεση του 2024, επισήμανε τους πιθανούς κινδύνους που απορρέουν από τη μειωμένη κατανάλωση γαλακτοκομικών προϊόντων και την αυξανόμενη προτίμηση σε φυτικά ροφήματα, τα οποία δεν περιέχουν επαρκές ιώδιο. Ο οργανισμός πρότεινε την ιωδίωση τέτοιων προϊόντων, ώστε να αποφευχθούν διατροφικά κενά.
Αντίστροφα, υπάρχει ανησυχία και για την υπερβολική πρόσληψη. Το 2018, ο γαλλικός Οργανισμός για την Ασφάλεια των Τροφίμων προειδοποίησε για την αύξηση της κατανάλωσης φυκιών, τα οποία, αν δεν καταναλώνονται με μέτρο, μπορούν να οδηγήσουν σε υπερδοσολογία. Συγκεκριμένα, συνέστησε σε ευάλωτες ομάδες, όπως άτομα με θυρεοειδικές παθήσεις, καρδιακές ή νεφρικές διαταραχές, εγκύους και όσους λαμβάνουν φάρμακα με ιώδιο ή λίθιο, να αποφεύγουν τα φύκια χωρίς ιατρική καθοδήγηση.
Παρά την αυξημένη δημοφιλία φυτικών προϊόντων και φυκιών στη Γαλλία, οι φόβοι αυτοί δεν έχουν επιβεβαιωθεί ακόμη από διατροφικές μελέτες. Ωστόσο, ο έλεγχος της πρόσληψης παραμένει κρίσιμος, ιδιαίτερα σε πληθυσμούς με ειδικές διατροφικές επιλογές ή περιορισμούς.
https://www.quechoisir.org/conseils-alimentation-iode-ni-trop-ni-trop-peu-n166068
