Η χρήση γενικών και συχνά παραπλανητικών ενδείξεων όπως “ΕΕ-Μη ΕΕ” δεν είναι πλέον αποδεκτή για τους καταναλωτές, οι οποίοι απαιτούν πλήρη πληροφόρηση για την προέλευση των πρώτων υλών, καθώς και για τα οικονομικά, κοινωνικά και περιβαλλοντικά πρότυπα παραγωγής της ΕΕ.
Μπορεί να νομίζετε ότι το ελαιόλαδο που αγοράσατε προέρχεται από την Καλαμάτα, αλλά στην πραγματικότητα δεν είναι σπάνιο το φαινόμενο προσμίξεων και ελληνοποιήσεων. Στην αγορά, συχνά συναντάμε λάδια που αναφέρονται ως «Ελληνικά» ενώ στην πραγματικότητα μπορεί να περιέχουν ελαιόλαδο από άλλες χώρες, όπως την Ισπανία ή την Ιταλία, ή ακόμα και να είναι προϊόν ανάμιξης από διάφορες χώρες της ΕΕ. Αυτές οι πρακτικές γίνονται δυνατές λόγω της γενικής αναγραφής “ΕΕ” ή “Μη ΕΕ” στις ετικέτες, χωρίς να διευκρινίζεται η ακριβής προέλευση των ελιών. Παρά τις προσπάθειες για αυστηρότερους ελέγχους και μεγαλύτερη διαφάνεια, το φαινόμενο της ελληνοποίησης παραμένει σε αρκετές περιπτώσεις, με αποτέλεσμα ο καταναλωτής να μην έχει πάντα πλήρη εικόνα για το από πού προέρχεται το λάδι που καταναλώνει. Ειδικά όταν το λάδι φέρει την ένδειξη «ελληνικό», αυτό δεν σημαίνει πάντα ότι έχει παραχθεί εξ ολοκλήρου στην Ελλάδα, ούτε ότι όλες οι ελιές που χρησιμοποιήθηκαν κατά την παρασκευή του προέρχονται από ελληνικές περιοχές.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ανακαλούνται πάνω από 80.000 κάψουλες καφέ
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Σοκαριστικό εύρημα: Μικροπλαστικά στον προστάτη και το σπέρμα όλων των υγιών ανδρών που εξετάστηκαν σε Πανεπιστημιακή Μελέτη
Σύμφωνα με το Συμβούλιο της Ευρώπης, δεν αρκεί πια η αναγραφή στην ετικέτα του ελαιολάδου μόνο της ένδειξης “ΕΕ” ή “Μη ΕΕ”, καθώς πλέον απαιτείται να αναγράφεται και η χώρα προέλευσης των ελιών. Αυτή η αλλαγή, που αφορά και άλλα τρόφιμα, έρχεται ως αποτέλεσμα της αυξανόμενης ζήτησης για μεγαλύτερη διαφάνεια από τους καταναλωτές. Η πρόταση αυτή, που στηρίζεται από όλα τα κράτη μέλη της ΕΕ, συζητήθηκε στην τελευταία συνεδρίαση του Συμβουλίου Υπουργών Γεωργίας της ΕΕ (Agrifish). Οι υπουργοί γεωργίας ζητούν από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να επανεξετάσει τον Κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 1169/2011, ο οποίος αφορά την παροχή πληροφοριών στους καταναλωτές σχετικά με τα τρόφιμα, με στόχο την επέκταση της υποχρεωτικής αναγραφής της προέλευσης σε ένα ευρύτερο φάσμα αγροτικών και τροφίμων προϊόντων.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Κομμάτια γυαλιού σε αλεύρι – Αποσύρονται τρία είδη μάρκας που πωλείται στα περισσότερα καταστήματα τροφίμων
Αυτή τη στιγμή, ο εν λόγω κανονισμός απαιτεί την αναγραφή της προέλευσης μόνο για συγκεκριμένα προϊόντα, όπως το κρέας, τα αυγά, τα φρούτα και τα λαχανικά, το μέλι, το ελαιόλαδο, τα προϊόντα αλιείας, το κρασί και τα βιολογικά προϊόντα. Παράλληλα, οι εθνικές νομοθεσίες επιτρέπουν στα κράτη μέλη να ζητούν την αναγραφή της προέλευσης για προϊόντα που θεωρούν εθνικής σημασίας, όπως τα ζυμαρικά στην Ιταλία, η τομάτα και τα αλλαντικά. Ωστόσο, η υποχρέωση αυτή είναι προσωρινή και ανανεώνεται κάθε χρόνο μέσω διατάγματος της κυβέρνησης.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Aλλαντικά και καρκίνος: Πώς θα μειώσετε τον κίνδυνο
Η δημιουργία ενός κοινού συμφωνημένου καταλόγου προϊόντων σε ευρωπαϊκό επίπεδο θα επέτρεπε τη διασφάλιση ομοιομορφίας σε όλες τις χώρες της ΕΕ και θα επεκτείνονταν η λίστα με τα τρόφιμα για τα οποία θα απαιτείται η ένδειξη της προέλευσης. Η ανάγκη για μια πιο διαφανή ετικέτα είναι επιτακτική, καθώς οι καταναλωτές της ΕΕ γίνονται όλο και πιο απαιτητικοί σε σχέση με την προέλευση των τροφίμων που αγοράζουν, ιδίως σε ένα περιβάλλον όπου οι εμπορικές συμφωνίες αυξάνονται συνεχώς.
Ο Λουίτζι Σκορνταμάγκλια, Διευθύνων Σύμβουλος της Filiera Italia και Πρόεδρος της Eat Europe, υπογραμμίζει την αναγκαιότητα μιας σαφούς ένδειξης της χώρας προέλευσης, προκειμένου να εξασφαλιστεί η διαφάνεια και ο δίκαιος ανταγωνισμός στην αγορά. Η χρήση γενικών και συχνά παραπλανητικών ενδείξεων όπως “ΕΕ-Μη ΕΕ” δεν είναι πλέον αποδεκτή για τους καταναλωτές, οι οποίοι απαιτούν πλήρη πληροφόρηση για την προέλευση των πρώτων υλών, καθώς και για τα οικονομικά, κοινωνικά και περιβαλλοντικά πρότυπα παραγωγής της ΕΕ.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ποια διατροφή προστατεύει το δέρμα και καθυστερεί τη γήρανση;
Η Filiera Italia και η Eat Europe υποστηρίζουν πλήρως την πρόσκληση των κρατών μελών για γρήγορη αναθεώρηση του Κανονισμού 1169/2011, με βάση την εμπειρία που έχουν αποκτήσει χώρες όπως η Ιταλία στην εφαρμογή των κανόνων για την ένδειξη προέλευσης των πρώτων υλών. Αν και αυτή η εφαρμογή έχει σημειώσει σημαντική πρόοδο, παραμένει μερική και εφαρμοζόμενη με ανισότητα σε όλη την ΕΕ.
Η Eat Europe καλεί την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να προχωρήσει άμεσα σε αυτή την αλλαγή και να επεκτείνει την υποχρέωση αναγραφής της προέλευσης σε όσο το δυνατόν περισσότερα τρόφιμα. Αυτό δεν είναι μόνο απαραίτητο για να ικανοποιηθούν οι προσδοκίες των καταναλωτών, αλλά και για να υποστηριχθούν οι Ευρωπαίοι αγρότες, να προωθηθούν βιώσιμα συστήματα τροφίμων και να ενισχυθεί η επισιτιστική κυριαρχία της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Φωτογραφία άρθρου Shutterstock
