Νέα μελέτη του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας, καταγράφει το παγκόσμιο φορτίο από 14 παρασιτικά νοσήματα που μεταδίδονται μέσω τροφίμων και τις γεωγραφικές περιοχές με τη μεγαλύτερη επιβάρυνση
Τα παράσιτα που μεταδίδονται μέσω μολυσμένων τροφίμων εξακολουθούν να προκαλούν σημαντική επιβάρυνση στη δημόσια υγεία παγκοσμίως, παρά τη γενική μείωση των περιστατικών τις τελευταίες δύο δεκαετίες, σύμφωνα με νέα μελέτη του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (WHO), η οποία δημοσιεύθηκε στο The Lancet Global Health. Οι ερευνητές εκτιμούν ότι το 2021 σημειώθηκαν περίπου 277 εκατομμύρια περιστατικά ασθενειών που σχετίζονται με παρασιτικές λοιμώξεις οι οποίες μπορούν να μεταδοθούν μέσω της τροφής. Από αυτά, περίπου 171 εκατομμύρια αποδίδονται άμεσα στην κατανάλωση μολυσμένων τροφίμων. Οι λοιμώξεις αυτές προκάλεσαν σχεδόν 33.800 θανάτους και αντιστοιχούν σε 4,89 εκατομμύρια έτη ζωής προσαρμοσμένα ως προς την αναπηρία (DALYs), έναν δείκτη που συνυπολογίζει τόσο τους πρόωρους θανάτους όσο και τα χρόνια που ζουν οι ασθενείς με προβλήματα υγείας.
Το μεγαλύτερο φορτίο νοσηρότητας αποδίδεται στο παράσιτο Taenia solium, που προκαλεί νευροκυστικέρκωση και επιληψία, με περίπου 1,3 εκατομμύρια DALYs. Ακολουθεί το Clonorchis sinensis, ένα παράσιτο που μεταδίδεται μέσω της κατανάλωσης ωμών ή ανεπαρκώς μαγειρεμένων ψαριών γλυκού νερού, με περίπου 921.000 DALYs. Τα δύο αυτά παράσιτα συνδέονται επίσης με τους περισσότερους θανάτους από τροφιμογενείς παρασιτικές λοιμώξεις.
Η τοξοπλάσμωση αποτελεί μία από τις συχνότερες παρασιτικές λοιμώξεις. Η επίκτητη μορφή της εκτιμάται ότι προκάλεσε περίπου 53,8 εκατομμύρια περιστατικά παγκοσμίως, εκ των οποίων σχεδόν τα μισά σχετίζονται με τη διατροφή. Η συγγενής τοξοπλάσμωση, που μεταδίδεται από τη μητέρα στο έμβρυο κατά την εγκυμοσύνη, εκτιμάται ότι προκάλεσε περίπου 149.000 περιστατικά και περισσότερους από 1.000 θανάτους το 2021.
Το παράσιτο Ascaris, που προκαλεί ασκαρίαση, ευθύνεται για τον μεγαλύτερο αριθμό τροφιμογενών περιστατικών, με περίπου 143 εκατομμύρια λοιμώξεις που αποδίδονται στην κατανάλωση μολυσμένων τροφίμων. Ωστόσο, λόγω της συνήθως ηπιότερης κλινικής εικόνας, η συνολική επιβάρυνση σε θανάτους και αναπηρία είναι μικρότερη σε σύγκριση με άλλα παράσιτα.
Η μελέτη δείχνει σημαντικές γεωγραφικές διαφορές. Η μεγαλύτερη συνολική επιβάρυνση καταγράφεται στην αμερικανική ήπειρο, κυρίως εξαιτίας της νόσου Chagas, ενώ στην Αφρική σημαντικό μέρος του φορτίου οφείλεται στη νευροκυστικέρκωση. Στη Δυτική Ειρηνική Περιφέρεια του WHO η συνολική επιβάρυνση παρουσιάζει ανοδική τάση, κυρίως λόγω της αύξησης της κλωνορχίασης. Οι ερευνητές συνδέουν την εξέλιξη αυτή με τη μεγαλύτερη κατανάλωση ωμών ή ανεπαρκώς μαγειρεμένων ψαριών, αλλά και με περιβαλλοντικούς παράγοντες που ευνοούν την εξάπλωση των παρασίτων και των ενδιάμεσων ξενιστών τους.
Αντίθετα, σε παγκόσμιο επίπεδο, οι περισσότερες τροφιμογενείς παρασιτικές ασθένειες εμφανίζουν πτωτική πορεία μεταξύ 2000 και 2021, τόσο ως προς τη συχνότητα όσο και ως προς τη θνησιμότητα, με εξαίρεση ορισμένα νοσήματα, όπως η κλωνορχίαση, που παρουσιάζουν αυξητική τάση.
Οι συντάκτες της μελέτης επισημαίνουν ότι οι παρασιτικές λοιμώξεις που μεταδίδονται μέσω τροφίμων εξακολουθούν να προκαλούν σοβαρή αναπηρία και θανάτους, ιδιαίτερα σε χώρες χαμηλού και μεσαίου εισοδήματος. Για πρώτη φορά παρουσιάζονται εκτιμήσεις και σε εθνικό επίπεδο, ώστε οι υγειονομικές αρχές κάθε χώρας να μπορούν να σχεδιάζουν στοχευμένες παρεμβάσεις πρόληψης και ελέγχου. Παράλληλα, οι νέες εκτιμήσεις αποτελούν σημείο αναφοράς για την αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας των μέτρων που εφαρμόζονται για τον περιορισμό των τροφιμογενών παρασιτικών νοσημάτων.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
- ΣΚΛΑΒΕΝΙΤΗΣ: Νέο πρόστιμο σε κατάστημα της αλυσίδας για τη διαχείριση κιμά
- Ελλάδα: Ο ΕΟΦ ανακαλεί από τα ράφια δύο αρώματα λόγω κινδύνου αλλεργικής δερματίτιδας
- Έως και 9 φυτοφάρμακα σε μία ντομάτα εντόπισε ανάλυση λαχανικών από μεγάλα σουπερμάρκετ – Η εκτίμηση κινδύνου για τα παιδιά
