Η άνοδος των τιμών απειλεί το γαλλικό «σύμφωνο τροφίμων»

Μελέτη προειδοποιεί πως οι αυξανόμενες δαπάνες στέγασης και η επισιτιστική φτώχεια υπονομεύουν την πρόσβαση σε ποιοτικά τρόφιμα

Μια πρόσφατη μελέτη από το Ινστιτούτο για τη Βιώσιμη Ανάπτυξη και τις Διεθνείς Σχέσεις (IDDRI) αναλύει τις συνέπειες του πληθωρισμού των τιμών των τροφίμων μεταξύ 2022 και 2024 και προειδοποιεί για την αυξανόμενη απειλή που διατρέχει το γαλλικό «σύμφωνο τροφίμων». Το σύμφωνο αυτό θεμελιώνεται στην υπόσχεση για καθολική πρόσβαση σε ασφαλή, οικονομικά προσιτά τρόφιμα που ανταποκρίνονται στις προτιμήσεις των πολιτών. Ωστόσο, μια σειρά από φαινόμενα, ιδίως η οικονομική πίεση και η αυξανόμενη ανισότητα, απειλούν την υλοποίηση αυτής της δέσμευσης.

ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Γάλα αμυγδάλου έστειλε στο νοσοκομείο καταναλωτή – Ανακλήθηκαν 200.000 συσκευασίες

ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Έτοιμες σαλάτες από σούπερ μάρκετ πίσω από 44 τροφικές δηλητηριάσεις – Άμεση ανάκληση

Η μελέτη εντοπίζει τρεις κύριες πηγές πίεσης που διαβρώνουν τους στόχους του συμφώνου. Καταρχάς, παρατηρείται ένα αυξανόμενο χάσμα μεταξύ δύο τμημάτων της αγοράς τροφίμων: ενός τμήματος υψηλής ποιότητας, το οποίο δίνει προτεραιότητα σε δεσμεύσεις για την υγεία και το περιβάλλον, και ενός οικονομικά προσιτού, συμβατικού τμήματος με μικρή προστιθέμενη αξία. Αυτός ο διχασμός καθιστά τα ποιοτικά τρόφιμα λιγότερο προσβάσιμα. Επιπλέον, καταγράφεται μια ανησυχητική αύξηση στις περιπτώσεις επισιτιστικής φτώχειας και ανασφάλειας στους ευάλωτους πληθυσμούς. Τέλος, η συνολική πίεση στο σύστημα τροφίμων εντείνεται, εν μέρει λόγω της μετατόπισης του φαγητού σε «δευτερεύουσα» προτεραιότητα στον προϋπολογισμό των νοικοκυριών.

Η πίεση αυτή οφείλεται κυρίως στο «ψαλιδωτό φαινόμενο» στον προϋπολογισμό των νοικοκυριών, όπου οι αυξανόμενες σταθερές δαπάνες —όπως αυτές για τη στέγαση— περιορίζουν το διαθέσιμο εισόδημα για τα τρόφιμα. Ταυτόχρονα, τα νοικοκυριά δεν είναι πρόθυμα ή σε θέση να αφιερώσουν περισσότερο χρόνο στη μαγειρική στο σπίτι. Συνεπώς, απέναντι στην αύξηση των τιμών, θεωρείται απίθανη μια μαζική επιστροφή στην ετοιμασία φαγητού στο σπίτι ή μια αύξηση της προθυμίας για μεγαλύτερες δαπάνες για φαγητό. Η μελέτη σημειώνει επίσης ότι η ανοδική τάση των τιμών είναι πιθανό να τροφοδοτηθεί περαιτέρω από διαρθρωτικούς παράγοντες όπως η κλιματική αλλαγή, οι κίνδυνοι για την υγεία και η αύξηση των τιμών της ενέργειας, ενώ οι παράγοντες που θα οδηγούσαν σε μείωση των τιμών είναι αβέβαιοι και πιθανότατα ανεπαρκείς για να αντισταθμίσουν τις αυξήσεις.

ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Λουκέτο σε φούρνο – απειλή για τη δημόσια υγεία. Επιθεωρητές αντίκρισαν τρωκτικά και μούχλα [φωτο]

ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Γιατί εκρήγνυνται τα αυγά στο φούρνο μικροκυμάτων; Η επιστήμη πίσω από το επικίνδυνο φαινόμενο

Για να αντιμετωπιστεί αυτό το χάσμα και να προληφθούν οι κοινωνικές και πολιτικές συνέπειες μελλοντικών επισιτιστικών κρίσεων, η μελέτη προτείνει την ανάπτυξη μιας πολιτικής παρέμβασης από την πλευρά της ζήτησης. Η πολιτική αυτή θα πρέπει να υλοποιηθεί μέσω, αφενός, της υποστήριξης αλλαγών στη διατροφή των πολιτών προς πιο βιώσιμες και υγιεινές επιλογές, και αφετέρου, της στοχευμένης υποστήριξης των πιο ευάλωτων κατηγοριών του πληθυσμού για να διασφαλιστεί η πρόσβασή τους σε ποιοτικά τρόφιμα.