Εργαστηριακοί έλεγχοι στη Γερμανία εντόπισαν υπερβάσεις των ορίων για Ν-νιτροζαμίνες σε μπαλόνια, πιπίλες και παιδικά παιχνίδια από καουτσούκ
Το Κρατικό Χημικό και Κτηνιατρικό Ινστιτούτο της Στουτγάρδης (CVUA Stuttgart), δημοσίευσε νέα στοιχεία για την παρουσία νιτροζαμινών σε παιδικά παιχνίδια από καουτσούκ και σε μπαλόνια. Η έκθεση αναρτήθηκε στην επίσημη πύλη των ερευνητικών υπηρεσιών του κρατιδίου Baden-Württemberg Untersuchungsämter και υπογράφεται από τους Roland Perz και Diana Pfaffenroth.
Σύμφωνα με τα αποτελέσματα των εργαστηριακών ελέγχων, προϊόντα όπως μπαλόνια, μασητικά δαχτυλίδια, πιπίλες και μαλακά παιχνίδια από ελαστομερή εξακολουθούν να περιέχουν Ν-νιτροζαμίνες, ουσίες που σε μεγάλο ποσοστό θεωρούνται καρκινογόνες. Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι τα τελευταία χρόνια δεν έχει υπάρξει ουσιαστική βελτίωση στην ποιότητα των προϊόντων αυτών, με αποτέλεσμα να εξακολουθούν να κυκλοφορούν στην αγορά είδη που υπερβαίνουν τα νόμιμα όρια.
Οι νιτροζαμίνες σχηματίζονται κατά τη διαδικασία παραγωγής του καουτσούκ, γνωστή ως βουλκανισμός. Στη διαδικασία αυτή χρησιμοποιούνται θείο και χημικοί επιταχυντές ώστε το φυσικό λάτεξ να αποκτήσει ελαστικότητα και αντοχή. Ωστόσο, ως παραπροϊόν δημιουργούνται ανεπιθύμητες χημικές ενώσεις, μεταξύ αυτών και οι νιτροζαμίνες. Το ινστιτούτο σημειώνει ότι υπάρχουν τεχνικές για παραγωγή καουτσούκ χωρίς νιτροζαμίνες, αλλά απαιτούν υψηλότερο κόστος και πιο σύνθετη παραγωγική διαδικασία.
Οι έλεγχοι πραγματοποιήθηκαν σε προϊόντα που έρχονται σε επαφή με το στόμα ή με βλεννογόνους, κυρίως παιδικά παιχνίδια και μπαλόνια. Τα δείγματα εξετάστηκαν με ειδικό διάλυμα που προσομοιώνει το ανθρώπινο σάλιο, ώστε να υπολογιστεί πόσες ουσίες μπορούν να μεταφερθούν στον οργανισμό. Στη συνέχεια, οι επιστήμονες πρόσθεσαν υδροχλωρικό οξύ για να προσομοιώσουν το περιβάλλον του στομαχιού και να μετρήσουν αν μπορούν να σχηματιστούν επιπλέον νιτροζαμίνες. Η ανάλυση έγινε με τη μέθοδο LC-MS/MS, δηλαδή συνδυασμό υγρής χρωματογραφίας και φασματομετρίας μάζας.
Για τα μπαλόνια, την περίοδο 2022–2025 εξετάστηκαν συνολικά 42 δείγματα. Από αυτά, τα 34 κρίθηκαν συμβατά με τη νομοθεσία, ενώ οκτώ δείγματα παρουσίασαν υπέρβαση των ορίων. Με βάση τα στοιχεία της υπηρεσίας, περίπου ένα στα πέντε μπαλόνια που ελέγχθηκαν δεν πληρούσε τις νομικές προδιαγραφές. Οι συγκεντρώσεις νιτροζαμινών στα προβληματικά δείγματα ξεπερνούσαν κατά μέσο όρο 3,5 φορές το επιτρεπόμενο όριο.
Αντίστοιχα ευρήματα προέκυψαν και για προϊόντα που προορίζονται για βρέφη και μικρά παιδιά. Από τις 18 δοκιμές που πραγματοποιήθηκαν σε πιπίλες, μασητικά και μαλακά λαστιχένια παιχνίδια, οι 14 ήταν εντός ορίων, ενώ οι υπόλοιπες παρουσίασαν παραβάσεις. Το ινστιτούτο τονίζει ότι η έκθεση των παιδιών σε αυτές τις ουσίες μέσω τέτοιων αντικειμένων θεωρείται πιο προβληματική, επειδή τα προϊόντα αυτά τοποθετούνται συστηματικά στο στόμα.
Οι γερμανικές αρχές υπενθυμίζουν ότι οι κατασκευαστές υποχρεούνται να αναγράφουν στις συσκευασίες μπαλονιών προειδοποίηση για χρήση τρόμπας αντί φυσήματος με το στόμα, ώστε να περιορίζεται η επαφή με τις ουσίες. Παράλληλα, οι ειδικοί συνιστούν τη χρήση εναλλακτικών προϊόντων από σιλικόνη για βρέφη και μικρά παιδιά.