Οστά, καρδιά, μύες και ορμόνες αλλάζουν μετά την περιεμμηνόπαυση και ορισμένα συμπληρώματα έχουν ισχυρότερη τεκμηρίωση από άλλα
Η γήρανση δεν είναι ίδια για όλους, αλλά για τις γυναίκες η μετάβαση στην εμμηνόπαυση σηματοδοτεί μια περίοδο έντονων φυσιολογικών αλλαγών που επηρεάζουν πολλαπλά συστήματα του οργανισμού ταυτόχρονα. Η μείωση των οιστρογόνων επιταχύνει την απώλεια οστικής μάζας, αυξάνει τον καρδιαγγειακό κίνδυνο, επηρεάζει τη μυϊκή μάζα και τη γνωστική λειτουργία. Σε αυτό το πλαίσιο, η αγορά συμπληρωμάτων για γυναίκες άνω των 40 επεκτείνεται ταχύτατα, με αποτέλεσμα να συνυπάρχουν προϊόντα με ισχυρή επιστημονική τεκμηρίωση και άλλα που στηρίζονται κυρίως σε παραδοσιακή χρήση ή ανεπαρκή κλινικά δεδομένα.
Οι ανάγκες ξεκινούν να αλλάζουν σταδιακά ήδη από τα 30, καθώς η μυϊκή μάζα αρχίζει να μειώνεται με ρυθμό 3 έως 5% ανά δεκαετία, ενώ μετά την εμμηνόπαυση ο ρυθμός αυτός μπορεί να φτάσει έως και 10% στην πρώτη δεκαετία. Παράλληλα, η οστεοπόρωση επηρεάζει δυσανάλογα τις γυναίκες, και η υπέρταση και η δυσλιπιδαιμία αυξάνονται μετά τα 50. Η αντιφλεγμονώδης δράση των οιστρογόνων εξαφανίζεται, συμβάλλοντας σε συστηματική φλεγμονή που συνδέεται με αλλαγές στη γνωστική λειτουργία, τη διάθεση και τον ύπνο.
Βιταμίνη D3 και ασβέστιο
Η βιταμίνη D3 παραμένει από τα πιο τεκμηριωμένα συμπληρώματα για γυναίκες μετά τα 40. Η μειωμένη αποτελεσματικότητα του μεταβολισμού της βιταμίνης D λόγω χαμηλότερων οιστρογόνων καθιστά τη συμπλήρωσή της ακόμη πιο σημαντική σε αυτή την ηλικιακή ομάδα. Σε συνδυασμό με ασβέστιο, υποστηρίζει την οστική υγεία και την αρτηριακή πίεση, όπως έδειξε και η μελέτη του Αμερικανικού Πανεπιστημίου της Βηρυτού που εξετάσαμε πρόσφατα. Ανασκόπηση κλινικών δοκιμών δείχνει ότι ο συνδυασμός βιταμινών D και K μπορεί επίσης να έχει θετική επίδραση στην καρδιαγγειακή υγεία και την οστική πυκνότητα σε μετεμμηνοπαυσιακές γυναίκες.
Ωμέγα-3 και μαγνήσιο
Τα ωμέγα-3 λιπαρά οξέα έχουν τεκμηριωμένη δράση στη βελτίωση του λιπιδαιμικού προφίλ και στη μείωση της συστηματικής φλεγμονής, που επιδεινώνεται μετά την εμμηνόπαυση. Είναι ιδιαίτερα χρήσιμα για γυναίκες με αυξημένο καρδιαγγειακό κίνδυνο ή με ιστορικό υψηλής χοληστερόλης. Το μαγνήσιο συμβάλλει στον ύπνο, στη ρύθμιση της αρτηριακής πίεσης και στη μυϊκή λειτουργία, ενώ η ανεπάρκειά του είναι κοινή σε γυναίκες μετά την εμμηνόπαυση.
Κολλαγόνο, κρεατίνη και ισοφλαβόνες
Το κολλαγόνο έχει αρχίσει να συγκεντρώνει ερευνητικό ενδιαφέρον για την οστική υγεία. Ετήσια κλινική δοκιμή σε μετεμμηνοπαυσιακές γυναίκες διαπίστωσε μικρές αλλά στατιστικά σημαντικές αυξήσεις στην οστική πυκνότητα σε σύγκριση με ομάδα placebo. Η κρεατίνη, που εξετάστηκε διεξοδικά στο κείμενο για τις εφαρμογές της πέρα από το γυμναστήριο, εμφανίζει υποσχόμενα αλλά ακόμη προκαταρκτικά αποτελέσματα για μυϊκή διατήρηση και γνωστική λειτουργία σε μετεμμηνοπαυσιακές γυναίκες. Οι ισοφλαβόνες σόγιας, που μιμούνται τη δράση των οιστρογόνων, μπορεί να μειώσουν τα εξάψεις και να υποστηρίξουν την οστική υγεία και τη γνωστική λειτουργία μετά την εμμηνόπαυση, αν και η αποτελεσματικότητά τους εξαρτάται από το αν ο οργανισμός παράγει ισοφλαβόνη S-equol μέσω του εντερικού μικροβιώματος.
Τι να προσέξει κανείς
Η αγορά γυναικείων συμπληρωμάτων συμπεριλαμβάνει και σκευάσματα με βότανα όπως μαύρο κόχος, τριφύλλι, dong quai και shatavari, που χρησιμοποιούνται παραδοσιακά για τη διαχείριση συμπτωμάτων εμμηνόπαυσης. Η επιστημονική τεκμηρίωση για τα περισσότερα από αυτά παραμένει ανεπαρκής ή αντιφατική. Επιπλέον, ορισμένα βότανα αλληλεπιδρούν με φάρμακα ή αντενδείκνυνται σε γυναίκες με ιστορικό ορμονοεξαρτώμενων παθήσεων. Σε κάθε περίπτωση, η επιλογή συμπληρωμάτων πρέπει να βασίζεται σε αιματολογικές εξετάσεις που αναδεικνύουν πραγματικές ελλείψεις και σε συνεννόηση με γιατρό ή διαιτολόγο, καθώς η αποτελεσματικότητα εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τα βασικά επίπεδα κάθε ατόμου.
