Νέο ευρωπαϊκό πλαίσιο για τις πλαστικές φιάλες PET με κοινή μεθοδολογία υπολογισμού του ανακυκλωμένου περιεχομένου και κανόνες για τη χημική ανακύκλωση
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή υιοθέτησε νέο κανονιστικό πλαίσιο για την ανακύκλωση πλαστικών φιαλών ποτών μίας χρήσης που κατασκευάζονται κυρίως από τερεφθαλικό πολυαιθυλένιο (PET), θεσπίζοντας για πρώτη φορά ενιαία μεθοδολογία για τον υπολογισμό, την επαλήθευση και την αναφορά του χημικά ανακυκλωμένου περιεχομένου. Η πρωτοβουλία εντάσσεται στη δέσμη μέτρων για τα πλαστικά που παρουσίασε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή τον Δεκέμβριο του 2025.
Οι νέοι κανόνες αποσκοπούν στη διασφάλιση διαφάνειας κατά τον υπολογισμό της ανακυκλωμένης πρώτης ύλης που χρησιμοποιείται στην παραγωγή νέων πλαστικών φιαλών PET μίας χρήσης. Παράλληλα, δημιουργούν ενιαίες προϋποθέσεις για τις επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στον τομέα της ανακύκλωσης πλαστικών και ενισχύουν τη σταθερότητα του επενδυτικού περιβάλλοντος για τη βιομηχανία ανακύκλωσης. Η μεθοδολογία μπορεί να εφαρμοστεί σε όλες τις τεχνολογίες ανακύκλωσης, τόσο στη μηχανική όσο και στη χημική ανακύκλωση. Με τον τρόπο αυτό διευκολύνεται η συμμόρφωση των κρατών-μελών με τους στόχους ανακυκλωμένου περιεχομένου που προβλέπει η Οδηγία για τα Πλαστικά Μίας Χρήσης.
Η μηχανική ανακύκλωση παραμένει σήμερα η κυρίαρχη μέθοδος διαχείρισης πλαστικών αποβλήτων. Η διαδικασία περιλαμβάνει τη διαλογή, τον καθαρισμό, τον τεμαχισμό και την επαναδιαμόρφωση των πλαστικών υλικών ώστε να χρησιμοποιηθούν για την παραγωγή νέων προϊόντων. Ωστόσο, ορισμένα ρεύματα πλαστικών αποβλήτων δεν μπορούν να ανακυκλωθούν αποτελεσματικά με μηχανικές μεθόδους. Σε αυτά περιλαμβάνονται πλαστικά που φέρουν υπολείμματα τροφίμων, περιέχουν πρόσθετες ουσίες ή αποτελούνται από σύνθετα και μικτά υλικά που δυσχεραίνουν την ανακύκλωση.
Στις περιπτώσεις αυτές, η χημική ανακύκλωση λειτουργεί συμπληρωματικά. Η συγκεκριμένη τεχνολογία διασπά τα πλαστικά σε μικρότερα μόρια, τα οποία μπορούν να χρησιμοποιηθούν ως πρώτη ύλη για την παραγωγή νέων πλαστικών ή άλλων χημικών προϊόντων. Η διαδικασία επιτρέπει την αξιοποίηση μεγαλύτερου όγκου πλαστικών αποβλήτων στο πλαίσιο της κυκλικής οικονομίας, ιδιαίτερα σε εφαρμογές όπου απαιτούνται υψηλές προδιαγραφές ποιότητας, όπως τα υλικά που προορίζονται για επαφή με τρόφιμα. Στην πρώτη φάση εφαρμογής των νέων κανόνων, ως ανακυκλωμένο πλαστικό θα υπολογίζεται υλικό που προέρχεται από κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου (ΕΟΧ), όπου η συμμόρφωση με την ευρωπαϊκή περιβαλλοντική νομοθεσία μπορεί να επαληθευτεί πλήρως.
Από τις 21 Νοεμβρίου 2027 θα μπορεί να συνυπολογίζεται και ανακυκλωμένο πλαστικό που προέρχεται από χώρες του Οργανισμού Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης (ΟΟΣΑ), εκτός εάν αποκλείεται βάσει του Κανονισμού για τις Μεταφορές Αποβλήτων. Επιπλέον, υλικά από χώρες εκτός ΟΟΣΑ θα μπορούν επίσης να προσμετρώνται, εφόσον καλύπτονται από συμφωνίες που διασφαλίζουν ισοδύναμα πρότυπα προστασίας της ανθρώπινης υγείας και του περιβάλλοντος, σύμφωνα με τις σχετικές απαιτήσεις της Οδηγίας-Πλαίσιο για τα Απόβλητα και του Κανονισμού για τις Συσκευασίες και τα Απόβλητα Συσκευασίας. Η ανακυκλωμένη πρώτη ύλη θα υπολογίζεται για την επίτευξη των ευρωπαϊκών στόχων μόνο όταν πληροί αξιόπιστα, ιχνηλάσιμα και περιβαλλοντικά τεκμηριωμένα πρότυπα. Η εκτελεστική πράξη πρόκειται να δημοσιευθεί σύντομα στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης και θα τεθεί σε ισχύ είκοσι ημέρες μετά τη δημοσίευσή της.
Για την προετοιμασία των νέων κανόνων, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή πραγματοποίησε διαβούλευση με τους ενδιαφερόμενους φορείς. Τον Φεβρουάριο του 2026, οι εκπρόσωποι των κρατών-μελών ενέκριναν την πρόταση κατά τη συνεδρίαση της Επιτροπής Τεχνικής Προσαρμογής για τα Απόβλητα, ενώ το μέτρο κοινοποιήθηκε και στον Παγκόσμιο Οργανισμό Εμπορίου, δίνοντας στα μέλη του τη δυνατότητα να υποβάλουν παρατηρήσεις.
Η Επίτροπος Περιβάλλοντος, Ανθεκτικότητας των Υδάτων και Ανταγωνιστικής Κυκλικής Οικονομίας, Τζέσικα Ρόσβαλ, δήλωσε ότι ο ευρωπαϊκός κλάδος ανακύκλωσης πλαστικών αντιμετωπίζει αυξανόμενες προκλήσεις και ότι οι νέοι κανόνες για τη χημική ανακύκλωση συμβάλλουν στην αντιμετώπισή τους, παρέχοντας στη βιομηχανία μεγαλύτερη κανονιστική βεβαιότητα για επενδύσεις και ανάπτυξη νέων τεχνολογιών. Όπως σημείωσε, το νέο πλαίσιο υποστηρίζει τη συμπληρωματική λειτουργία της χημικής και της μηχανικής ανακύκλωσης, ενισχύει την ανταγωνιστικότητα της ευρωπαϊκής βιομηχανίας και συμβάλλει στην πορεία προς μια κυκλική οικονομία.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
- Διαδικτυακό σεμινάριο για την Προληπτική Επισήμανση Αλλεργιογόνων στα τρόφιμα (PAL) – TÜV NORD HELLAS & CibumLEARNING
- Ελλάδα: Βρέθηκαν κολοβακτηρίδια, E. coli και εντερόκοκκοι σε παγάκια – Έρευνα της ΕΕΔΥΠΠΠ σε 965 δείγματα πάγου από την εστίαση
- Αλεύρι: Νέα ευρωπαϊκή ειδοποίηση και ανάκληση λόγω επικίνδυνης τοξίνης σε επίπεδο 300% πάνω από το νόμιμο όριο
