Μελέτη σε σχεδόν 93.000 ανθρώπους διαπιστώνει ότι η υγιεινή φυτική διατροφή μειώνει τον κίνδυνο νόσου Αλτσχάιμερ
Η φυτική διατροφή έχει αποκτήσει τα τελευταία χρόνια ισχυρή επιστημονική υποστήριξη για τη μείωση κινδύνου διαβήτη και υπέρτασης. Η σχέση της με τη νόσο Αλτσχάιμερ και τις άλλες μορφές άνοιας ήταν ωστόσο λιγότερο τεκμηριωμένη. Νέα μελέτη που δημοσιεύτηκε στις 8 Απριλίου 2026 στο επιστημονικό περιοδικό Neurology της Αμερικανικής Ακαδημίας Νευρολογίας έρχεται να καλύψει αυτό το κενό με ένα από τα μεγαλύτερα δείγματα που έχουν μελετηθεί ποτέ για αυτό το ερώτημα.
Η έρευνα παρακολούθησε 92.849 ανθρώπους με μέσο ηλικία 59 ετών κατά την έναρξη, για διάστημα κατά μέσο όρο 11 ετών. Συμμετείχαν άτομα αφροαμερικανικής, ιαπωνο-αμερικανικής, λατινοαμερικανικής, λευκής και αυτόχθονης χαβαϊανής καταγωγής. Κατά τη διάρκεια της παρακολούθησης, 21.478 συμμετέχοντες ανέπτυξαν νόσο Αλτσχάιμερ ή άλλη μορφή άνοιας.
Η ποιότητα της φυτικής διατροφής είναι το κλειδί
Οι ερευνητές του Πανεπιστημίου της Χαβάης αξιολόγησαν τρεις διαφορετικούς τύπους φυτικής διατροφής. Η συνολική φυτική διατροφή αναφέρεται απλώς στην κατανάλωση περισσότερων φυτικών τροφών σε σχέση με ζωικά προϊόντα, χωρίς να λαμβάνεται υπόψη η ποιότητα. Η υγιεινή φυτική διατροφή δίνει προτεραιότητα σε δημητριακά ολικής άλεσης, φρούτα, λαχανικά, φυτικά έλαια, ξηρούς καρπούς, όσπρια και τσάι ή καφέ. Η κακής ποιότητας φυτική διατροφή περιλαμβάνει επεξεργασμένα δημητριακά, χυμούς φρούτων, πατάτες και πρόσθετα σάκχαρα, τρόφιμα που συνήθως καταναλώνονται ως μέρος γρήγορου φαγητού ή επεξεργασμένων γευμάτων.
Τα αποτελέσματα ήταν σαφή. Όσοι ακολουθούσαν την υγιεινή φυτική διατροφή σε υψηλότερο βαθμό εμφάνισαν 7% χαμηλότερο κίνδυνο άνοιας σε σύγκριση με εκείνους που την ακολουθούσαν λιγότερο. Αντίθετα, όσοι κατανάλωναν τα περισσότερα τρόφιμα κακής ποιότητας φυτικής διατροφής εμφάνισαν 6% υψηλότερο κίνδυνο. Όταν αξιολογήθηκε η συνολική φυτική διατροφή χωρίς διάκριση ποιότητας, ο κίνδυνος ήταν 12% χαμηλότερος στην ομάδα με τη μεγαλύτερη κατανάλωση φυτικών τροφών.
Η αλλαγή διατροφής με την πάροδο του χρόνου έχει επίσης επίδραση
Ένα ιδιαίτερα σημαντικό εύρημα προέκυψε από την ανάλυση υποομάδας 45.065 συμμετεχόντων που συμπλήρωσαν ξανά ερωτηματολόγιο διατροφής μετά από 10 χρόνια. Όσοι μετακινήθηκαν προς κακής ποιότητας φυτική διατροφή εμφάνισαν 25% υψηλότερο κίνδυνο άνοιας σε σύγκριση με εκείνους που διατήρησαν τις συνήθειές τους. Αντίθετα, όσοι απομακρύνθηκαν από την κακής ποιότητας φυτική διατροφή εμφάνισαν 11% χαμηλότερο κίνδυνο.
Εξίσου σημαντικό είναι ότι τα ευεργετικά αποτελέσματα παρατηρήθηκαν ακόμα και σε άτομα που άρχισαν να βελτιώνουν τη διατροφή τους σε μεγαλύτερη ηλικία, για παράδειγμα μετά τα 60. Αυτό αμφισβητεί την αντίληψη ότι οι διατροφικές αλλαγές έχουν νόημα μόνο στα νεότερα χρόνια και υποδηλώνει ότι ο εγκέφαλος παραμένει ευαίσθητος στη διατροφή σε κάθε ηλικία.
Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι η μελέτη αποδεικνύει συσχέτιση και όχι αιτιώδη σχέση, και ότι τα δεδομένα διατροφής βασίστηκαν σε ερωτηματολόγια αυτοαναφοράς, τα οποία ενέχουν πάντα κάποιο βαθμό ανακρίβειας. Η έρευνα χρηματοδοτήθηκε από το Εθνικό Ινστιτούτο Γήρανσης και το Εθνικό Ινστιτούτο Καρκίνου των ΗΠΑ.
