Τα εσπεριδοειδή αποτελούν μια εύκολη προσθήκη στην καθημερινή διατροφή και, όταν καταναλώνονται τακτικά, μπορούν να προσφέρουν σημαντικές ποσότητες φυτικών ινών, βιταμίνης C, καλίου, φυλλικού οξέος και φλαβονοειδών. Πορτοκάλια, μανταρίνια, γκρέιπφρουτ, λεμόνια και λάιμ διαφέρουν μεταξύ τους ως προς τη διατροφική τους σύσταση, έχουν όμως κοινό χαρακτηριστικό την υψηλή περιεκτικότητα σε νερό και μια σειρά από μικροθρεπτικά συστατικά που συνδέονται με βασικές λειτουργίες του οργανισμού. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν οι φυτικές ίνες που περιέχονται κυρίως στο ολόκληρο φρούτο. Ένα μικρό πορτοκάλι προσφέρει περίπου 2,3 γραμμάρια φυτικών ινών, ενώ ένα μεγάλο μανταρίνι περίπου 2,1 γραμμάρια. Μέρος αυτών είναι διαλυτές ίνες, όπως η πηκτίνη, οι οποίες επιβραδύνουν την πέψη και μπορούν να συμβάλουν σε πιο σταδιακή απορρόφηση των σακχάρων. Παράλληλα, οι αδιάλυτες ίνες αυξάνουν τον όγκο του εντερικού περιεχομένου και υποστηρίζουν τη φυσιολογική λειτουργία του πεπτικού συστήματος. Η συστηματική κατανάλωση εσπεριδοειδών μπορεί να συμβάλει στην πρόσληψη φυτικών ινών που συχνά υπολείπεται των διατροφικών συστάσεων. Οι ίνες δεν συνδέονται μόνο με τη λειτουργία του εντέρου, αλλά και με τον κορεσμό, καθώς επιβραδύνουν την κένωση του στομάχου και μπορούν να περιορίσουν την ανάγκη για συχνή κατανάλωση τροφής. Η πηκτίνη των εσπεριδοειδών έχει επίσης μελετηθεί για τη σχέση της με τον μεταβολισμό των λιπιδίων και τη χοληστερόλη.
Τα εσπεριδοειδή περιέχουν παράλληλα φλαβονοειδή και άλλες φυτικές ενώσεις με αντιοξειδωτικές ιδιότητες. Οι ουσίες αυτές βρίσκονται σε διαφορετικές συγκεντρώσεις ανάλογα με το είδος και την ποικιλία του φρούτου και αποτελούν μέρος της συνολικής διατροφικής αξίας τους. Η βιταμίνη C λειτουργεί επίσης ως αντιοξειδωτικό και συμμετέχει στη φυσιολογική λειτουργία του ανοσοποιητικού συστήματος, ενώ είναι απαραίτητη για τον σχηματισμό κολλαγόνου, μιας πρωτεΐνης που συμβάλλει στη φυσιολογική κατάσταση του δέρματος, των αγγείων, των οστών και του συνδετικού ιστού.
Ένα ακόμη στοιχείο που συχνά περνά απαρατήρητο αφορά το κάλιο, το οποίο περιέχεται στα εσπεριδοειδή και συμβάλλει στη φυσιολογική λειτουργία των μυών και του νευρικού συστήματος. Το κάλιο συμμετέχει επίσης στη διατήρηση της φυσιολογικής αρτηριακής πίεσης. Το φυλλικό οξύ, που υπάρχει επίσης σε αρκετά εσπεριδοειδή, είναι απαραίτητο για τη φυσιολογική σύνθεση του DNA και τον σχηματισμό των κυττάρων του αίματος.
Η βιταμίνη C βοηθά και στην απορρόφηση του σιδήρου
Ένα από τα πιο συγκεκριμένα διατροφικά οφέλη των εσπεριδοειδών αφορά τη βελτίωση της απορρόφησης του μη αιμικού σιδήρου. Πρόκειται για τη μορφή σιδήρου που βρίσκεται κυρίως σε φυτικές τροφές, όπως τα όσπρια, τα πράσινα φυλλώδη λαχανικά και ορισμένα εμπλουτισμένα τρόφιμα. Η βιταμίνη C μπορεί να αυξήσει την ποσότητα αυτού του σιδήρου που απορροφά ο οργανισμός, επομένως ένα πορτοκάλι ή ένα μανταρίνι στο ίδιο γεύμα με φυτικές πηγές σιδήρου μπορεί να έχει πρακτική διατροφική αξία. Η επιλογή του ολόκληρου φρούτου αντί του χυμού έχει επίσης σημασία. Όταν το πορτοκάλι ή το μανταρίνι καταναλώνεται ολόκληρο, διατηρούνται οι φυτικές ίνες και αυξάνεται το αίσθημα κορεσμού. Στον χυμό, μεγάλο μέρος των ινών χάνεται κατά την επεξεργασία, ενώ είναι ευκολότερο να καταναλωθεί η ποσότητα σακχάρων που περιέχεται σε αρκετά φρούτα μέσα σε ένα ποτήρι. Για αυτό, η κατανάλωση ολόκληρου φρούτου αποτελεί συνήθως πιο ολοκληρωμένη διατροφική επιλογή από την κατανάλωση χυμού.
Τα εσπεριδοειδή προσφέρουν επίσης σημαντική ποσότητα νερού, γεγονός που συμβάλλει στην ημερήσια πρόσληψη υγρών. Ένα μικρό πορτοκάλι αποτελείται περίπου κατά 87% από νερό, ενώ ο άγλυκος χυμός γκρέιπφρουτ περιέχει ακόμη μεγαλύτερο ποσοστό. Παράλληλα, η βιταμίνη C που περιέχουν δεν λειτουργεί ως θεραπεία για το κοινό κρυολόγημα, αλλά είναι απαραίτητη για τη φυσιολογική λειτουργία του ανοσοποιητικού συστήματος και για τη σύνθεση κολλαγόνου.
Υπάρχει, ωστόσο, μια σημαντική διατροφική ιδιαιτερότητα που αφορά το γκρέιπφρουτ. Το συγκεκριμένο εσπεριδοειδές περιέχει ουσίες οι οποίες μπορούν να επηρεάσουν τον μεταβολισμό ορισμένων φαρμάκων, αυξάνοντας ή μειώνοντας την ποσότητα της δραστικής ουσίας που φτάνει στην κυκλοφορία του αίματος. Η αλληλεπίδραση αφορά συγκεκριμένες φαρμακευτικές ουσίες και δεν σημαίνει ότι το γκρέιπφρουτ αποτελεί γενικά προβληματική τροφή. Σε άτομα που λαμβάνουν φαρμακευτική αγωγή, η συμβατότητα με το συγκεκριμένο φρούτο εξαρτάται από το φάρμακο που χρησιμοποιείται.
