Όσα γνωρίζει η επιστήμη για την απόλαυση ενός ανθρακούχου αναψυκτικού
Οι καταναλωτές το υποστηρίζουν εδώ και δεκαετίες και η επιστήμη φαίνεται πως τους δικαιώνει τουλάχιστον εν μέρει: Η Coca-Cola όντως έχει καλύτερη γεύση όταν πίνεται από γυάλινο μπουκάλι σε σχέση με αλουμινένιο κουτάκι ή πλαστική φιάλη! Η αίσθηση ότι «η γεύση είναι διαφορετική» δεν είναι απλώς ψυχολογική αλλά συνδέεται με ιδιότητες των υλικών της συσκευασίας τη συμπεριφορά του διοξειδίου του άνθρακα και τον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβανόμαστε το άρωμα και τη θερμοκρασία.
Η βασική αρχή ξεκινά από τη χημεία των υλικών. Το γυαλί είναι χημικά αδρανές και μη πορώδες. Αυτό σημαίνει ότι δεν αντιδρά με το περιεχόμενο ούτε απορροφά ή εκλύει ουσίες που θα μπορούσαν να επηρεάσουν το αρωματικό και γευστικό προφίλ του αναψυκτικού. Αντίθετα οι πλαστικές φιάλες από PET παρουσιάζουν μικρή αλλά υπαρκτή διαπερατότητα στα αέρια. Σε βάθος χρόνου και ιδίως υπό δυσμενείς συνθήκες αποθήκευσης όπως αυξημένη θερμοκρασία και έκθεση σε ηλιακή ακτινοβολία μπορεί να σημειωθεί απώλεια διοξειδίου του άνθρακα. Πειραματικά δεδομένα της βιομηχανίας συσκευασίας έχουν δείξει ότι σε διάστημα περίπου δώδεκα εβδομάδων κακής αποθήκευσης ένα πλαστικό μπουκάλι μπορεί να χάσει έως και 15 τοις εκατό του CO₂ γεγονός που μεταφράζεται σε πιο «επίπεδη» αίσθηση στο στόμα.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Οι μάρκες καλλυντικών που τεκμηριώνουν την ασφάλεια με… δοκιμές σε συγγενείς! Έλεγχος σε 147 επιχειρήσεις έδειξε τοξικές ουσίες
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Κρέμες προσώπου: Γιατί δεν πρέπει ΠΟΤΕ να παίρνετε το προϊόν από το βάζο με τα δάχτυλα
Το διοξείδιο του άνθρακα είναι κρίσιμο για την εμπειρία κατανάλωσης. Οι φυσαλίδες δεν προσφέρουν μόνο τον χαρακτηριστικό αφρισμό αλλά επηρεάζουν άμεσα την αντίληψη της οξύτητας της φρεσκάδας και της έντασης της γεύσης. Η θερμοκρασία παίζει εδώ καθοριστικό ρόλο καθώς το CO₂ είναι περισσότερο από δύο φορές πιο διαλυτό σε παγωμένο υγρό σε σχέση με ένα που βρίσκεται σε θερμοκρασία δωματίου. Αν ένα ανθρακούχο ποτό ζεσταθεί μέσα στη συσκευασία μέρος του αερίου μετακινείται στον ελεύθερο χώρο κάτω από το καπάκι και απελευθερώνεται με το άνοιγμα. Αν και μπορεί να επαναδιαλυθεί με εκ νέου ψύξη η διαδικασία δεν είναι στιγμιαία και η αίσθηση «ξεφουσκώματος» γίνεται εύκολα αντιληπτή.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Και στο TEMU πωλήθηκαν γυναικεία προϊόντα που ενέχουν κίνδυνο εκδήλωσης συνδρόμου τοξικού σοκ (Φωτογραφία)
Τα αλουμινένια κουτάκια από την άλλη πλευρά δεν είναι γυμνό μέταλλο στο εσωτερικό τους. Φέρουν πολυμερική επένδυση σχεδιασμένη ώστε να αποτρέπει την επαφή του ποτού με το αλουμίνιο και να προστατεύει το γευστικό προφίλ. Παρά το γεγονός ότι η πιθανή μετανάστευση ουσιών από την επένδυση θεωρείται εξαιρετικά χαμηλή ορισμένοι καταναλωτές με αυξημένη ευαισθησία στη γεύση μετάλλου αναφέρουν ότι αντιλαμβάνονται διαφοροποίηση ιδιαίτερα τη στιγμή που το υγρό έρχεται σε επαφή με το χείλος του κουτιού κατά την κατανάλωση.
Ενδιαφέρον παρουσιάζουν και οι ενώσεις που σχετίζονται με το πλαστικό. Η ακεταλδεΰδη ουσία που συνδέεται με την παραγωγή του PET έχει ενοχοποιηθεί για την ελαφρά «πλαστική» επίγευση που δηλώνει μερίδα καταναλωτών. Οι συγκεντρώσεις είναι μικρές και εντός προδιαγραφών ασφαλείας ωστόσο η ανθρώπινη γεύση είναι εξαιρετικά ευαίσθητη και ακόμη και ανεπαίσθητες διαφορές μπορούν να γίνουν αντιληπτές.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Μοσχαρίσιος κιμάς με … καουτσούκ στα ψυγεία σούπερ μάρκετ – Ανάκληση και επιστροφή χρημάτων στο διπλάσιο της τιμής αγοράς
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Πρόσθεσαν παράνομη και επικίνδυνη ουσία για να γλυκάνουν το κρασί – Άμεση ανάκληση μετά τον έλεγχο των αρχών
Πέρα όμως από την καθαρή χημεία υπεισέρχονται και παράγοντες φυσιολογίας και αισθητηριακής αντίληψης. Το σχήμα της συσκευασίας και το άνοιγμα από το οποίο πίνεται το ποτό μεταβάλλουν τον τρόπο με τον οποίο απελευθερώνονται τα αρώματα και το πώς το υγρό κατανέμεται στη γλώσσα. Ένας στενός λαιμός γυάλινου μπουκαλιού μπορεί να κατευθύνει διαφορετικά τη ροή σε σχέση με το ευρύ άνοιγμα ενός κουτιού επηρεάζοντας διακριτικά την εμπειρία.
Οι υποκειμενικές εντυπώσεις των καταναλωτών έχουν δοκιμαστεί και σε «τυφλές» δοκιμές. Σε δημοσιογραφικό πείραμα που δημοσιεύθηκε στον διεθνή Τύπο συμμετέχοντες με δεμένα τα μάτια κλήθηκαν να διακρίνουν Diet Coke από κουτάκι γυάλινο και πλαστικό μπουκάλι καθώς και προϊόν ιδιωτικής ετικέτας. Τα αποτελέσματα ήταν μικτά. Οι περισσότεροι δυσκολεύτηκαν να αναγνωρίσουν τη συσκευασία προέλευσης ενώ υπήρξαν και περιπτώσεις πλήρους αποτυχίας. Το εύρημα αυτό υποδηλώνει ότι αν και οι φυσικοχημικές διαφορές υπάρχουν η ανθρώπινη αντίληψη επηρεάζεται έντονα από προσδοκίες, συνήθεια και περιβάλλον κατανάλωσης.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ελλάδα: Πάνω από 1 εκατομμύριο τα πρόστιμα από το ΔΙΜΕΑ σε σουπερμάρκετ και εταιρείες τροφίμων – Ο λόγος και η αντίδραση των εταιρειών
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Πώς τα φάρμακα GLP-1 μπορεί να οδηγήσουν σε νέες διατροφικές διαταραχές
Ξεχωριστό κεφάλαιο αποτελεί η κατανάλωση από μηχανές διάθεσης αναψυκτικών. Στις Ηνωμένες Πολιτείες έχει συζητηθεί εκτενώς η φήμη ότι η Coca-Cola στα McDonald’s «έχει καλύτερη γεύση». Δημοσιεύματα έχουν αποδώσει το φαινόμενο σε πρακτικές όπως η μεταφορά σιροπιού σε ανοξείδωτες δεξαμενές ο αυστηρός έλεγχος θερμοκρασίας η ποιότητα του νερού και η συντήρηση του εξοπλισμού. Ακόμη και λεπτομέρειες όπως η διάμετρος του καλαμακιού έχουν αναφερθεί ως παράγοντες που μπορούν να επηρεάσουν την αντίληψη της γεύσης.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Τυρί cottage ή αυγό: Ποιο τρόφιμο περιέχει περισσότερη πρωτεΐνη; – Αναλυτικοί πίνακες διατροφικής σύγκρισης
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Αποτοξίνωση από τη ζάχαρη: Συμβουλές για να τα καταφέρετε ευκολότερα
Τι ισχύει τελικά στην καθημερινότητα του καταναλωτή. Οι επιστήμονες της τεχνολογίας τροφίμων επισημαίνουν ότι η συνταγή του προϊόντος είναι η ίδια ανεξαρτήτως συσκευασίας όπως άλλωστε δηλώνουν και οι ίδιες οι εταιρείες. Ωστόσο ο χρόνος και οι συνθήκες αποθήκευσης η θερμοκρασία και οι ιδιότητες των υλικών μπορούν να επηρεάσουν την ενανθράκωση και δευτερευόντως τη γευστική εμπειρία.
Ακόμη και πρακτικά ερωτήματα όπως αν το μπουκάλι πρέπει να φυλάσσεται όρθιο ή ξαπλωτό στο ψυγείο έχουν απαντηθεί πειραματικά. Η διαφορά στην απώλεια ανθρακικού θεωρείται πρακτικά αμελητέα. Ο καθοριστικός παράγοντας είναι η πίεση μέσα στη συσκευασία το σωστό κλείσιμο του καπακιού και η διατήρηση χαμηλής θερμοκρασίας.
Φωτογραφία άρθρου Shutterstock
Το Cibum είναι εξειδικευμένο site ενημέρωσης για την ασφάλεια τροφίμων. Οι πληροφορίες του άρθρου έχουν ενημερωτικό χαρακτήρα. Για περισσότερες λεπτομέρειες πατήστε ΕΔΩ.
