Ο ΠΟΥ αξιολογεί τον κίνδυνο ως μέτριο αλλά η έκταση της μόλυνσης παραμένει αδιευκρίνιστη
Από τις 10 Δεκεμβρίου 2025, μια σιωπηλή κρίση ασφάλειας τροφίμων εξελίσσεται σε παγκόσμια κλίμακα. Βρεφικά γάλατα και διατροφικά προϊόντα για νήπια ανακαλούνται σταδιακά από 99 χώρες και εδάφη λόγω μόλυνσης με τοξίνη cereulide, μια θερμοανθεκτική τοξίνη που παράγεται από ορισμένα στελέχη του βακτηρίου Bacillus cereus. Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας εξέδωσε επίσημη ανακοίνωση στις 13 Μαρτίου 2026, αξιολογώντας τον συνολικό κίνδυνο δημόσιας υγείας ως μέτριο, με βάση την ευαλωτότητα του πληθυσμού που πλήττεται, τα βρέφη, και τις συνεχιζόμενες αβεβαιότητες για την πλήρη έκταση της μόλυνσης.
Οι έρευνες εντόπισαν ως πιθανή πηγή μόλυνσης το έλαιο αραχιδονικού οξέος (ARA oil), ένα συστατικό που χρησιμοποιείται ευρέως στα βρεφικά γάλατα για να μιμηθεί τη σύσταση του μητρικού γάλακτος. Το αραχιδονικό οξύ είναι ένα ωμέγα-6 λιπαρό οξύ που θεωρείται σημαντικό για την ανάπτυξη του εγκεφάλου και του νευρικού συστήματος των βρεφών. Η μόλυνση φαίνεται να έχει συμβεί κατά τη διάρκεια της παραγωγής αυτού του ελαίου, αν και η πλήρης ανάλυση της αιτίας δεν έχει ακόμη παραδοθεί στον ΠΟΥ. Αυτό σημαίνει ότι η κατανομή των μολυσμένων παρτίδων παραμένει αδιευκρίνιστη σε πολλές χώρες, δυσκολεύοντας τις ανακλήσεις προϊόντων.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Διαδικτυακό Media Training για τη διαχείριση κρίσεων σε επιχειρήσεις: Στρατηγική μηνύματος και φήμης – Συνεργασία TÜV NORD και Cibum με εισηγήτρια την Ελένη Τσαγκά
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ανακλήθηκαν πάνω από 700.000 οικιακές συσκευές λόγω εγκαυμάτων σε χέρια, πόδια, πρόσωπο και άκρα – Πωλήθηκαν και στην Ελλάδα
Τι είναι η τοξίνη cereulide και γιατί είναι επικίνδυνη για βρέφη
Η cereulide είναι μια τοξίνη με ιδιαίτερα ανησυχητικά χαρακτηριστικά από άποψη ασφάλειας τροφίμων. Είναι θερμοανθεκτική, επιβιώνει σε θερμοκρασίες έως 121°C και αντέχει στην παστερίωση, πράγμα που σημαίνει ότι παραμένει ενεργή στα τελικά προϊόντα ακόμα και μετά από επεξεργασία. Δεν μεταδίδεται από άνθρωπο σε άνθρωπο, αλλά η ασθένεια εκδηλώνεται μόλις κάποιος καταναλώσει την τοξίνη. Τα συμπτώματα εμφανίζονται ταχύτατα, συνήθως εντός 30 λεπτών έως 6 ωρών από την κατανάλωση, και περιλαμβάνουν ναυτία, εμετό και κοιλιακό άλγος.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | ΕΟΦ – Προσοχή: Ανακαλείται παιδικό σιρόπι για τον βήχα και το κρυολόγημα (φωτογραφία)
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Λαβίδα για τα τρόφιμα περιέχει χημική ουσία που προκαλεί καρκίνο και μειώνει τη γονιμότητα – Πωλείται σε όλον τον κόσμο
Για τα βρέφη, αυτή η κλινική εικόνα είναι ιδιαίτερα επικίνδυνη για δύο λόγους. Πρώτον, τα βρέφη έχουν εξαιρετικά περιορισμένα φυσιολογικά αποθέματα και αφυδατώνονται πολύ πιο γρήγορα από ενήλικες, με κίνδυνο σοβαρής ηλεκτρολυτικής ανισορροπίας. Δεύτερον, τα βρέφη που τρέφονται αποκλειστικά με γάλα σκόνης εκτίθενται επανειλημμένα στην τοξίνη μέσω κάθε γεύματος, αυξάνοντας σωρευτικά την ποσότητα που λαμβάνουν. Δεν υπάρχει ειδικό αντίδοτο, και η αντιμετώπιση στηρίζεται αποκλειστικά σε υποστηρικτική κλινική φροντίδα.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Χιλιάδες δηλητηριάσεις από αγγούρια: Το λάθος που κάνουμε στην κουζίνα και αυξάνουμε τον κίνδυνο – Ευρήματα δύο επιστημονικών μελετών
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ανακαλούνται μπισκότα ιδιωτικής ετικέτας από τα ράφια μεγάλης αλυσίδας
Μέχρι τις 25 Φεβρουαρίου 2026, 144 ύποπτα και επιβεβαιωμένα κρούσματα είχαν αναφερθεί σε δέκα χώρες. Η Ισπανία συγκεντρώνει τον μεγαλύτερο αριθμό ύποπτων κρουσμάτων με 41 περιπτώσεις, ακολουθεί η Βρετανία με 61 και η Γαλλία με 11. Αυστρία, Βραζιλία, Τσεχία, Ιταλία, Σιγκαπούρη και Χονγκ Κονγκ αναφέρουν μεμονωμένες ή λίγες περιπτώσεις. Στη Δανία και τις Κάτω Χώρες, ο αριθμός των ύποπτων περιπτώσεων βασίζεται σε αυτοαναφορά και δεν είναι άμεσα συγκρίσιμος με τον ορισμό περίπτωσης του διεθνούς δικτύου INFOSAN. Μόνο το Βέλγιο έχει μέχρι στιγμής εργαστηριακά επιβεβαιωμένα κρούσματα, με οκτώ επιβεβαιωμένες δηλητηριάσεις.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | 24χρονη γλίτωσε από τον καρκίνο και κόντεψε να πεθάνει από παραδοσιακό γεύμα
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Έκρηξη κρουσμάτων Ηπατίτιδας Α από μύδια, κυδώνια και στρείδια – Τα συμπτώματα που πρέπει να μας ανησυχήσουν
Ο ΠΟΥ επισημαίνει ότι ο πραγματικός αριθμός κρουσμάτων είναι πιθανώς υψηλότερος από τα καταγεγραμμένα δεδομένα. Η cereulide δεν ελέγχεται συστηματικά σε εργαστήρια πολλών χωρών, οι ήπιες εκδηλώσεις μπορεί να μοιάζουν με συνηθισμένες παιδικές ασθένειες, και οι διαφορές στους ορισμούς κρουσμάτων μεταξύ χωρών δυσκολεύουν τη συνεπή καταγραφή. Επιπλέον, οι ανακλήσεις προϊόντων δεν υλοποιούνται με τον ίδιο ρυθμό και αποτελεσματικότητα σε όλες τις χώρες, ανάλογα με τις επιθεωρητικές και εκτελεστικές ικανότητες κάθε χώρας.
