Όλα όσα αναλύθηκαν στο 21ο επεισόδιο του podcast FOOD SAFETY MATTERS του Δρ Ανδρέα Σουλιώτη (TUV Nord), με τη συμμετοχή της Ασπασίας Μαρούγκα (ΕΦΕΤ) και της Άννας Λεκατσά (ADVENT) σχετικά με το νέο πλαίσιο υποχρεωτικής εκπαίδευσης που ξεκινά την 1/1/2026
Τελειώνει το 2025 και η στιγμή της εφαρμογής της Υ.Α. 110581/2025 (ΦΕΚ 2161/τ. Β’ /06-05-2025) πλησιάζει σύμφωνα με όσα ειπώθηκαν στο podcast FOOD SAFETY MATTERS του Δρ Ανδρέα Σουλιώτη (TUV Nord), με καλεσμένες την Ασπασία Μαρούγκα Προϊστάμενη τμήματος Διοικητικών και Οικονομικών Υπηρεσιών ΕΦΕΤ, και την Άννα Λεκατσά Γεωπόνο – Επιστήμονα Τροφίμων, Senior Consultant στην AG ADVENT και μέλος του Μητρώου Εκπαιδευτών του ΕΦΕΤ.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ζωντανές κατσαρίδες και βρωμιά σε μεγάλο αρτοποιείο [φωτο & Video] – Γιατί στην Ελλάδα δεν μαθαίνουμε ποτέ τα ονόματα των παραβατών;
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ποιο ρόφημα δυναμώνει τα οστά ποιο τα αποδυναμώνει – Έρευνα σε 10.000 γυναίκες
Τον Μάιο 2025 εκδόθηκε η Υπουργική Απόφαση υπ. αριθμόν 110581 (ΦΕΚ Β’/2161/06-05-2025) σύμφωνα με την οποία θεσπίζεται νέα διαδικασία ηλεκτρονικής υποβολής στον Φορέα, των αιτήσεων για έγκριση υλοποίησης των εκπαιδευτικών προγραμμάτων, υποχρεωτικής κατάρτισης χειριστών τροφίμων επιπέδου-1. Τον Ιούνιο 2025 Ενιαίος Φορέας Ελέγχου Τροφίμων (ΕΦΕΤ) εξέδωσε διευκρινιστική εγκύκλιο, με στόχο την ενημέρωση όλων των εμπλεκόμενων στην υποχρεωτική εκπαίδευση προσωπικού επιχειρήσεων τροφίμων, ως προς την ενιαία και ορθή εφαρμογή της Υ.Α. 110581/2025 (ΦΕΚ 2161/τ. Β’ /06-05-2025). Μέχρι το τέλος του 2025 αναμένουμε νέα διευκρινιστική εγκύκλιο από τον ΕΦΕΤ. Με την καθολική εφαρμογή της ΥΑ 110581 να έχει οριστεί από 1/1/2026.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Nestle: Ακυρώθηκε η ανάκληση για Cronobacter μετά από αμφισβήτηση των αναλύσεων – Παραμένει ο συναγερμός για Bacillus cereus
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | ΕΕ: Ειδοποίηση στην Ελλάδα για μολυσμένο συστατικό αρτοποιίας – Ευρωπαϊκός Συναγερμός
Από την συζήτηση προέκυψαν τα εξής συμπεράσματα:
- Τα προγράμματα υποχρεωτικής κατάρτισης του ΕΦΕΤ για το προσωπικό των επιχειρήσεων τροφίμων βάσει της Υπουργικής Απόφασης υπ. αριθμόν 110581 (ΦΕΚ Β’/2161/06-05-2025) υλοποιούνται βάσει του άρθρου 5 του Καν. (ΕΚ) 852/2004.
- Οι επιχειρήσεις που δεν υποχρεούνται σε πλήρη εφαρμογή HACCP, αλλά στην εφαρμογή των αρχών HACCP και την εφαρμογή των οδηγών ορθής πρακτικής με την απαιτούμενη ευελιξία, οφείλουν να καταρτίζουν το προσωπικό τους, ακολουθώντας υποχρεωτικά τα προγράμματα του ΕΦΕΤ.
- Το βασικό κριτήριο για να αναγνωρίσουμε ποιες επιχειρήσεις δεν υποχρεούνται να εφαρμόζουν πλήρες σύστημα HACCP, είναι ο βαθμός της επικινδυνότητας.
- Ανατρέχουμε στην Υπουργική Απόφαση 1408/274009/2020 (ΦΕΚ 4463/Β` 9.9.2020) που κατατάσσει τις επιχειρήσεις σε κατηγορίες επικινδυνότητας.
- Συμβουλευόμαστε και τις κατευθυντήριες οδηγίες για την ευέλικτη εφαρμογή συστήματος αυτοελέγχου βάση των αρχών του HACCP, όπως αποτυπώνονται στη σχετική Εγκύκλιο με Αρ. Πρωτ. 2012/04-02-2014 του ΕΦΕΤ.
- Βάσει κατάταξης έχουμε: Κατηγορία 3 – υψηλή επικινδυνότητα (Υ), Κατηγορία 2 – μεσαία επικινδυνότητα (Μ) ή Κατηγορία 1 – χαμηλή επικινδυνότητα (Χ).
Παράδειγμα κατάταξης: ένα catering εντός νοσοκομείου είναι επιχείρηση υψηλής επικινδυνότητας –Κατηγορία 3, άρα υποχρεούται σε πλήρη εφαρμογή συστήματος HACCP.
- Οι κατηγορίες 1 & 2, χαμηλής και μεσαίας επικινδυνότητας αντίστοιχα, δεν υποχρεούνται σε πλήρη εφαρμογή HACCP, άρα οφείλουν να ακολουθήσουν τα υποχρεωτικά προγράμματα του ΕΦΕΤ.
- Μία επιχείρηση υψηλής επικινδυνότητας – Κατηγορία 3, δεν υποχρεούται, αλλά μπορεί εφόσον το επιθυμεί, να πραγματοποιήσει εθελοντικά τα προγράμματα του ΕΦΕΤ.
- Επιχειρήσεις που ελέγχουν την εφοδιαστική αλυσίδα ενός εκτεταμένου δικτύου franchise (πχ μαζική εστίαση, υπεραγορές) μπορούν να υλοποιήσουν τα προγράμματα εκπαίδευσης ως φορείς υλοποίησης για τους συνεργάτες τους, το ΑΦΜ δεν ισχύει ανά επιχείρηση, αλλά ανά εκπαιδευόμενο.
- Δεν προβλέπεται ακόμη κάποια διαδικασία για την αξιολόγηση του μητρώου των εκπαιδευτών, δεν υπάρχει σχετικό θεσμικό πλαίσιο.
- Το νέο εκπαιδευτικό υλικό του ΕΦΕΤ έχει προσαρμοστεί στις εξελίξεις της επιστήμης και αποτελεί το βασικό περιεχόμενο ως γενική εκπαίδευση για όλους τους χειριστές τροφίμων, μπορεί όμως να εμπλουτιστεί ανάλογα με τη δραστηριότητα της κάθε επιχείρησης. Δεν θα αναρτηθεί δημόσια, αλλά θα είναι διαθέσιμο μόνο στους εκπαιδευτές που δηλώνονται στα προγράμματα του ΕΦΕΤ.
- Μία επιχείρηση τροφίμων, που είτε είναι υπόχρεη, είτε πραγματοποιεί εθελοντικά τα προγράμματα του ΕΦΕΤ, μπορεί ως φορέας υλοποίησης των προγραμμάτων κατάρτισης του ΕΦΕΤ να υλοποιήσει εσωτερικά την εκπαίδευση με εκπαιδευτή από το μητρώο και χωρίς να είναι απαραίτητο να απευθυνθεί σε κάποιο Κέντρο Επαγγελματικής Κατάρτισης.
- Το ποσό για τη συμμετοχή των καταρτιζομένων στις εξετάσεις του ΕΦΕΤ μέσω e-exam καθορίζεται στα 50 ευρώ.
- Παρέχεται έως 3 φορές δικαίωμα συμμετοχής στις εξετάσεις, εντός 30 ημερών.
- Η νέα διαδικασία εφαρμόζεται από 1/1/2026, οι εγγραφές των φορέων υλοποίησης έχουν ήδη ξεκινήσει. Δεν ισχύουν τα παλαιά πιστοποιητικά εκπαίδευσης δεν ισχύουν από 1/1/2026. Τα αιτήματα θα υποβάλλονται μόνο ηλεκτρονικά στο πληροφοριακό σύστημα του ΕΦΕΤ, δεν θα γίνονται αποδεκτοί φυσικοί φάκελοι.
- Τονίζεται ότι τα κλιμάκια του ΕΦΕΤ θα διενεργούν ελέγχους αξιολόγησης για τη διαπίστωση της καλής εκτέλεσης των προγραμμάτων υποχρεωτικής κατάρτισης. Ο έλεγχος θα αφορά τους φορείς υλοποίησης των προγραμμάτων και τους εκπαιδευτές, με πιθανότητα επιβολής κυρώσεων σε περίπτωση μη τήρησης των όρων της ΥΑ 110581/2025. Οι έλεγχοι θα αφορούν και την τηλεκπαίδευση, όπου ο ΕΦΕΤ θα πρέπει να λαμβάνει το σχετικό Link από τους φορείς υλοποίησης.
- Κατά τον επίσημο έλεγχο των επιχειρήσεων τροφίμων, οι συναρμόδιοι φορείς ελέγχου δεν θα ζητούν μόνο τα αρχεία εκπαίδευσης, αλλά θα πραγματοποιούν και συνεντεύξεις με τους χειριστές τροφίμων, ώστε να διαπιστωθεί αν οι υπεύθυνοι έχουν μεριμνήσει για την κατάρτιση του προσωπικού τους.
Παράδειγμα κυρώσεων: Ανάλογα με το βαθμό επικινδυνότητας, η έλλειψη βεβαίωσης ή αρχείων εκπαίδευσης, μπορεί να επιφέρει από 500 έως 5000 ευρώ!
Παρακολουθήστε το #21 του FOOD SAFETY MATTERS: INSIGHTS AND SOLUTIONS που οργανώνει μαζί με τον TUV Nord ΕΔΩ
Πληροφορίες και στο site του ΕΦΕΤ: https://www.efet.gr/index.php/el/food-industry/ekpaidefsi-prosopikoy-epixeiriseon