Μελέτη του Πανεπιστημίου Κρήτης και της Περιφέρειας Κρήτης σε 24 ξενοδοχεία που συνδέθηκαν με κρούσματα Legionella σε επισκέπτες από ευρωπαϊκές χώρες κατέγραψε παρουσία του βακτηρίου στο 25% των δειγμάτων νερού και σημαντικές καθυστερήσεις στις περιβαλλοντικές έρευνες
Συνολικά 24 επιβεβαιωμένα κρούσματα της νόσου των Λεγεωναρίων που συνδέθηκαν με διαμονή σε τουριστικά καταλύματα της Κρήτης, καταγράφηκαν κατά τη διάρκεια του 2025, σύμφωνα με νέα επιστημονική μελέτη που δημοσιεύθηκε στο διεθνές περιοδικό Microorganisms. Η έρευνα πραγματοποιήθηκε από επιστήμονες του Πανεπιστημίου Κρήτης, του Περιφερειακού Εργαστηρίου Δημόσιας Υγείας Κρήτης και της Περιφέρειας Κρήτης, με αντικείμενο τις περιβαλλοντικές έρευνες που ακολούθησαν τις σχετικές ειδοποιήσεις μέσω του Ευρωπαϊκού Δικτύου Επιτήρησης της Νόσου των Λεγεωναρίων (ELDSNet).
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Mercosur: Μπαράζ απορρίψεων στα σύνορα της ΕΕ – Κρέατα σε κακή κατάσταση, καρκινογόνες τοξίνες σε τρόφιμα και σαλμονέλα σε κοτόπουλα
Η νόσος των Λεγεωναρίων είναι μια σοβαρή μορφή πνευμονίας που προκαλείται από το βακτήριο Legionella pneumophila και μεταδίδεται μέσω εισπνοής μολυσμένων σταγονιδίων νερού από εγκαταστάσεις όπως ντους, δεξαμενές, συστήματα ζεστού νερού και εγκαταστάσεις ευεξίας. Μεγαλύτερο κίνδυνο εμφάνισης σοβαρής νόσου αντιμετωπίζουν άτομα άνω των 50 ετών, καπνιστές, καθώς και άτομα με χρόνια νοσήματα ή εξασθενημένο ανοσοποιητικό σύστημα. Η έρευνα επικεντρώθηκε αποκλειστικά σε ταξιδιωτικά συνδεόμενα κρούσματα, δηλαδή σε ασθενείς που νόσησαν μετά από διαμονή σε ξενοδοχεία και άλλα τουριστικά καταλύματα της Κρήτης. Σύμφωνα με τα στοιχεία της μελέτης, οι 24 ασθενείς προέρχονταν κυρίως από τη Γερμανία, το Ηνωμένο Βασίλειο και τη Γαλλία. Η διάμεση ηλικία τους ήταν τα 68 έτη, ενώ οι άνδρες ήταν διπλάσιοι από τις γυναίκες. Οι περισσότεροι ανάρρωσαν, ωστόσο καταγράφηκε και ένας θάνατος.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Νέα ανάκληση κρέμας γάλακτος λόγω μόλυνσης από επικίνδυνο μικρόβιο
Οι υγειονομικές αρχές της Κρήτης διερεύνησαν συνολικά 24 ξενοδοχεία που συνδέθηκαν με τα περιστατικά. Σε ορισμένες περιπτώσεις οι ταξιδιώτες είχαν διαμείνει σε περισσότερα από ένα ξενοδοχεία, γεγονός που οδήγησε σε πολλαπλές έρευνες. Παράλληλα εντοπίστηκαν δύο συρροές κρουσμάτων, με ένα ξενοδοχείο να συνδέεται με έξι περιστατικά και ένα δεύτερο με δύο περιστατικά.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Γάλα Α2: Η νέα παγκόσμια τάση που τελικά δεν είναι αυτό που νομίζουν πολλοί καταναλωτές
Στο πλαίσιο των ερευνών συλλέχθηκαν 516 περιβαλλοντικά δείγματα από δίκτυα νερού, ντους δωματίων, δεξαμενές, λέβητες, πισίνες, spa και άλλες εγκαταστάσεις. Από αυτά, τα 503 αναλύθηκαν εργαστηριακά. Η Legionella ανιχνεύθηκε σε 127 δείγματα, ενώ το είδος Legionella pneumophila, το οποίο ευθύνεται για τη συντριπτική πλειονότητα των ανθρώπινων λοιμώξεων, βρέθηκε σε 123 δείγματα. Αυτό σημαίνει ότι περίπου ένα στα τέσσερα δείγματα που εξετάστηκαν ήταν θετικό στο μικρόβιο.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Πατατοκροκέτες: Περισσότερες από 129.000 συσκευασίες (294 τόνοι) αποσύρθηκαν από την αγορά λόγω κινδύνου για τους καταναλωτές
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το γεγονός ότι σε 53 δείγματα οι συγκεντρώσεις ξεπέρασαν το όριο των 1.000 μονάδων ανά λίτρο νερού, επίπεδο που θεωρείται σημαντικό για τη λήψη διορθωτικών μέτρων στα συστήματα ύδρευσης. Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι η παρουσία του βακτηρίου στα ξενοδοχειακά δίκτυα νερού δεν αποδεικνύει από μόνη της ότι ένα συγκεκριμένο ξενοδοχείο αποτέλεσε την πηγή μόλυνσης ενός ασθενούς. Ωστόσο, τα αποτελέσματα δείχνουν ότι η Legionella ήταν ευρέως παρούσα σε αρκετές από τις εγκαταστάσεις που διερευνήθηκαν μετά τις ειδοποιήσεις για κρούσματα.
Η μελέτη κατέγραψε επίσης σημαντικές καθυστερήσεις μεταξύ της εμφάνισης των συμπτωμάτων και της έναρξης των περιβαλλοντικών ελέγχων. Η διάμεση χρονική απόσταση από την έναρξη των συμπτωμάτων μέχρι την επίσημη ενημέρωση των τοπικών αρχών ήταν περίπου 31 ημέρες. Η πρώτη δειγματοληψία πραγματοποιούνταν κατά μέσο όρο 47,5 ημέρες μετά την έναρξη της νόσου, ενώ τα πρώτα εργαστηριακά αποτελέσματα γίνονταν διαθέσιμα περίπου 67 ημέρες μετά την εμφάνιση των συμπτωμάτων.
Οι επιστήμονες εξέτασαν και παράγοντες που ευνοούν την ανάπτυξη της Legionella στα δίκτυα νερού. Διαπίστωσαν ότι η πιθανότητα ανίχνευσης του βακτηρίου ήταν αυξημένη όταν τα επίπεδα χλωρίου ήταν χαμηλά και όταν η θερμοκρασία του ζεστού νερού ήταν κάτω από τους 55 βαθμούς Κελσίου. Αυξημένη παρουσία του βακτηρίου καταγράφηκε επίσης σε ξενοδοχεία χαμηλότερης κατηγορίας, ενώ οι μεγαλύτερες ξενοδοχειακές μονάδες εμφάνιζαν μικρότερη πιθανότητα θετικών ευρημάτων.
Σύμφωνα με τους συγγραφείς, τα ευρήματα αναδεικνύουν την ανάγκη ταχύτερης κοινοποίησης των περιστατικών, συντονισμού μεταξύ των αρμόδιων υπηρεσιών και έγκαιρης διενέργειας περιβαλλοντικών ελέγχων ώστε να επιταχύνεται η αξιολόγηση του κινδύνου και η εφαρμογή μέτρων προστασίας της δημόσιας υγείας. Η μελέτη δημοσιεύθηκε τον Ιούνιο του 2026 στο επιστημονικό περιοδικό Microorganisms και υπογράφεται από τους Αντώνιο Παπαδάκη, Ελευθέριο Κουφάκη, Δημοσθένη Χοχλάκη και Άννα Ψαρουλάκη, με συμμετοχή του Πανεπιστημίου Κρήτης, της Περιφέρειας Κρήτης και του Περιφερειακού Εργαστηρίου Δημόσιας Υγείας Κρήτης.
Σύνδεσμος για την επιστημονική μελέτη https://www.mdpi.com/2076-2607/14/6/1253