Ο πρωθυπουργός Στάρμερ ετοιμάζεται να θυσιάσει δύο εκλογικές υποσχέσεις στον βωμό της συμφωνίας με την ΕΕ
Η εκλογική δέσμευση των Εργατικών να απαγορεύσουν την εισαγωγή φουα γκρα στη Βρετανία φαίνεται να οδηγείται σε οριστική εγκατάλειψη, θύμα των διπλωματικών συμβιβασμών που απαιτεί η επαναπροσέγγιση του Λονδίνου με την Ευρωπαϊκή Ένωση. Σύμφωνα με πληροφορίες, υπουργοί εξετάζουν την ανατροπή της υπόσχεσης αυτής ενώ βρίσκονται σε εξέλιξη διαπραγματεύσεις για πρότυπα τροφίμων με τις Βρυξέλλες. Το ζήτημα αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα της πολυπλοκότητας της βρετανικής «επαναφοράς» με την ΕΕ: κάθε βήμα προσέγγισης απαιτεί παραχωρήσεις που δεν είχαν προβλεφθεί, ή τουλάχιστον δεν είχαν γνωστοποιηθεί, στους ψηφοφόρους.
Η παραγωγή φουα γκρα απαγορεύτηκε στο Ηνωμένο Βασίλειο πριν από 20 χρόνια λόγω σοβαρών ανησυχιών για την κακομεταχείριση των ζώων. Οι πάπιες και οι χήνες αναγκάζονται να φάνε με σωλήνα για να εξογκωθεί το συκώτι τους ως και δέκα φορές το φυσικό του μέγεθος, με αποτέλεσμα σοβαρή καταπόνηση, δυσκολίες αναπνοής και αυξημένη θνησιμότητα. Η εισαγωγή του, κυρίως από τη Γαλλία που αποτελεί τον κύριο παραγωγό, παρέμενε όμως νόμιμη. Στις τελευταίες εκλογές, οι Εργατικοί είχαν υποσχεθεί να κλείσουν και αυτό το κενό, δηλώνοντας ότι θα απαγόρευαν «την εμπορική εισαγωγή φουα γκρα, όπου πάπιες και χήνες υφίστανται επιθετική αναγκαστική σίτιση».
Γιατί η ΕΕ απαιτεί την άρση της απαγόρευσης
Το νομικό πλαίσιο της ΕΕ είναι ο βασικός λόγος που η Βρετανία βρίσκεται σε δύσκολη θέση. Τα κράτη μέλη της ΕΕ δεν επιτρέπεται να αποκλείουν τρόφιμα άλλων κρατών μελών με βάση κριτήρια καλής μεταχείρισης ζώων. Για να συνεχίσει να ισχύει μια βρετανική απαγόρευση του φουα γκρα μετά από ενδεχόμενη εμπορική συμφωνία, το Λονδίνο θα έπρεπε να διαπραγματευτεί ειδική εξαίρεση από τις Βρυξέλλες, κάτι που οι Βρυξέλλες δεν φαίνεται διατεθειμένες να χορηγήσουν. Πηγές ανέφεραν στον Guardian ότι είναι πιο πιθανό η βρετανική κυβέρνηση να εγκαταλείψει εντελώς την υπόσχεση, αντί να εξασφαλίσει παραχωρήσεις σε άλλους τομείς.
Η κατάσταση αποτυπώνει ένα ευρύτερο δίλημμα που αντιμετωπίζει η κυβέρνηση Στάρμερ. Η «επαναφορά» με την ΕΕ, που ανακοινώθηκε με κάθε επισημότητα από τον ίδιο τον Πρωθυπουργό, προχωρά με σταθερά βήματα σε αρκετά μέτωπα. Περιλαμβάνει συμφωνία για πρότυπα τροφίμων και ποτών, στενότερη ευθυγράμμιση σε αγορές ενέργειας και άνθρακα, και συζητήσεις για κινητικότητα νέων. Ο υπουργός Nick Thomas-Symonds, που ηγείται των διαπραγματεύσεων, δήλωσε ότι υπάρχει «πολύ σημαντική πρόοδος» και εξέφρασε εμπιστοσύνη ότι θα υπάρξει συμφωνία στη διάσκεψη κορυφής του 2026. Ωστόσο, κάθε βήμα προσέγγισης έχει κόστος, και το κόστος αυτή τη φορά μετράται σε δεσμεύσεις για την προστασία των ζώων.
Ο Στάρμερ δεν αντιμετωπίζει μόνο πίεση από τις Βρυξέλλες. Εντός του ίδιου του κόμματός του, σημαίνοντα στελέχη όπως ο Αντιπρωθυπουργός David Lammy και ο Υπουργός Υγείας Wes Streeting έχουν υπαινιχθεί ότι υποστηρίζουν επανένταξη της Βρετανίας στην τελωνειακή ένωση, ενώ ο Δήμαρχος του Λονδίνου Sadiq Khan έχει ζητήσει ανοιχτά από τους Εργατικούς να κάνουν την επανένταξη στην ΕΕ κεντρικό στοιχείο του επόμενου εκλογικού τους προγράμματος. Στο φόντο αυτό, η εγκατάλειψη της δέσμευσης για το φουα γκρα δεν είναι απλώς ζήτημα διατροφικής πολιτικής. Είναι δείκτης της κατεύθυνσης που επιλέγει να ακολουθήσει η κυβέρνηση στο μεγαλύτερο στρατηγικό στοίχημά της, την αναδιαμόρφωση της σχέσης της Βρετανίας με την Ευρώπη μετά το Brexit. Για τις οργανώσεις προστασίας ζώων, η πιθανή υπαναχώρηση αυτή είναι σαφής προδοσία. Για τους υποστηρικτές της ευρωπαϊκής επαναπροσέγγισης, είναι αναγκαία θυσία στη λογική του διπλωματικού ρεαλισμού. Και για τους πολιτικούς αναλυτές, είναι η επιβεβαίωση ότι η επαναφορά με την ΕΕ δεν είναι ούτε δωρεάν ούτε ανώδυνη, καθώς κάθε σελίδα της εμπορικής συμφωνίας γράφεται με το μελάνι παραχωρήσεων που κάποτε ήταν κόκκινες γραμμές.
