Τα χαρτονομίσματα ευρώ ετοιμάζονται να αλλάξουν εμφάνιση για πρώτη φορά μετά από περισσότερα από 20 χρόνια, καθώς η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα προχωρά στον σχεδιασμό της νέας σειράς που θα αντικαταστήσει σταδιακά τα σημερινά τραπεζογραμμάτια. Οι πολίτες της Ευρωπαϊκής Ένωσης έχουν πλέον τη δυνατότητα να εκφράσουν την προτίμησή τους ανάμεσα σε δέκα διαφορετικές προτάσεις σχεδιασμού, πριν ληφθεί η τελική απόφαση. Η αλλαγή δεν αφορά μόνο την αισθητική πλευρά των χαρτονομισμάτων. Η νέα σειρά σχεδιάζεται ώστε να διαθέτει βελτιωμένα χαρακτηριστικά ασφαλείας κατά της παραχάραξης, να είναι πιο εύχρηστη για όλους τους πολίτες, συμπεριλαμβανομένων των ατόμων με προβλήματα όρασης, αλλά και να αντανακλά καλύτερα τη σύγχρονη ευρωπαϊκή ταυτότητα.
Δύο διαφορετικές ιδέες για το μέλλον του ευρώ
Οι δέκα προτάσεις που παρουσιάστηκαν βασίζονται σε δύο βασικά θέματα που επέλεξε η ΕΚΤ μετά από διαβουλεύσεις με το κοινό και ειδικούς.
Το πρώτο θέμα είναι «Ευρωπαϊκός πολιτισμός», με επίκεντρο την κοινή πολιτιστική κληρονομιά της Ευρώπης, σημαντικές προσωπικότητες, την τέχνη, την επιστήμη και τη δημιουργικότητα. Οι σχεδιασμοί αυτής της κατηγορίας επιχειρούν να συνδέσουν τα χαρτονομίσματα με ανθρώπους και ιδέες που επηρέασαν την ευρωπαϊκή ιστορία.
Το δεύτερο θέμα είναι «Ποτάμια και πουλιά», το οποίο εστιάζει στη φυσική κληρονομιά της Ευρώπης, στη βιοποικιλότητα και στη σχέση του ανθρώπου με το περιβάλλον. Οι προτάσεις αυτής της κατηγορίας χρησιμοποιούν στοιχεία από ευρωπαϊκά οικοσυστήματα, παρουσιάζοντας τα ποτάμια και τα πτηνά ως σύμβολα σύνδεσης και ανθεκτικότητας.
Η επιλογή των θεμάτων έγινε με στόχο τα νέα χαρτονομίσματα να είναι πιο «κοντά» στους πολίτες, καθώς η ΕΚΤ θεωρεί ότι το ευρώ δεν αποτελεί μόνο μέσο πληρωμής αλλά και ένα ορατό σύμβολο της ευρωπαϊκής κοινότητας.
Πότε θα κυκλοφορήσουν τα νέα χαρτονομίσματα
Η διαδικασία βρίσκεται ακόμη σε στάδιο επιλογής. Η ΕΚΤ έχει ανοίξει δημόσια έρευνα ώστε οι πολίτες να αξιολογήσουν τις δέκα προτάσεις και να καταθέσουν τη γνώμη τους. Η τελική απόφαση για τον σχεδιασμό αναμένεται προς το τέλος του 2026. Ωστόσο, οι αλλαγές δεν θα φανούν άμεσα στις καθημερινές συναλλαγές. Μετά την τελική επιλογή θα χρειαστούν αρκετά χρόνια για την ανάπτυξη των νέων χαρτονομισμάτων, τις δοκιμές ασφαλείας, την παραγωγή και την προετοιμασία της κυκλοφορίας τους. Τα σημερινά χαρτονομίσματα θα συνεχίσουν να ισχύουν κανονικά μέχρι να ολοκληρωθεί η μετάβαση. Η νέα σειρά αποτελεί την τρίτη γενιά χαρτονομισμάτων ευρώ από την εισαγωγή του κοινού νομίσματος. Η πρώτη σειρά κυκλοφόρησε το 2002, ενώ η δεύτερη σειρά, γνωστή ως «Ευρώπη», άρχισε να κυκλοφορεί σταδιακά από το 2013 με ενισχυμένα χαρακτηριστικά ασφαλείας.