Ανάμεικτες αντιδράσεις για τη νέα πρόταση της κομισιόν σχετικά με τον κανονισμό αποδάσωσης
Χθές δημοσιεύσαμε στο cibum την τελευταία πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τον κανονισμό σχετικά με την αποδάσωση (EUDR), η οποία υποβλήθηκε πρόσφατα, προκαλεί ανάμεικτες αντιδράσεις από τους ενδιαφερόμενους φορείς του κλάδου. Η πρόταση συνιστά να μην καθυστερήσει περαιτέρω η ημερομηνία έναρξης για τους μεγάλους φορείς, ενώ ταυτόχρονα απλοποιεί τις απαιτήσεις για τις μικρές επιχειρήσεις και τους μεταγενέστερους φορείς.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Μελέτη: Η χρήση γλυκαντικών βοηθά στη διατήρηση της απώλειας βάρους και επηρεάζει ευνοϊκά το μικροβίωμα
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Αλλεργίες: Η έγκαιρη εισαγωγή φιστικιών συνδέεται με μείωση των τροφικών αλλεργιών στα παιδιά
Από τη μία πλευρά, περιβαλλοντικές οργανώσεις κατηγόρησαν την Επιτροπή ότι αποδυναμώνει τον κανονισμό και υποκύπτει σε πιέσεις από λόμπι και πολιτικούς κύκλους. Σύμφωνα με αυτές τις εκτιμήσεις, η κίνηση αυξάνει τον κίνδυνο αποδάσωσης και παρανομίας στις αλυσίδες εφοδιασμού. Ωστόσο, το World Resources Institute (WRI) υποστηρίζει ότι η πρόταση υποστηρίζει τον βασικό σκοπό του EUDR που είναι να αποτρέψει την είσοδο στην αγορά της ΕΕ προϊόντων που συνδέονται με την αποδάσωση, όπως ο καφές, η σόγια, το κακάο και το βόειο κρέας, ιδίως καθώς απορρίπτει την εξαίρεση ολόκληρων χωρών.
Χρονοδιάγραμμα και εξαιρέσεις
Η Επιτροπή συνιστά να παραμείνει σε ισχύ η ημερομηνία εφαρμογής του EUDR στις 30 Δεκεμβρίου 2025 για τις μεγάλες και μεσαίες επιχειρήσεις. Παρ’ όλα αυτά, προτείνει μια εξάμηνη περίοδο χάριτος για ελέγχους και επιβολές λόγω «προβλημάτων πληροφορικής».
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ακόμη και μικρές ποσότητες αλκοόλ αυξάνουν την αρτηριακή πίεση και τον κίνδυνο για την καρδιά
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Η EFSA αξιολογεί την ασφάλεια και αποτελεσματικότητα βάμματος δενδρολίβανου στις ζωοτροφές
Επιπλέον, η πρόταση εισηγείται να μην απαιτείται πλέον από τις πολύ μικρές και μικρές επιχειρήσεις, καθώς και από τους μεταγενέστερους φορείς εκμετάλλευσης και εμπόρους, να υποβάλλουν δηλώσεις δέουσας επιμέλειας για την υποστήριξη του συστήματος πληροφορικής του EUDR. Για τους εν λόγω φορείς, η επιβολή του κανονισμού θα αναβληθεί έως τις 30 Δεκεμβρίου 2026. Η επίσημη έγκριση της πρότασης από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο είναι απαραίτητη πριν ο κανονισμός τεθεί σε ισχύ.
Μείωση φόρτου και ικανοποίηση του κλάδου
Σύμφωνα με την αντιπρόεδρο και περιφερειακή διευθύντρια του WRI για την Ευρώπη, Stientje van Veldhoven, η πρόταση δημιουργεί μια λύση που επιτρέπει την έναρξη της συμμόρφωσης με τον EUDR στα τέλη Δεκεμβρίου 2025. «Αν και θα ήταν προτιμότερο να μην υπάρξει καμία παρέμβαση, αυτή η προσέγγιση είναι πολύ καλύτερη από την αναβολή της εφαρμογής για ένα ακόμη έτος ή την κατάργηση του κανονισμού, όπως έχουν ζητήσει ορισμένοι», σχολιάζει η ίδια.
Αξίζει να σημειωθεί ότι, αφού η Επιτροπή είχε προτείνει τον Σεπτέμβριο την αναβολή της εφαρμογής, μια ομάδα μεγάλων εταιρειών τροφίμων και ποτών, μεταξύ των οποίων οι Nestlé, Ferrero και Mars Wrigley, έστειλε επιστολή στην Επίτροπο της ΕΕ Jessika Roswall, ζητώντας επανεξέταση της απόφασης. Οι εταιρείες τόνισαν ότι έχουν «προετοιμαστεί ενεργά και έχουν επενδύσει στην συμμόρφωση» και παραμένουν σε καλό δρόμο για την πλήρη συμμόρφωση έως τις 31 Δεκεμβρίου 2025.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Μένει ή φεύγει; Γιατί μερικά γιαούρτια έχουν εσωτερική μεμβράνη ασφαλείας και άλλα όχι – Πρέπει να την ξαναβάζουμε μετά το άνοιγμα;
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Καρκινογόνο αρσενικό σε μολύβι ματιών πολύ δημοφιλούς μάρκας
Η ανατροπή της Επιτροπής σχετικά με την αναβολή της εφαρμογής για τις μεγαλύτερες εταιρείες εκτιμάται ότι ανταμείβει τις επιχειρήσεις που έχουν ήδη προετοιμαστεί για τον κανονισμό, όπως εξηγεί η van Veldhoven του WRI. «Η Επιτροπή φαίνεται να επικεντρώνεται στη μείωση των επιβαρύνσεων όπου ο αντίκτυπος είναι μικρός, διατηρώντας παράλληλα την αυστηρότητα όπου τα διακυβεύματα είναι υψηλά», αναφέρει.
Επισημαίνει επίσης ότι η πρόταση εξαιρεί τις μικρές επιχειρήσεις από την υποβολή δηλώσεων δέουσας επιμέλειας, διασφαλίζοντας παράλληλα ότι τα προϊόντα τους δεν προέρχονται από εκτάσεις που έχουν υποστεί αποδάσωση ή υποβάθμιση μετά την καταληκτική ημερομηνία και συμμορφώνονται με την τοπική νομοθεσία.
Αντιδράσεις από περιβαλλοντικές οργανώσεις
Αντίθετα, το Παγκόσμιο Ταμείο για τη Φύση (WWF) υποστηρίζει ότι η «απλοποίηση» του EUDR κινδυνεύει να υπονομεύσει τους βασικούς στόχους του κανονισμού. Η Anke Schulmeister-Oldenhove, ανώτερη υπεύθυνη δασικής πολιτικής στο Ευρωπαϊκό Γραφείο Πολιτικής του WWF, τονίζει πως η μερική καθυστέρηση και οι αλλαγές αποτελούν «μια σκόπιμη επιλογή, όχι μια απόλυτη αναγκαιότητα», εκφράζοντας την πεποίθηση ότι η Επιτροπή χρησιμοποίησε τα προβλήματα πληροφορικής ως πρόσχημα για την αποδυνάμωση του κανονισμού.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Συναγερμός για Coca-Cola & Sprite: Ανακαλούνται 4.000 κουτάκια για την προστασία των καταναλωτών
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Οι χώρες που έμειναν “μετεξεταστέες” στην ασφάλεια τροφίμων και η Ελλάδα που μάλλον θα προτιμούσε να μην εξεταστεί καθόλου
Ομοίως, η Greenpeace δηλώνει ότι η Επιτροπή υπέκυψε στις πιέσεις των λόμπι και των πολιτικών και συμφώνησε να εξαιρέσει τους κατασκευαστές της ΕΕ, καθώς και τον δασικό και γεωργικό τομέα της ΕΕ, από τις υποχρεώσεις υποβολής εκθέσεων. Οι οργανώσεις καλούν τις εταιρείες να διατηρήσουν και να αναπτύξουν τα συστήματα δέουσας επιμέλειας τους για τη διασφάλιση πλήρως ανιχνεύσιμων και χωρίς αποψίλωση δασών αλυσίδων εφοδιασμού, παρά τις προτεινόμενες τροποποιήσεις.
