Η αγορά πρωτεΐνης ορού γάλακτος βρίσκεται αντιμέτωπη με νέες πιέσεις στην προσφορά και στο κόστος, καθώς η εμπορική σύγκρουση μεταξύ ΗΠΑ και Καναδά περνά πλέον απευθείας στις πρώτες ύλες που χρησιμοποιούνται σε αθλητική διατροφή, ροφήματα, σνακ, αρτοσκευάσματα και γαλακτοκομικά προϊόντα. Η Ουάσιγκτον ανακοίνωσε ότι από τις 29 Σεπτεμβρίου θα απαγορεύσει τις εισαγωγές αρκετών καναδικών προϊόντων ορού γάλακτος, ενώ ο Καναδάς έχει επιβάλει δασμούς έως 50% σε αμερικανικά προϊόντα ορού γάλακτος, καζεΐνη και πρωτεΐνες γάλακτος.
Η εξέλιξη έρχεται σε μια αγορά που ήδη αντιμετωπίζει δυσκολίες εξαιτίας της αυξημένης ζήτησης για πρωτεΐνη. Η ζήτηση για προϊόντα υψηλής περιεκτικότητας σε πρωτεΐνη έχει αυξηθεί σημαντικά, ενώ η χρήση φαρμάκων GLP-1 για την απώλεια βάρους έχει ενισχύσει περαιτέρω το ενδιαφέρον για τρόφιμα και ροφήματα που προσφέρουν υψηλή πρωτεϊνική πυκνότητα. Η περιορισμένη διαθεσιμότητα έχει ήδη οδηγήσει σε αύξηση των τιμών της πρωτεΐνης ορού γάλακτος, δημιουργώντας επιπλέον κόστος για τους παραγωγούς.
Οι δασμοί χτυπούν μια ήδη πιεσμένη αγορά
Τα νέα μέτρα προσθέτουν ένα ακόμη εμπόδιο στις εμπορικές ροές της Βόρειας Αμερικής. Οι αμερικανικές απαγορεύσεις θα καλύπτουν συμπυκνώματα πρωτεΐνης ορού γάλακτος, τροποποιημένο ορό γάλακτος, υγρό και αποξηραμένο ορό γάλακτος, ενώ από τις 15 Σεπτεμβρίου θα επιβληθούν επίσης δασμοί 50% σε συγκεκριμένες κατηγορίες καναδικών τυριών. Από την πλευρά του Καναδά, οι νέοι δασμοί περιλαμβάνουν συμπύκνωμα πρωτεΐνης ορού γάλακτος, σκόνη και τροποποιημένο ορό γάλακτος, καζεΐνη, λευκωματίνη γάλακτος και άλλες πρωτεΐνες γάλακτος. Για τη βιομηχανία τροφίμων, το πρόβλημα δεν περιορίζεται στο επιπλέον κόστος ενός συστατικού. Η πρωτεΐνη ορού γάλακτος δεν αντικαθίσταται εύκολα σε όλες τις εφαρμογές, καθώς επηρεάζει την περιεκτικότητα σε πρωτεΐνη, τη διαλυτότητα, την υφή, τη γεύση και τη συμπεριφορά ενός προϊόντος κατά την επεξεργασία. Ένας παραγωγός που αναζητά εναλλακτική πρώτη ύλη μπορεί επομένως να χρειαστεί να επανασχεδιάσει τη σύνθεση, να επαναξιολογήσει την τεχνολογία παραγωγής και να ελέγξει εκ νέου τα χαρακτηριστικά του τελικού προϊόντος. Οι επιπτώσεις μπορούν να επεκταθούν και στην αγορά συμπληρωμάτων διατροφής και αθλητικής διατροφής, όπου η πρωτεΐνη ορού γάλακτος αποτελεί βασικό συστατικό. Παράλληλα, χρησιμοποιείται σε ροφήματα υψηλής πρωτεΐνης, σνακ, προϊόντα αρτοποιίας και γαλακτοκομικές εφαρμογές, με αποτέλεσμα οι εμπορικοί περιορισμοί να αφορούν πολύ μεγαλύτερο τμήμα της αγοράς από αυτό που υποδηλώνει ο όρος «γαλακτοκομικό συστατικό».
Οι παραγωγοί αναζητούν εναλλακτικές
Η πίεση στις τιμές έχει ήδη οδηγήσει τις επιχειρήσεις του κλάδου στην αναζήτηση τρόπων περιορισμού της εξάρτησης από την πρωτεΐνη ορού γάλακτος. Οι λύσεις περιλαμβάνουν συνδυασμούς ορού γάλακτος με κολλαγόνο, φυτικές πρωτεΐνες, ένζυμα και νέες τεχνολογίες παραγωγής πρωτεϊνών, όμως καμία από αυτές δεν αποτελεί απλή αντικατάσταση. Η εναλλακτική λύση πρέπει να διατηρεί τα επιθυμητά επίπεδα πρωτεΐνης, τη γεύση, την υφή, τη διαλυτότητα και τη συμπεριφορά του προϊόντος κατά την παραγωγή.
Η πίεση αποτυπώνεται ήδη και στα οικονομικά αποτελέσματα εταιρειών του κλάδου. Η Arla Foods Ingredients ανακοίνωσε για το πρώτο εξάμηνο του 2026 αύξηση εσόδων κατά 19,3%, στα 867 εκατ. ευρώ, με την άνοδο να αποδίδεται μεταξύ άλλων στις υψηλότερες τιμές της πρωτεΐνης ορού γάλακτος και στην ισχυρή ζήτηση για συστατικά διατροφικής αξίας. Παράλληλα, οι νέοι εμπορικοί περιορισμοί αυξάνουν την αβεβαιότητα για τις επιχειρήσεις που εξαρτώνται από διασυνοριακές προμήθειες. Οι παραγωγοί καλούνται να επανεξετάσουν συμβάσεις, αποθέματα, προμηθευτές και εναλλακτικές πρώτες ύλες, ενώ οι αποφάσεις για νέες εγκαταστάσεις και επενδύσεις απαιτούν μεγαλύτερη προβλεψιμότητα στην αγορά. Η απαγόρευση των καναδικών προϊόντων ορού γάλακτος στις ΗΠΑ από τις 29 Σεπτεμβρίου αποτελεί πλέον το επόμενο κρίσιμο ορόσημο για μια αγορά που ήδη προσπαθεί να καλύψει τη ζήτηση με περιορισμένη προσφορά.
Φωτογραφία Shutterstock
