Οι κλινικές δοκιμές έδωσαν θετικά αποτελέσματα
Η χρόνια φλεγμονή είναι ένας από τους βασικούς μηχανισμούς μέσω των οποίων η παχυσαρκία αυξάνει τον κίνδυνο για καρδιοπάθεια, διαβήτη, καρκίνο και άλλες μακροχρόνιες παθήσεις. Αντίθετα με την οξεία φλεγμονή που είναι ορατή και εντοπισμένη, η χρόνια φλεγμονή λειτουργεί σιωπηλά για χρόνια, αφήνοντας ίχνη μόνο στις αιματολογικές εξετάσεις. Νέα κλινική μελέτη ερευνητών του Ohio State University που δημοσιεύτηκε στο Molecular Nutrition & Food Research δείχνει ότι ένας ειδικά σχεδιασμένος χυμός ντομάτας και σόγιας μπορεί να μειώσει σημαντικά αυτή τη φλεγμονή σε παχύσαρκους ενήλικες μέσα σε μόλις τέσσερις εβδομάδες.
Η επικεφαλής ερευνήτρια Jessica Cooperstone, αναπληρώτρια καθηγήτρια κηπευτικής και φυτικής επιστήμης, διατύπωσε με σαφήνεια το ερώτημα που οδήγησε στη μελέτη: «Μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε διατροφικές παρεμβάσεις για να ρυθμίσουμε τη φλεγμονή; Και μπορούμε να το δοκιμάσουμε με αυστηρό τρόπο ώστε να είμαστε σίγουροι ότι αυτό επηρεάζει πραγματικά τη φλεγμονή, αντί να λέμε απλώς ότι κάτι είναι αντιφλεγμονώδες;»
Ο χυμός και πώς σχεδιάστηκε
Ο χυμός που χρησιμοποιήθηκε στη μελέτη δεν είναι ένα τυχαίο εμπορικό προϊόν. Αναπτύχθηκε χρόνια πριν από ερευνητές του Ohio State University μετά από προηγούμενες μελέτες που έδειχναν ότι διατροφές πλούσιες σε προϊόντα ντομάτας ή σόγιας συνδέονταν με χαμηλότερο κίνδυνο καρκίνου του προστάτη. Παρασκευάστηκε από ντομάτες που αναπτύχθηκαν για να έχουν αυξημένα επίπεδα λυκοπενίου, εμπλουτίστηκε με εκχύλισμα ισοφλαβονών σόγιας και περιέχει υψηλές συγκεντρώσεις δύο βασικών φυτοχημικών ενώσεων. Το λυκοπένιο είναι το καροτενοειδές που δίνει στις ντομάτες το κόκκινο χρώμα τους, και οι ισοφλαβόνες σόγιας ανήκουν στα φλαβονοειδή, ενώσεις που μπορούν να μιμούνται ορισμένες δράσεις της οιστρογόνης.
Τα αποτελέσματα της κλινικής δοκιμής
Η μελέτη συμπεριέλαβε 12 υγιείς παχύσαρκους ενήλικες, οι οποίοι ήπιαν δύο κουτάκια 170 ml του χυμού ντομάτας-σόγιας ημερησίως για τέσσερις εβδομάδες. Μετά από περίοδο «ξεπλύματος», κατανάλωσαν χυμό ντομάτας χαμηλού καροτενοειδούς για άλλες τέσσερις εβδομάδες. Μόνο ο χυμός ντομάτας-σόγιας παρήγαγε σημαντικές μειώσεις σε τρεις κυτοκίνες, φλεγμονώδεις πρωτεΐνες που παράγει το ανοσοποιητικό σύστημα, συγκεκριμένα Ιντερλευκίνη-5 (IL-5), Ιντερλευκίνη-12p70 (IL-12p70) και παράγοντα διέγερσης αποικιών κοκκιοκυττάρων-μακροφάγων (GM-CSF). Παρατηρήθηκε επίσης μείωση του παράγοντα νέκρωσης όγκων άλφα (TNF-α), χωρίς όμως αυτή η αλλαγή να φτάσει σε στατιστική σημαντικότητα. Ο χυμός ελέγχου χωρίς υψηλές συγκεντρώσεις λυκοπενίου και ισοφλαβονών δεν παρήγαγε τα ίδια αποτελέσματα.
Αλλαγές στον μεταβολισμό
Η ανάλυση δειγμάτων ούρων πριν και μετά από κάθε φάση της μελέτης αποκάλυψε μεταβολές σε μεταβολίτες, δηλαδή τα μόρια που παράγει ο οργανισμός κατά την επεξεργασία θρεπτικών συστατικών. Ορισμένες αλλαγές εμφανίστηκαν και με τους δύο χυμούς, υποδηλώνοντας ότι οι ντομάτες γενικά μπορεί να παράγουν βιολογικές επιδράσεις ακόμα και χωρίς υψηλά επίπεδα λυκοπενίου. Ωστόσο, οι αλλαγές που σχετίζονταν με μεταβολίτες ισοφλαβονών σόγιας ξεχώρισαν αποκλειστικά στην ομάδα που κατανάλωσε τον χυμό ντομάτας-σόγιας.
Βασισμένοι σε αυτά τα αποτελέσματα και σε συμπληρωματικά ζωικά μοντέλα που έδειξαν ότι ο χυμός μπορεί να μειώσει τη φλεγμονή και τη σοβαρότητα της χρόνιας παγκρεατίτιδας, οι ερευνητές έχουν εξασφαλίσει χρηματοδότηση από το Εθνικό Ινστιτούτο Διαβήτη και Παθήσεων Πεπτικού και Νεφρών για πιλοτική κλινική δοκιμή σε ασθενείς με παγκρεατίτιδα, μια πάθηση που σήμερα έχει πολύ περιορισμένες θεραπευτικές επιλογές.
