Πώς η σωστή δίαιτα μειώνει τη φλεγμονή
Με αφορμή επικοινωνία αναγνώστριας με το cibum, η οποία εξέφρασε το έντονο ενδιαφέρον της για όλα τα νέα επιστημονικά δεδομένα που αφορούν τις κατάλληλες και ακατάλληλες τροφές, παρουσιάζουμε έναν αναλυτικό οδηγό για τη διαχείριση της ψωριασικής αρθρίτιδας.
Η συγκεκριμένη πάθηση αποτελεί μια σύνθετη αυτοάνοση διαταραχή που προκαλεί φλεγμονή τόσο στις αρθρώσεις όσο και στο δέρμα και η καθημερινή διατροφή αναδεικνύεται πλέον σε έναν από τους πιο κρίσιμους παράγοντες για τον έλεγχο της νόσου. Η κατανόηση του πώς τα θρεπτικά συστατικά αλληλεπιδρούν με το ανοσοποιητικό σύστημα είναι το πρώτο βήμα για τη μείωση του πόνου και τη βελτίωση της κινητικότητας.
Η διατροφική παρέμβαση δεν αντικαθιστά τη φαρμακευτική αγωγή αλλά λειτουργεί ως ένας ισχυρός σύμμαχος που μπορεί να περιορίσει τις εξάρσεις και να ενισχύσει την αποτελεσματικότητα των θεραπειών. Σύμφωνα με έρευνες η χρόνια συστηματική φλεγμονή που χαρακτηρίζει τη νόσο μπορεί να μετριαστεί μέσω της κατανάλωσης αντιοξειδωτικών ουσιών και καλών λιπαρών. Αντίθετα μια διατροφή πλούσια σε επεξεργασμένα συστατικά και κορεσμένα λιπαρά μπορεί να επιδεινώσει την κλινική εικόνα αυξάνοντας το οξειδωτικό στρες στον οργανισμό.
Οι κατάλληλες τροφές
Η Μεσογειακή διατροφή θεωρείται το “χρυσό” πρότυπο για τους ανθρώπους που πάσχουν από ψωριασική αρθρίτιδα. Η έμφαση στο παρθένο ελαιόλαδο τα φρέσκα φρούτα και τα λαχανικά προσφέρει στον οργανισμό τις απαραίτητες πολυφαινόλες που καταστέλλουν τις φλεγμονώδεις αποκρίσεις. Η υψηλή πρόσληψη φυτικών ινών από ολόκληρα προϊόντα βοηθά στη διατήρηση ενός υγιούς μικροβιώματος στο έντερο το οποίο παίζει κεντρικό ρόλο στη ρύθμιση του ανοσοποιητικού συστήματος. Οι φυτικές ινές μειώνουν αποδεδειγμένα τα επίπεδα της C-αντιδρώσας πρωτεΐνης (CRP) η οποία αποτελεί βασικό δείκτη φλεγμονής στο αίμα των ασθενών.
Τα λιπαρά ψάρια, όπως ο σολομός, το σκουμπρί και οι σαρδέλες είναι εξαιρετικά ωφέλιμα λόγω των ωμέγα 3 λιπαρών οξέων. Αυτά τα λιπαρά οξέα μειώνουν την παραγωγή ουσιών που προκαλούν πόνο και δυσκαμψία στις αρθρώσεις. Παράλληλα, οι ξηροί καρποί και οι σπόροι προσφέρουν μαγνήσιο και βιταμίνη Ε, ενισχύοντας την κυτταρική προστασία. Πολλοί ασθενείς ωφελούνται επίσης από την προσθήκη μπαχαρικών όπως ο κουρκουμάς, ο οποίος περιέχει κουρκουμίνη. Η συγκεκριμένη ουσία έχει μελετηθεί εκτενώς για την ικανότητά της να μπλοκάρει φλεγμονώδη μονοπάτια παρόμοια με ορισμένα μη στεροειδή αντιφλεγμονώδη φάρμακα.
Οι ακατάλληλες τροφές
Στον αντίποδα υπάρχουν τροφές που λειτουργούν ως «καύσιμα» για τη φλεγμονώδη διαδικασία. Οι επεξεργασμένοι υδατάνθρακες όπως το λευκό αλεύρι, τα ζυμαρικά και τα επεξεργασμένα γλυκά προκαλούν απότομες αυξήσεις στα επίπεδα της ινσουλίνης γεγονός που ενεργοποιεί φλεγμονώδεις κυτταροκίνες. Οι τροφές που διατίθενται από κολοσσούς τροφίμων και περιέχουν υψηλά ποσοστά, από πρόσθετα σάκχαρα ή σιρόπι καλαμποκιού, συνδέονται άμεσα με την επιδείνωση των δερματικών βλαβών της ψωρίασης και του πόνου των αρθρώσεων.
Το κόκκινο κρέας και τα αλλαντικά περιέχουν κορεσμένα λιπαρά και αραχιδονικό οξύ τα οποία μεταβολίζονται σε προφλεγμονώδεις ενώσεις. Επίσης, το αλκοόλ αποτελεί έναν από τους πιο ισχυρούς παράγοντες κινδύνου καθώς όχι μόνο αφυδατώνει τους ιστούς των αρθρώσεων, αλλά μπορεί να αλληλεπιδράσει επικίνδυνα με την ηπατική λειτουργία σε ασθενείς που λαμβάνουν συγκεκριμένα φάρμακα. Ορισμένες μελέτες υποδηλώνουν ότι η αποφυγή της γλουτένης μπορεί να βοηθήσει μια υποομάδα ασθενών που εμφανίζουν ευαισθησία στο έντερο, μειώνοντας τη συνολική επιβάρυνση του οργανισμού.
Ο κρίσιμος ρόλος του σωματικού βάρους
Η διατήρηση ενός φυσιολογικού βάρους είναι ίσως ο πιο καθοριστικός παράγοντας για τη μακροχρόνια υγεία των ασθενών. Ο λιπώδης ιστός δεν είναι απλώς αποθήκη ενέργειας, αλλά ένα ενεργό ενδοκρινικό όργανο που παράγει αδιποκίνες. Αυτές οι ουσίες προάγουν τη φλεγμονή σε όλο το σώμα και μπορούν να καταστήσουν τη νόσο πιο ανθεκτική στη θεραπεία. Η απώλεια βάρους μειώνει το μηχανικό φορτίο στις αρθρώσεις και βελτιώνει θεαματικά την ανταπόκριση στις σύγχρονες βιολογικές θεραπείες.
Συμπερασματικά, η υιοθέτηση μιας διατροφής που βασίζεται σε ολόκληρες μη επεξεργασμένες τροφές αποτελεί τη βάση για μια ποιοτική καθημερινότητα. Η προσεκτική ανάγνωση των ετικετών και η αποφυγή «κρυφών» σακχάρων επιτρέπουν στους ασθενείς να έχουν τον έλεγχο της κατάστασής τους.
Επιστημονική τεκμηρίωση
- Medicina Dietary Principles, Interventions and Oxidative Stress in Psoriasis Management: Current and Future Perspectives DOI https://doi.org/10.3390/medicina61071296
- Clinical Rheumatology The Role of Diet in Modulating Inflammation and Oxidative Stress in Rheumatoid Arthritis, Ankylosing Spondylitis, and Psoriatic Arthritis DOI https://doi.org/10.3390/nu17091603
Φωτογραφία Shutterstock