Νέα επιστημονικά δεδομένα ανατρέπουν την άποψη ότι η μέτρια κατανάλωση μπορεί να προστατεύει τη μνήμη και τη γνωστική υγεία
Η κατανάλωση ακόμη και μικρών ποσοτήτων αλκοόλ φαίνεται πως αυξάνει τον κίνδυνο άνοιας, σύμφωνα με τη μεγαλύτερη συνδυαστική παρατηρητική και γενετική μελέτη που έχει γίνει μέχρι σήμερα για το ζήτημα. Τα αποτελέσματα έρχονται σε πλήρη αντίθεση με προηγούμενες έρευνες, οι οποίες είχαν δείξει ότι η ελαφριά έως μέτρια κατανάλωση μπορεί να λειτουργεί προστατευτικά απέναντι στη γνωστική έκπτωση.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Πορτοκάλια τίγκα στα φυτοφάρμακα στους πάγκους μεγάλης αλυσίδας σούπερ μάρκετ
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Εμφιαλωμένο νερό: Αυτή είναι η εταιρεία που χάνει τις δίκες αλλά συνεχίζει τις στρατηγικές αγωγές εκφοβισμού δημοσιογράφων
Η διεθνής επιστημονική ομάδα που υπογράφει τη μελέτη υποστηρίζει ότι η πλήρης αποχή από το αλκοόλ είναι πιθανόν ο πιο ασφαλής δρόμος για τη μείωση του κινδύνου εμφάνισης άνοιας σε μεγαλύτερη ηλικία. Η αύξηση της κατανάλωσης, ακόμη και σε χαμηλά επίπεδα, αντιστοιχεί σε αυξημένη πιθανότητα κάθε μορφής άνοιας.
Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι δεν βρέθηκαν ενδείξεις για κάποια προστατευτική δράση της μέτριας κατανάλωσης, κάτι που είχε υποστηριχθεί στο παρελθόν. Αντίθετα, καταγράφεται μόνο επιβλαβής επίδραση.
Η έρευνα σε δύο στάδια
Η μελέτη ξεκίνησε με 559.559 ενήλικες στο Ηνωμένο Βασίλειο και τις ΗΠΑ, ηλικίας 56 έως 72 ετών. Οι συμμετέχοντες συμπλήρωσαν ερωτηματολόγια για τις συνήθειές τους και παρακολουθήθηκαν για έως 15 χρόνια. Τα δεδομένα έδειξαν ένα κλασικό γράφημα σε σχήμα U, με τους μη πότες και τους βαρείς πότες να εμφανίζουν τον υψηλότερο κίνδυνο, ενώ η μέτρια κατανάλωση έδειχνε να συνδέεται με χαμηλότερο ποσοστό άνοιας.
Ωστόσο, οι ερευνητές εξηγούν ότι το φαινομενικά ευνοϊκό αποτέλεσμα οφείλεται σε στρέβλωση: πολλοί μη πότες είναι στην πραγματικότητα πρώην βαρείς πότες που εγκατέλειψαν το αλκοόλ λόγω προβλημάτων υγείας.
Για να διερευνηθεί περαιτέρω η σχέση, εξετάστηκαν γενετικά δεδομένα 2,4 εκατομμυρίων ανθρώπων με τη μέθοδο της μεντελικής τυχαιοποίησης. Η ανάλυση αυτή έδειξε καθαρά ότι όσο αυξάνεται η γενετική προδιάθεση για κατανάλωση αλκοόλ, τόσο αυξάνεται και ο κίνδυνος άνοιας, χωρίς να υπάρχει κανένα «ασφαλές» επίπεδο.
Επιπτώσεις και επιφυλάξεις
Οι επιστήμονες εκτιμούν ότι αν μειωνόταν στο μισό η συχνότητα διαταραχών που σχετίζονται με την κατανάλωση αλκοόλ, θα μπορούσαν να αποφευχθούν έως και 16% των περιστατικών άνοιας. Αυτό ενισχύει την ανάγκη να ενταχθεί η μείωση του αλκοόλ στις στρατηγικές πρόληψης.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Οδοντικά νήματα στο εργαστήριο: Βρέθηκαν κερί από πετρέλαιο, PFAS και πλαστικά που απειλούν την υγεία και το περιβάλλον
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ευρωπαϊκή Υποκρισία με τα φυτοφάρμακα: Τα απαγορεύει αλλά… τα εξάγει και τα μολυσμένα τρόφιμα επιστρέφουν στους πολίτες της
Παρά τη δύναμη των ευρημάτων, οι ερευνητές αναγνωρίζουν περιορισμούς. Στο πρώτο σκέλος, οι απαντήσεις βασίστηκαν σε αυτοαναφορές, οι οποίες μπορεί να είναι ανακριβείς. Στο δεύτερο, η μεντελική τυχαιοποίηση, αν και ισχυρό εργαλείο, βασίζεται σε γενετικές ενδείξεις και όχι σε άμεση καταγραφή της κατανάλωσης.
Η νευροεπιστήμονας Tara Spires-Jones από το Πανεπιστήμιο του Εδιμβούργου, η οποία δεν συμμετείχε στη μελέτη, σχολιάζει ότι τα στοιχεία δεν αποδεικνύουν με απόλυτη βεβαιότητα πως το αλκοόλ προκαλεί άμεσα άνοια. Ωστόσο, έρχονται να προστεθούν σε μια πλούσια βάση δεδομένων που δείχνει συσχέτιση, ενώ είναι γνωστό ότι το αλκοόλ είναι τοξικό για τα εγκεφαλικά κύτταρα.
Η μελέτη δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό BMJ Evidence-Based Medicine.